Sosyal medya ve demokrasi: Türkiye-ABD karşılaştırılması

İletişimle ilgili teknolojilerdeki yenilikler, dünya üzerindeki kültür ve kimliklerin karşılaşma ihtimalini gün geçtikçe daha da arttırmaktadır. Daha önce, belli bir ülkede cereyan eden bir hadisenin dünyadaki başka yerlerde işitilmesi genel olarak haftaları hatta ayları alır iken söz konusu gecikmenin sonucu olarak hadisenin etki boyutu da kısıtlı kalmakta idi. Günümüzdeyse tamamıyla tersi bir durum göze çarpmaktadır ve belli bir ülkede yapılan bir açıklama, saatler içinde tüm dünyada duyulmaktadır. Gelişen teknolojiyle dünya üzerinde kültürel, bilimsel, politik ve toplumsal gelişim ve değişimin sürati her geçen gün daha da artmaktadır. Artık insanlar, dünyanın her yerinde kullanılan modern iletişim araçları ve ağlarıyla oturdukları yerden tüm dünyayı izleyebilecek olanağa sahip bulunmaktadır ve teknoloji bunu her geçen gün daha da kolaylaştırmaktadır. Günümüz toplumlarının tabi olmak istediği yönetim biçiminin demokrasi olduğu kuşkusuzdur. Medyanın, günümüz toplumlarının zihin oluşumları, kültürel ve siyasal yapıları üzerinde azımsanmayacak etkisinin olduğu da apaçık bir gerçektir. İdeal bir yönetim tarzı olan demokrasiyi maksimize etmek için, en önemli araçlardan birisi olan medyanın rolünü tartışmak bu çalışmanın temel amacıdır. Bu çalışmada, küresel çerçevede yenidünya düzeninde etkin rol oynayan demokrasi kavramlarının tanımı yapılmış ve demokrasi türleri sınıflandırılmıştır. Bununla birlikte demokrasinin bir neticesi olan yeni medya sistemleri ve katılımcı demokrasi de siyasi iletişim bağlamında ele alınmıştır. Nitekim araştırmanın kavramsal çerçevesinde de iletişim ve demokrasi öne çıkmaktadır. Yapılan araştırma sonucunda, gerek Avrupa'nın önemli ülkelerinde ve Türkiye'de gerekse Amerika Birleşik Devletleri (ABD)'nde sosyal medyanın siyasal katılımda etkin bir şekilde kullanıldığı gözlemlenmiştir. Sosyal medya hem siyasî partilerin hem de medya gruplarının kullanmaya ilave özen gösterdiği bir alan haline gelmiştir. Zira, özellikle 2000'li yıllarla birlikte internetle sosyal medyanın kullanımı yaygınlaşmıştır. Bu bağlamda yalnızca partilerin değil; seçimlere katılan tüm adayların etkin bir şekilde sosyal medya kullandıkları görülmüştür. Nitekim seçmenlerin önemli bir kısmının sosyal medyayı kullandığı bilgisi ile birlikte; adayların da sosyal medyayı kullanması; bilgilenme, takip ve dahil olma açısından, tercihten öte bir zorunluluğa dönüşmüştür. Bununla birlikte sosyal medya sadece adayların tanıtım ve propaganda faaliyetlerinde değil, demokratik tutum ve davranışların şekillenmesinde de etkin rol oynamaktadır. Bu bağlamda sosyal medya, katılımcı bir demokrasinin tesis edilmesinde de öne çıkmaktadır. Buradan hareketle, çalışma kapsamında demokratik değerlerin, yeni iletişim ve medya düzeni olan sosyal medyadaki görünümleri de irdelenmiştir. Bu noktada Amerikan başkanlık seçimi ile Türkiye'deki siyasî seçim süreçleri içerik analizine tabii tutulmuştur. Anahtar Kelimeler: Sosyal Medya, Katılımcı Demokrasi, Siyasal Katılım, Siyasal İletişim