Aile içi şiddete maruz kalma ile zorbalık, kendini susturma davranışı, psikolojik sağlamlık ve öz-yeterlik arasındaki ilişkiler: Stresle başa çıkma tarzları ve arkadaşlık kalitesinin düzenleyici rolleri

Çocuklar tüm dünyada aile içi şiddete maruz kalmış olup, bu şiddete maruz kalan çocuk sayısı ise her geçen gün artmaya devam etmektedir. Önceki çalışmalar, çocukların aile içi şiddete maruz kalmasının dışsallaştırma ve içselleştirme davranışlarıyla olan ilişkilerini araştırmıştır. Ancak, bilgimiz dahilinde şimdiye kadar yapılan hiçbir çalışma, çocukların aile içi şiddete maruz kalmasının etkilerini, içselleştirme ve dışsallaştırma belirtilerinin yanı sıra psikolojik sağlamlığı dahil ederek kapsamlı bir çalışmada incelememiştir ve düzenleyici roller bu ilişkilerde göz ardı edilmiştir. Mevcut çalışma, literatürdeki bu boşluğu doldurmak için, Sosyal Öğrenme Kuramı, Bağlanma Kuramı ve Kendini Susturma Teorisi çerçevesi dahilinde, çocukların aile içi şiddete maruz kalmasını zorbalık, kendini susturma davranışları, psikolojik sağlamlık ve öz yeterlik arasında olan ilişkilerini incelemeyi hedeflemiştir. Ek olarak, arkadaşlık kalitesi ve stresle başa çıkma tarzlarının düzenleyici etkileri, aile içi şiddete maruz kalmanın, zorbalık, kendini susturma davranışları, psikolojik sağlamlık ve öz yeterlik ilişkileri ile olan ilişkilerinde incelenmiştir. Veri, yaşları 14-17 arasında değişen 569 lise öğrencisinden toplanmıştır. Sonuçlar, aile içi şiddete maruz kalmanın ve alt boyutlarının zorbalık ve kendini susturma davranışları ile pozitif, psikolojik sağlamlık, genel öz yeterlik ve akademik ve duygusal öz yeterliğin alt boyutlarıyla ise negatif korelasyona sahip olduğunu göstermiştir. Ek olarak, düzenleyici değişken analizlerinin sonuçları, iyimser yaklaşım ve sosyal destek aramanın aile içi şiddete maruz kalma ve psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide düzenleyici rol üstlendiğini göstermektedir. Ayrıca, kendine güvenli yaklaşım, sosyal destek arama ve iyimser yaklaşımın, aile içi şiddete maruz kalma ve öz yeterlik arasındaki ilişkide düzenleyici roller üstlenmiştir. Son olarak, arkadaşlık kalitesi ise aile içi şiddete maruz kalma ve öz yeterlik arasındaki ilişkide düzenleyici rol üstlenmiştir. Bu sonuçlar, düzenleyici roller üstlenen değişkenlerin aile içi şiddete maruz kalmanın yarattığı negatif etkileri zayıflatabilecek tampon etkileri sağlayabileceğini göstermiştir. Bulgular, teorik ve pratik katkıların yanı sıra gelecekteki araştırmalara yönelik yol göstermektedir.