Retroperitoneal fibrozis tanısıyla takip ve tedavi edilen hastaların değerlendirilmesi: Dokuz Eylül üniversitesi hastanesi deneyimi

AMAÇ: Retroperitoneal fibrozis (RPF); retroperitoneal dokunun fibrozis ve inflamasyonu ile karakterize, nadir görülen bir hastalıktır. Bu çalışmanın amacı; merkezimizde RPF tanısı alan ve tedavi edilen hastaları geriye dönük olarak incelemek ve değerlendirmektir. YÖNTEMLER: Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde 2009 - 2017 yılları arasında RPF tanısı alan 25 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, eşlik eden hastalıkları, tanı sırasındaki ve izlemdeki klinik bulguları, laboratuvar tetkikleri, görüntüleme yöntemleri, tıbbi ve cerrahi tedaviler hasta dosyalarından geriye dönük olarak elde edildi ve değerlendirildi. BULGULAR: Çalışmaya alınan 25 hastanın 17'si erkek ve 8'i kadın, tanı aldığındaki yaş ortalamaları 53.28 ± 13.51 yıl idi. Hastaların ortalama izlem süresi 39.16 ± 30.72 ay idi. Hastalar merkezimize en sık bel ağrısı yakınmasıyla başvurdu (n=14; %56). Hastaların ilk başvuru sırasında; ortalama serum kreatinin düzeyi 2.79 ± 0.48 mg/dL, ortalama tahmini glomerüler filtrasyon hızı (eGFR) 54.3 ± 8.54 mL/dakika/1.73m², ortalama eritrosit sedimentasyon hızı (ESH) 66.17 ± 5.67 mm/saat, ortalama serum C-reaktif protein (CRP) düzeyi 78.43 ± 13.85 mg/L olarak saptandı. RPF tanısı için başvuru sırasında görüntüleme yöntemi olarak; 12 hastada (%48) ultrasonografi, 20 hastada (%80) bilgisayarlı tomografi, 6 hastada (%24) manyetik rezonans görüntüleme ve 9 hastada (%36) pozitron emisyon tomografi kullanıldı. Hastalarda tıbbi tedavi olarak en sık metilprednizolon ve azatioprin bileşimi tercih edildi (n=20; %83.3). 9 hastada iki taraflı olacak şekilde toplam 14 hastaya (%58.3) çift J stent yerleştirildi. Hastaların uygulanan tedavi sonrası; ortalama serum kreatinin düzeyleri 1.00 ± 0.15 mg/dL, ortalama eGFR 88.33 ± 4.84 mL/dakika/1.73m², ortalama ESH 16.98 ± 1.9 mm/saat, ortalama serum CRP düzeyi 4.85 ± 1.43 mg/L olarak saptandı. En sık kullanılan tedavi, metilprednizolon-azatioprin bileşimidir. Hastaların tedavi öncesi kreatinin (p<0.05), eGFR (p<0.05), CRP (p<0.05), ESH (p<0.05), hemoglobin (p<0.05) değerleri tedavi sonrası değerlerle karşılaştırıldığında tedavi açısından istatistiksel yanıt alındı. 4 hastaya (%16) böbrek yerine koyma tedavisi verildi. SONUÇ: RPF multidisipliner yaklaşım gerektiren ve tedavi ile yüksek oranda remisyon sağlanabilen nadir bir hastalıktır. Hastaların tedaviye yanıtı değerlendirilirken kitle görünümünün sebat etmesi, kronik fibrotik bir sürecin sonucu olabileceğinden her durumda yanıtsızlık olarak değerlendirilmemelidir. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Retroperitoneal Fibrozis, Kreatinin, Metilprednizolon, Azatioprin