Romantik ilişkisi olan bireylerde duygusal bağımlılık düzeyinin yordayıcılarının incelenmesi

İnsanlar doğaları gereği, diğer insanlarla yakın ilişki içerisinde olmayı isterler. Bu istekleri ve arzuları doğrultusunda romantik ilişki yaşamaktadırlar. Ancak bazı insanların romantik ilişkiyi sadece sevme duygusuyla yaşamadıkları, kendi olumsuz duygularını ve kaygılarını bastırmak için partnerine karşı bağımlılık geliştirdikleri görülmektedir. Böylece kişilerin sağlıksız olsa dahi ilişkiyi sürdürdükleri ve hayatlarının olumsuz etkilendiği göz önünde bulundurularak, duygusal bağımlılığı ortaya çıkarması olası faktörleri incelemek gelecek araştırmalar ve klinik uygulamalar için önemli bir adım olacaktır. Bu bağlamda, çalışmada benlik saygısı, kişilerarası duygu düzenleme becerileri, yetişkin ayrılma anksiyetesi ve ilişki doyumunun romantik ilişkide duygusal bağımlılık düzeyini yordama düzeyinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya romantik ilişkisi olan 413 kişi (237 kadın ve 176 erkek) katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 33.78 (SS= 10.31) olarak bulunmuştur. Katılımcılara online platformda doldurulmak üzere, Sosyodemografik Bilgi Formu, Duygusal Bağımlılık Ölçeği, İki Boyutlu Benlik Saygısı Ölçeği, Kişilerarası Duygu Düzenleme Ölçeği, Yetişkin Ayrılma Anksiyetesi Anketi ve İlişki Değerlendirme Ölçeği verilmiştir. Analiz sonucuna göre, duygusal bağımlılık, kişilerarası duygu düzenleme ve alt boyutları ile pozitif yönde, ilişki doyumu ile pozitif yönde ve yetişkin ayrılma anksiyetesi ile negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişkili olduğu saptanmıştır. Regresyon analizi sonucuna göre, yetişkin ayrılma anksiyetesi ve ilişki doyumunun duygusal bağımlılığı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yordadığı bulunmuştur. Duygusal bağımlılığın gelişmesinde ayrılma anksiyetesi ve ilişki doyumu düzeyinin etkisi olabileceği sonucuna varılmıştır. Kadınların kişilerarası duygu düzenleme alt boyutlarından olumlu duyguları arttırma, ilişki doyumu ve ilişki süresi istatistiksel olarak anlamlı şekilde erkeklerden daha yüksek bulunmuştur. Her iki cinsiyet için de ayrılma anksiyetesi ve ilişki doyumu duygusal bağımlılığı istatiksel olarak anlamlı düzeyde yordamaktayken; kadınlarda duygu düzenleme becerilerinden bakış açısı edinme alt boyutu da duygusal bağımlılığı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yordamaktadır. Sonuç olarak, bu çalışmanın bulgularının işlevsiz olan duygusal bağımlılık yerine sağlıklı ve işlevsel bir ilişki kurabilmek için yürütülecek klinik uygulamalara önemli bir katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Ayrılma anksiyetesi, Benlik saygısı, Duygusal bağımlılık, Duygu düzenleme, İlişki doyumu