Phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolü

Bu araştırmanın amacı phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolünü incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmanın örneklemi, Niğde Yunus Emre Anadolu Lisesi, Niğde Cumhuriyet Anadolu Lisesi, Niğde Atatürk Anadolu Lisesi, Niğde Şehit Efe Osman Apaydın Anadolu Lisesi ve Niğde Özel Final Okullarında öğrenim gören 300 erkek (%41.7) ve 420 kadın (%58.3) olmak üzere toplamda 720 öğrenciden oluşmaktadır. Katılımcılar 9.sınıf ile 12.sınıf arasındadır (S.D. = 1.06). Bu araştırmada öğrencilere Phubbing Ölçeği, Yetersizlik Duygusu Ölçeği, Ergenler İçin Sosyal Dışlanma Ölçeği, Barrat Dürtüsellik Ölçeği uygulanmıştır. Kullanılan ölçeklere doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Faktör analizi sonucunda ölçeklerin geçerli ve güvenilir olduğu bulunmuştur. Araştırmada yer alan değişkenlerin cinsiyete göre anlamlı bir farkın olup olmadığını analiz etmek için t-testi yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda phubbing, dürtüsellik ve yetersizlik duygusu değişkenlerinin cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaştığını fakat sosyal dışlanma değişkenin cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmada yer alan değişkenlerin sınıf düzeyine göre anlamlı bir farkın olup olmadığını analiz etmek için ANOVA testi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda phubbing ile dürtüsellik değişkenlerinin sınıf kademesine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı fakat sosyal dışlanma ve yetersizlik duygusunun sınıf kademesine göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı görülmüştür. Araştırmada yer alan değişkenlerin birbiriyle olan vi ilişkisini incelemek amacıyla korelasyon testi yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda araştırmada yer alan değişkenlerin birbiriyle olan ilişkisi pozitif yönde ve anlamlı düzeydedir. Phubbing ile dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracılık rolünü test etmek amacıyla aracılık analizi yapılmıştır. Yapılan aracılık analizi sonuçları incelendiğinde phubbing ve dürtüsellik arasındaki ilişkide yetersizlik duygusu ve sosyal dışlanmanın aracı rolü olduğu bulunmuştur. Bu bulgular alan yazın çerçevesinde tartışılmıştır. Bu modelden elde edilen sonuçlar bağımlılık eğitimi ve bağımlılık danışmanlığında saha çalışanlarına yardımcı olabileceği gibi insan davranışlarını anlamlandırmada katkı sağlayacaktır . Bunlara ek olarak araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda sonraki araştırmalara yönelik öneriler araştırma kapsamında sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Phubbing, Dürtüsellik, Yetersizlik Duygusu, Sosyal Dışlanma