Polikistik over sendromu (PKOS) olan kadınların diyet kalitesi, insülin direnci ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi

Bu çalışmanın amacı, Polikistik Over Sendromu (PKOS) olan kadınların diyet kalitelerinin, insülin direnci görülme durumlarının ve yaşam kalitelerinin değerlendirilmesidir. Çalışmaya 19-40 yaş arasındaki, Rotterdam kriterlerine göre PKOS tanısı konmuş 37 vaka grubu (VG) ile 37 kontrol grubu (KG) dahil edilmiştir. Verilerin toplanmasında, VG ve KG'ye sağlık bilgileri, genel bilgiler, fiziksel aktivite durumu, antropometrik ölçümler, biyokimyasal bulgular, beslenme alışkanlıkları, 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı ve besin tüketim sıklığı bilgilerinin yer aldığı anket formu kullanılmıştır. Ayrıca VG'ye yaşam kalitelerini ölçmek amacıyla PCOSQ-50 ölçeği uygulanmıştır. Diyet kalitesi SYİ-15'e göre hesaplanmıştır. PKOS'lu kadınların vücut ağırlığı, BKİ değerleri, vücut yağ yüzdeleri, bel/kalça oranları, bel çevreleri ve bel/boy oranları KG'deki kadınlara göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0.05). KG'deki bireylerin BKİ değerleri ortalama 22.61±4.06 kg/m2 iken, VG'deki bireylerin 26.87±6.55 kg/m2 olarak hesaplanmıştır. KG'deki bireylerin %13.5'inde, PKOS'lu bireylerin ise %45.9'unda insülin direnci olduğu saptanmıştır. PKOS grubunun ortalama HOMA-IR değeri 2.79±2.06, kontrol grubunun ise 1.86±0.72 olarak bulunmuştur. İnsülin direnci ile diyet kalitesi ve yaşam kalitesi arasında negatif yönlü bir ilişki gözlenmiştir. Çalışmaya katılan bireylerin aldıkları enerji ve makro besin ögeleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Toplam diyet kalitesi puanı ortalama olarak PKOS grubunda 59.59±11.40, KG'de 69.54±1.038 olarak hesaplanmıştır. KG'nin diyet kalitesi PKOS grubundan anlamlı derecede yüksektir (p=0.001). KG'deki kadınların tam meyve, toplam meyve, kurubaklagil, süt ve süt ürünleri, bitkisel proteinler, rafine tahıl ve eklenmiş şeker tüketimlerinin PKOS grubundan anlamlı derecede fazla olduğu saptanmıştır (p<0.05). PKOS'lu bireylerin toplam yaşam kalitesi puanı 152.64±38.91 olarak bulunmuştur. Bireylerin yaşam kalitesini en olumsuz etkileyen durumların tüylenme, obezite ve menstrüal bozukluklar olduğu gözlemlenmiştir. Bu çalışma ile diyet tedavisinin PKOS'lu kadınlarda birinci basamak tedavi olarak uygulanması gerektiği belirlenmiştir. Bireylerin tanı anında diyetisyene yönlendirilmeleri sağlanmalıdır.