Sıçanda indometazin ve etanol ile indüklenen mide ülseri modellerinde metforminin etkisinin araştırılması

Amaç: Tip 2 diabetes mellitus tedavisinde yaygın kullanılan metformin ön tedavisinin farklı mide ülseri modelleri üzerine etkisini incelemektir. Gereç ve yöntem: Erkek Sprague-Dawley sıçanlarda (280-450 gr) oral yolla indometazin (80 mg/kg) veya absolut etanol (5 ml/kg) uygulanarak iki farklı ülser modeli oluşturuldu. Metformin (500 mg/kg) veya ranitidin (50 mg/kg) oral olarak ülserojenik ajanlardan önce üç gün boyunca verildi. Üçüncü günde dekapitasyonun ardından mideler makroskopik ve mikroskopik olarak değerlendirildi. Oksidan ve anti- oksidan parametreler tayin edildi ve apoptoz değerlendirildi. Serumda sitokin düzeyleri ölçüldü. Farklı grup sıçanlarda dekapitasyon öncesi lazer doppler akımölçer ile mide kan akımı ölçüldü. İstatistiksel analizde tek yönlü ANOVA ve Tukey-Kramer çoklu karşılaştırma testi kullanıldı. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Metformin etanol grubunda lezyonları makroskopik (p<0,001) ve mikroskopik (p<0,01) düzeyde azalttı. Etanol grubunda kontrole göre artan kemiluminisans metformin tedavisi ile azalırken (p<0,05 ve p<0,001), mide kan akımı tedavisiz grubuna kıyasla artış gösterdi (p<0,01). Etanol grubunda artan lipit peroksidasyonu metformin ile düştü (p<0,01). Etanol grubunda kontrole kıyasla yüksek olan apoptotik indeks (p<0,001), metformin ile düşme gösterdi (p<0,001). İndometazin grubunda ise, metformin lezyonları mikroskopik düzeyde azalttı (p<0,05). İndometazin grubunda artmış kemiluminisans metformin ile azalırken (p<0,01 ve p<0,05) mide kan akımı tedavisiz gruba göre arttı (p<0,05). Apoptotik indeks, metformin alan indometazin grubunda tedavisiz gruba göre anlamlı olarak düşüktü (p<0,001). İndometazin grubunda anlamlı şekilde azalan (p<0,01) glutatyon, metformin ile artış gösterdi (p<0,05). Sonuç: Metformin ön tedavisi iki farklı mide ülseri modelinde kısmi koruma sağladı. Bu korumada olası mekanizmalar arasında oksidan oluşumunda ve apoptozda azalma ve mide kan akımında artma yer almaktadır.