Sınıf öğretmenlerinin kişilik özellikleri ile iş doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi: İstanbul ili Kadıköy ilçesi örneği

Kişinin yaşamının büyük bir çoğunluğunu geçirdiği işyerindeki hali, durumu oldukça önemlidir. Kişilik özellikleri ve iş doyumu düzeyleri bu açıdan oldukça önemle üzerinde durulması gereken olgulardır. Bu faktörlerin birbiriyle ilişkisini saptamak amacıyla gerçekleştirilen çalışmada öğretmenler katılımcı olarak belirlenmiştir. Katılımcıların 190'u erkek 212'si kadın, 266'sı evli, 136'sı bekar; 299'u (%74,4) lisans, 103'ü (%25,6) yüksek lisans mezunu olduğu görülmektedir. Cinsiyet değişkenine göre dışadönüklük, içsel doyum ve genel doyum puanlarının istatistiksel sonuçlarına göre, kadınlarla erkeklerin arasında anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. Yumuşak başlılık, sorumluluk, deneyime açıklık puanları erkeklerde daha yüksek iken duygusal dengesizlik düzeyi kadınlarda daha yüksek belirlenmiştir. Medeni durum ile kişilik ve iş doyumu düzeylerinin ilişkisi incelendiğinde; yumuşak başlılık, duygusal dengesizlik, deneyime açıklık, içsel, dışsal ve genel doyum düzeyleri için anlamlı bir farka ulaşılamamıştır. Dışadönüklük ve sorumluluk bekarların lehine görülmektedir. Eğitim durumu ile iş doyumu ve kişilik özellikleri incelendiğinde; dışadönüklük, içsel doyum, dışsal doyum ve genel doyum için anlamlı bir farklılaşma olmadığı gözlemlenmiştir. Yumuşak başlılık, sorumluluk, deneyime açıklık yüksek lisans mezunlarında daha yüksek iken duygusal dengesizlik, lisans mezunlarında daha yüksek saptanmıştır. Mesleki deneyim ile iş doyumu ve kişilik özellikleri incelendiğinde; deneyime açıklık, içsel doyum, dışsal doyum ve genel doyum için anlamlı bir farklılaşma olmadığı gözlemlenmiştir. Aksine dışadönüklük, yumuşak başlılık, duygusal dengesizlik 1-5 yıl deneyimi olanlarda en yüksek iken sorumluluk 6-10 yıl arasında deneyimi olanda en yüksektir. Amirin idare tarzı ve karar vermedeki yetenekleri öğretmenlerin iş doyumunu etkilemektedir. Eğitimin en önemli parçası olarak öğretmenlerin verim ve iş doyumu oranları eğitim kalitesini de arttıracaktır. Bu sebeple ilgili çalışmaların arttırılması ve deneysel çalışmalar üzerine yoğunlaşılması önem kazanmaktadır. Anahtar Kelimeler: Kişilik özellikleri, öğretmenler, iş doyumu