Sıra bağımlı ilişkisiz paralel makine çizelgeleme problemi için yeni bir sezgisel algoritma önerisi

Üretim aşamasında makinelerin işleyişinin belirlendiği çizelgeleme, işletmelerde etkin bir üretim için son derece önemlidir. İşletmeler büyüdükçe planlama ve üretim aşamasında işlerin hangi çizelgede yapılması gerektiği daha karmaşık hal almaktadır. Küçük makine-iş konfigürasyonunda en uygun çizelgeleme, uzman görüşü veya tam sayılı programlama teknikleri ile elde edilebilir. İşlerin ve makinelerin sayısı arttıkça kesin çözümün bulunması imkânsız hale gelmektedir. Kesin çözümün bulunamadığı durumlarda yaklaşık çözümler metasezgisel algoritmalar ile elde edilmektedir. Çalışma kapsamında ele alınan problem, kesin çözümü bulunamayan ve metasezgisel algoritmalar ile çözülebilen sıra bağımlı hazırlık süreli ilişkisiz paralel makine çizelgeleme problemidir. Bu çalışma, üretim süresini minimize etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada, birçok araştırmacı tarafından daha önce farklı metasezgisel algoritmalar ile yaklaşık en iyi çözümü bulunmaya çalışılmış bir kıyas veri seti üzerine çalışılmıştır. Bu tez kapsamında kıyas veri setini çözmek için uyarlanmış yeni bir değişken komşuluk arama algoritması önerilmektedir. Yeni önerilen algoritma, komşuluk yapılarına 2 farklı parametre seçimi eklemektedir. Bu eklenen yeni parametrelerin sonuç üzerine etkisi tartışılmış ve bulgular bu yeni parametreleri kullanmanın faydalı olduğunu göstermektedir. Değişken komşuluk arama algoritmasındaki yerel arama modülü, birden fazla yerel arama ile çeşitlendirilmiş ve komşuluk değerlerine göre yerel arama seçim fazı eklenmiştir. Eklenen seçim fazı, algoritmayı gereksiz yerel aramalardan kurtarmaktadır. Algoritma kıyas veri setinde 50'den fazla test edilmiş ve en iyi sonuçlar raporlanmıştır. Denenen 540 adet veri setinin 141 tanesinde bilinen en iyi sonuçtan daha iyi değerler elde edilmiştir. 140 örnekte ise bilinen en iyi çözümlere ulaşılmıştır. Önerilen algoritma, tüm örneklerde ortalama %0,095 hata ile çalışmaktadır.