Okullarda öğretmenlerin paylaşılan liderlik algıları ile psikolojik sermayeleri arasındaki ilişki

Bu araştırmanın amacı, okulların paylaşılan liderlik uygulamarı ile öğretmenlerin psikolojik sermayeleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. İlişkisel tarama modelindeki araştırmanın evrenini 2016 – 2017 öğretim yılında Uşak ilinde görev yapan 3986 öğretmen, araştırmanın örneklemini ise 345 ilkokul, ortaokul ve lise öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada basit tesadüfî örnekleme yoluna gidilmiştir. Araştırmada veriler "Paylaşılan Liderlik Ölçeği" ve "Psikolojik Sermaye Ölçeği" ile toplanmıştır. Verilerin analizinde doğrulayıcı faktör analizi, aritmetik ortalama, tek yönlü varyans analizi, t-Testi, Pearson Momentler Çarpımı Katsayısı ve Çoklu Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin okullarda paylaşılan liderliğe yönelik algı düzeyleri, paylaşılan liderliğin görevlerin ortak tamamlanması, karşılıklı beceri geliştirme ve duygusal destek boyutlarında yüksek, çalışanların merkezi olmayan etkileşim boyutunda ise düşük düzeydedir. Paylaşılan liderlik uygulamalarının okullarda genel olarak var olma düzeyine yönelik öğretmen algılarının da yüksek düzeyde olduğu görülmektedir. Araştırmada paylaşılan liderlik uygulamalarına yönelik öğretmen algılarının, paylaşılan liderliğin bazı boyutlarında, mesleki kıdem, okulda bulunan öğretmen sayısı, çalışılan okul düzeyi ve eğitim durumu değişkenlerine gore anlamlı farklılık gösterdiği görülmüştür. Araştırmanın diğer değişken olan öğretmenlerin psikolojik sermaye düzeylerine yönelik algılarının ise, çok yüksek düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrtemenlerin psikolojik sermaye düzeyleri cinsiyet, mezuniyet durumu, aynı okulda çalışma süresi, kıdem, çalışılan okul düzeyi, okulda bulunan öğretmen sayısı değişkenlerine göre incelenmiş fakat anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Araştırmanın başka bir sonucuna göre de, öğretmenlerin paylaşılan liderlik uygulamalarına yönelik algıları ile psikolojik sermaye düzeylerinden özyeterlilik, iyimserlik, güven, dışadönüklülük ve dayanıklılık boyutlarına yönelik algıları arasında anlamlı pozitif yönlü düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Öğretmenlerin paylaşılan liderlik uygulamalarına yönelik algıları ile psikolojik sermaye düzeylerinden umut boyutuna yönelik algıları arasında ise, anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Yine araştırma sonucuna göre, öğretmenlerin paylaşılan liderlik boyutlarından görevlerin ortak tamamlanması, karşılıklı beceri geliştirme ve duygusal destek ile psikolojik sermaye düzeyleri arasında pozitif yönlü düşük dereceli bir ilişki bulunmuştur. Paylaşılan liderliğin çalışanlar arasında merkezi olmayan etkileşim boyutu ile psikolojik sermaye düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamaktadır. Yine araştırmaya gore, öğretmen algılarına göre paylaşılan liderliğin görevlerin ortak tamamlanması, karşılıklı beceri geliştirme, çalışanlar arasında merkezi olmayan etkileşim boyutları öğretmenlerin psikolojik sermaye düzeylerini yordamaz iken; duygusal destek boyutu öğretmenlerin psikolojik sermayelerini anlamlı bir şekilde yordadığı görülmüştür.