Portföy yönetici görüşleri temelinde finansal piyasalarda manipülasyonlar üzerine nitel bir araştırma

Son yıllarda küresel ölçekte artan finansal krizler, piyasa istikrarsızlıkları, bilgi asimetrileri ve sosyal medya kaynaklı yönlendirmeler, sermaye piyasalarında yatırımcı güvenini zedeleyen ve piyasa bütünlüğünü tehdit eden yapısal riskleri daha görünür hâle getirmiştir. Bu bağlamda, piyasa içi ve dışı aktörler tarafından gerçekleştirilen manipülatif işlemler, özellikle gelişmekte olan ekonomilerde, denetim ve regülasyon eksiklikleri ile birleştiğinde sistemik bir sorun alanına dönüşmektedir. Finansal manipülasyonun tespiti ve önlenmesi amacıyla geliştirilen dijital teknolojiler –yapay zekâ, algoritmik analiz, veri madenciliği ve işlem gözetim sistemleri gibi araçlar– bu süreçte giderek daha kritik bir rol üstlenmektedir. Bu çalışma, finansal piyasalarda manipülasyonun algılanışı, gerçekleşme biçimleri, tespit yöntemleri ve bu süreçte dijital teknolojilerin rolünü; aynı zamanda yatırımcı davranışı, regülasyon yeterliliği ve piyasa güveni gibi sosyal, yapısal ve teknolojik değişkenler üzerinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın teorik çerçevesi, II mevcut literatür ışığında manipülasyon türleri, regülasyon yapıları, dijital denetim uygulamaları ve yatırımcı psikolojisi bağlamında oluşturulmuştur. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış; ölçüt örnekleme yoluyla belirlenen 16 portföy yöneticisi ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler MAXQDA 24 programı ile analiz edilmiştir. Analiz bulgularına göre, finansal manipülasyonun özellikle sosyal medya yönlendirmeleri, işlem hacmindeki anormallikler, içeriden bilgi kullanımı ve dönemsel fiyat hareketleri üzerinden gerçekleştiği gözlemlenmiştir. Katılımcılar, mevcut düzenlemelerin uygulanabilirlik düzeyinde yetersiz kaldığını; yatırımcı eğitimi, teknolojik gözetim sistemleri ve yapay zekâ destekli analizlerin ise manipülasyonla mücadelede önemli kolaylaştırıcı araçlar olduğunu ifade etmiştir. Ayrıca, teknolojik araçların yalnızca piyasa güvenliği sağlamada değil; yatırımcı farkındalığını artırma, karar verme kalitesini yükseltme ve dolaylı olarak yatırımcı memnuniyetini destekleme gibi sosyal etkiler doğurduğu da belirlenmiştir. Bu doğrultuda çalışma, finansal piyasalarda manipülasyonla mücadelede dijital dönüşümün yapısal, davranışsal ve teknolojik etkilerini bütüncül bir yaklaşımla ele alarak, politika yapıcılara, düzenleyici kurumlara ve piyasa aktörlerine yol gösterici öneriler sunmayı hedeflemektedir..