Sezaryenle ve normal doğan 24 ay altı bebeklerde genel sağlık durumunun değerlendirilmesi

Bu çalışmada; doğum şeklinin bebekler 24 aylık olana kadar genel sağlık durumlarını ve büyüme gelişimlerini nasıl etkilediği araştırılmıştır. Bebeklerin hangi sıklıkta hastalandıkları saptanmıştır. Kesitsel nitelikte olan çalışmanın evreni ASM ye kayıtlı 24 aylık tüm bebeklerdir. Annelere sorulan 56 soruluk anket eşliğinde veriler toplanmıştır. Bağımlı değişkenlerimiz: Doğum şekli,ilk emzirilme zamanı, sadece anne sütü alma süresi, ilk 6 ay anne sütü tam alma, anne sütü alma süresi(sütten kesme zamanı), hastalanma sıklığı, bebeğin ağırlığı,bebeğin boyu, BKİ'dir. Bağımsız Değişkenlerimiz: Doğum şekli, doğumun yapıldığı yer, DÖB, DSB, anne yaş grubu, baba yaş grubu, anne öğrenim durumu, baba öğrenim durumu, aylık toplam gelir, anne çalışma durumu, baba çalışma durumu, aile tipi, alilenin sosyal güvencesidir. Araştırmaya kapsamındaki 264 bebeğin 133 ü (%50,4) erkek,131 i (%49,6) kızdır.Doğum ağırlıkları ortalaması 3238,9± 404,2 g, doğum boy ortalaması 49,4± 1,5 cm olarak bulunmuştur.Bebeklerin 24 aylık kilo ortalaması 12360,2 ± 1351,4 g, boy ortalaması 88,1± 3,6 cm olarak bulunmuştur. Araştırmaya katılan bebeklerin annelerinin yaş ortalaması 29,7 ± 5,2 olarak bulunmuştur. Annelerin 8'i (%3) okur-yazar değil, 104'ü (% 39,4) üniversite mezunuydu. Annelerin 175'i (%66,3) ev hanımı olup çalışmamaktaydı. Bebeklerin 152'si (%57,6) sezaryen, 112'si (%42,4) normal doğum ile dünyaya gelmiştir.Doğumların hepsi hastanede gerçekleşmişdi. Bebeklerin %37,9'udoğar doğmaz ilk bir saat içinde emzirilmişti.Bebeklerin %87,9 ilk gün kolostrumla emzirilmişti. İlk 6 ay sadece anne sütüyle tam beslenen bebek oranı %45,8 olarak tespit edilmiştir. Doğum şeklininAnne eğitimi, babaeğitimi,ailenin aylık geliri, DSB, ilk emzirmeye başlama zamanı,hastalanma sıklığıile ilşkili olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sezaryen oranları Okur-yazar olmayanannelerde %12,5, ilkokul mezunu babalarda %40,ailesinin aylık geliri 2000 tl nin altındaolanlarda %31,7 ikenüniversite mezunu annelerde%63,5,üniversite mezunu babalarda %64,5, aylık geliri 6000 tl üzeri olanlarda %65,1 olarak bulundu.Normal doğumların %62,8'si, sezaryen doğumların %37,2'si DSB almamıştı. Normal doğumla doğan bebeklerin % 58'i ilk bir saatte, %94,7 si ilk gün içinde emzirilmişti. Bu oranlar sezaryenle doğanlarda% 23 ve % 82.9 du.Normal doğan bebekler ilk 24 ayda ortalama 16,1±9,7 kez, sezaryenle doğan bebekler 19± 10,1 kez hastalanmıştı.Anne sütüyle6 ay tam emzirilmeyen bebeklerin ortalama 19,8±10,5 kez, 6 ay tam emzirilen bebeklerin ortalama 15,8±9,0 kez hastalandıkları görüldü. Bulunanbu farklar istatistiksel olarak anlamlıydı(p<0,05). Diğerbağımsız değişkenlerledoğum şekli arasında ilişki saptanmamıştır. Ailenin sosyodemografik seviyesi arttıkça sezaryen oranları artmaktadır. Sezaryen doğumlar bebeklerin daha sık hastalanmasına sebep olarak genel sağlık durumunu olumsuz yönde etkilemektedir. Sezaryen doğum yapmış olmak emzirmeye geç başlamaya sebep olmaktadır. Sezaryenle doğum yapan annelerin bebekleri daha geç kolostrumla beslenmeye başlamıştır. Bu nedenle bebekler anne sütünün koruyucu, besleyici ve gelişimi sağlayıcı etkilerinden daha geç faydalanmaktadır. Doğum şeklinin bebeklerin büyüme ve gelişmesi üzerine etkisi anlamlı olarak bulunamamıştır. Ailelerin sosyoekonomik seviyesinin yüksek olması nedeniyle hazır mama kullanımının fazla olması bunda etken olabilir. Sezaryen doğum oranlarını azaltmak için doğum öncesi verilecek eğitimlerle kadınların normal doğumu tercih etmesi desteklenmelidir. Anahtar sözcükler: sezaryen, emzirme, anne sütü, bebek beslenmesi,bebekgelişimi