Râhib Baba'nın Cezîretü'l-Hükemâ'sı (İnceleme-metin)

Râhib Baba'nın Cezîretü'l-Hükemâ adlı eserinin tespit edilen tek nüshası Konya Koyunoğlu Şehir Müze ve Kütüphanesinde 15039 Envanter Numarası ile kayıtlıdır. Klasik Türk edebiyatı çerçevesinde değerlendirilebilecek olan Cezîretü'l-Hükemâ, İslam tasavvuf düşüncesi ve elkimya (simya) odağında kaleme alınmış gazel ve kıt'a-ı kebirelerden oluşmaktadır. Bu çalışma kapsamında Cezîretü'l-Hükemâ'nın çeviri yazılı metninin hazırlanması ve incelemesi yapılarak alan yazınına katkı sağlamak amaçlanmıştır. Çalışma; "Râhib Baba'nın Hayatı ve Eseri", "Cezîretü'l-Hükemâ'nın İncelenmesi" ve "Cezîretü'l-Hükemâ'nın Çeviri Yazılı Metni" olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde kaynaklarda hakkında herhangi bir bilgi bulunmayan Râhib Baba'nın tespit edilebilen tek eseri olan Cezîretü'l-Hükemâ ışığında hayatı ve kişiliği hakkında elde edilen bilgi ve tespitler üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde Cezîretü'l-Hükemâ; nazım tekniği, üslup ve muhteva açısından incelemiştir. Üçüncü bölüm ise nüsha tavsifi, nüshanın imla özellikleri ve çeviri yazılı metinden oluşmaktadır. Çalışma sonucunda Râhib Baba'nın 17. yüzyılın ikinci yarısından önce hayatta olma ihtimalinin zayıf olduğu ve muhtemelen Bektaşiliğin Babagân koluna müntesip elkimya (simya) ile ilgilenen bir derviş olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Râhib Baba'nın Cezîretü'l-Hükemâ adlı eserinin çeviri yazılı metni hazırlanmış, inceleme sonucunda aruz vezni ile kaleme alınmış rumuzlarla örülü elkimya (simya) ve tasavvuf konulu şiirlerden oluşan bir eser olduğu saptanmış ve araştırmacıların dikkatine sunulmuştur.