Sosyal medyanın tüketicinin satın alma karar sürecine etkisi: İzmir ilinde araştırma

Sosyal medyanın hayatımıza nüfuz etmesiyle hem işletmeler hem de tüketiciler açısından değişimler meydana gelmiştir. Tüketimi, sadece sonsuz ihtiyaçlarını bir nebze de olsa gidermek adına para karşılığı satın alma faaliyeti olarak gören tüketiciler sosyal medyanın etkisiyle tüketimin her aşamasında etkin hale gelmiştir. Sosyal medyadan önce tüketiciler aldıkları bir ürünle ilgili deneyimlerini kısıtlı çevrelerine ''ağızdan ağıza'' geleneksel şekilde aktarmaktadır. Sosyal medya platformları sayesinde fikirlerini beyan edebilen tüketici topluluğu oluşmuştur. Sosyal medya tüketicilerin yanı sıra işletmelerinde pazarlama stratejilerinde değişimlere yol açmıştır. Sosyal medya işletmelere ürünlerini az bir maliyetle daha fazla kişiye hızlı bir şekilde ulaştırma imkanı sağlamıştır. Sosyal medya platformları sayesinde tüketicilerle işletmeler ortak platformlarda fikir alışverişinde bulunmaktadır. Tüketicilerin fikrine önem veren işletmelerin tercih edildiği görülmektedir. Araştırmanın temel amacı, sosyal medyanın tüketicinin bir malı veya hizmeti satın alma karar sürecini nasıl etkilediğini açıklamaktır. Bu sebeple, kolayda örnekleme yöntemi ile İzmir'de ikamet eden 489 katılımcıya çevrimiçi anket uygulanmıştır. İzmir ilinde ikamet etmek ve aktif şekilde kullanılan sosyal medya hesabının olunması araştırmanın kısıtını oluşturmaktadır. Çalışmada, güvenirlik analizi, normallik testi, açımlayıcı (keşfedici) faktör analizi, frekans, anova, bağımsız örneklem T testi, korelâsyon analizi ve regresyon analizi yapılmıştır. Verilerin normal dağıldığı ve güvenilir olduğu tespit edilmiştir. Analiz sonucunda, tüketicilerin satın alma öncesinde veya esnasında sosyal medya platformlarında olumlu yorumlar ile şirketlere karşı tutumunu değiştiriyor olmasının, satın aldıktan sonra sosyal medya platformlarında deneyimlerini paylaşmaları üzerine pozitif bir etkisi olduğu görülmektedir. Tüketicilerin satın alma öncesindeki araştırmalarında sosyal medya platformlarındaki reklamları kitle iletişim araçlarındakine göre daha güvenilir bulması, sosyal medyanın yeni ürün denettirmesi üzerine pozitif etkisi olduğu görülmektedir. Cinsiyet açısından baktığımızda erkeklerin kadınlara göre sosyal medya platformlarındaki reklamları kitle iletişim araçlarındaki reklamlara göre daha güvenilir bulduğunu söyleyebiliriz. Tüketicilerin sosyal medya platformların da geçirdikleri süreyle satın alma kararını daha karmaşık hale getirmesi arasında anlamlı bir farklılık görülmüş, sosyal medya da geçirilen süre arttıkça satın alma karar sürecinin karmaşıklaştığı tespit edilmiştir. Satın alma sonrası tüketicilerin fikirlerini beyan etme cesaretlerine cinsiyet açısından bakıldığında anlamlı bir farklılık görülmediği tespit edilmiştir.