Ratlarda izofluran anestezisinin deri yarası iyileşmesine etkisinin araştırılması

Geçmişten günümüze kadar yara iyileşme süreci çeşitli araştırma yöntemleri ile hep incelenmiştir ve halen incelenmeye devam etmektedir. Elde edilen sonuçlarla halen daha yeterince anlaşılamayan yerler vardır.Günümüzde birçok sebeple gerçekleştirilen cerrahi işlemler sonrasında oluşan yara yerlerinin iyileşmesi önem arz etmektedir.Cerrahi işlemlerin süresi boyunca genel anestezinin idamesi için inhalasyon anestezikleri sık kullanılmaktadır.Bizde inhalasyon anestezisinde kullanılmakta olan izofluranın yara iyileşmesi sürecine olan etkisiniincelemeyi amaçladık.Çalışmaya 40 adet wistar albino erkek rat dahil edildi. Ratlar; Kontrol grubu, Sham grubu, İzofluran 2 saat grubu, İzofluran 4 saat grubu ve İzofluran 8 saat grubu olmak üzere beş gruba ayrıldı. Kontrol grubundan sadece kan numunesi alındı. Diğer gruplarda; ratların dorsumuna insizyon ve tam kalınlıklı cilt yarası oluşturuldu. Sham grubu hariç diğer gruplar sırasıyla 2 saat, 4 saat ve 8 saat izoflurana maruz bırakıldı. Grupların yarısı yedinci günde, diğer yarısı 21. günde sakrifiye edildi. Yara alanlarının boyutu makroskopik olarak hesaplandı.Alınan kan numunelerinde hemogram, biyokimya ve immünokimyasal parametrelerin düzeyleri ölçüldü. Histopatolojik değerlendirme için,yara bölgesini içeren dokulardan örnekler alındı. Hemogram ve biyokimya testlerinde, yedinci ve 21. günlerdeki gruplarda yara iyileşme sürecini olumsuz etkileyecek patolojik değer saptanmadı. İmmünokimyasal değerlendirmede; TNF-α, IL-1ve IL-6 gibi proinflamatuar sitokin düzeylerinde, yara modeli oluşturulan gruplar arasında yedinci ve 21. günlerde anlamlı farklılık saptanmadı. EGF, TAS düzeylerinde, yedinci günde gruplar arasında anlamlı bir farklılık saptandı ancak 21. günde anlamlı bir farklılık saptanmadı. TOS düzeylerinde, yedinci ve 21. günlerde izoflurana maruziyet süresi arttıkça azalma saptandı. Histopatolojik incelemede; reepitelizasyon, kollajen oluşumu, neovaskülarizasyon, infiltratif hücre ve skar oluşumu açısından, izoflurana maruz bırakılan gruplarda yedinci günde olumsuz etkilendiği saptandı. Ancak 21. günde bu olumsuz etkinin olmadığını hatta uzun süreli izofluran (8 saat) maruziyetinde aritmetik olarak daha iyi olduğu saptandı. Yara alanlarının makroskopik ölçümünde yedinci ve 21. günlerde klinik olarak iyileşmenin tamamlandığı, uzun süreli izofluran maruziyetinde daha iyi olduğu saptandı. Klinik olarak iyileşme tamamlanmıştır ama histopatolojik olarak tamalanmamıştır. Uzun süren cerrahilerde izofluran yara iyileşmesine olan olumlu etkisiyle güvenle kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: yara iyileşmesi, izofluran