Streptozosin ile deneysel diyabet oluşturulan sıçanlarda kapsaisin ve pridoksamin kombinasyonunun ileri glikasyon son ürünleri üzerine in vitro ve in vivo inhibisyon etkisinin araştırılması

Glikasyon, hücresel metabolizmayı olumsuz etkileyen proteinlerin yapısını ve fonksiyonel özelliklerini değiştiren diyabetik komplikasyonların patogenezinde önemli bir rol oynayan İleri glikasyon son ürünleri (AGE) oluşumuna neden olur. AGE oluşumunun baskılanmasının diyabetik komplikasyonların önlenmesinde önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Bu çalışmada kırmızı biber ekstraktının (KBE) ve kırmızı biberlerde ana acı maddesi olan kapsaisin (KAPS) ve aktif bir B6 vitamini formu olan piridoksamine (PM)'e, dayalı tedavilerin tek tek veya kombinasyon halinde, STZ ile indüklenen diyabetik sıçanlarda hem biyokimyasal olarak hem de histokimyasal açıdan sıçanlardan alınan böbrek ve karaciğer dokularında ışık mikroskobu seviyesinde gözlemlenen glikasyon ve AGE hasarı üzerine faydalı etkileri olup olmadığı araştırdı. Her biri 200-300 gram ağırlığında, 8 haftalık 96 adet erkek Spagule-Dawley sıçanı, her biri 8 sıçandan oluşan 12 gruba ayrıldı. Sıçanlarda deneysel diyabeti indüklemek için tek doz olarak periton içine STZ uygulandı. Grup 1 normal kontrol, grup 2 diyabetik kontroldü. Grup 3 ve 4, 200-400 mg/kg KBE, Grup 5 ve 6, 6-8 mg/kg KAPS alan diyabetik sıçanlardı. Grup 7, 4 mg/mL PM, grup 8 ise 300 mg/kg MF alan diyabetik sıçanlardı. Grup 9 ve 10, 200-400 mg/kg KBE+ 4 mg/mL PM, grup 11 ve 12, 6-8 mg/kg KAPS+4 mg/mL PM tedavi uygulanan diyabetik sıçanlardı. 28 gün boyunca her gün mide içi sondası ile oral olarak tedavi uygulandı. Deneyin sonunda tüm gruplardaki deneklere ksilazin+ketamine anestezi kombinasyonu bir kez verildi. Daha sonra göğüs kafesi intrakardiyak girişimle açılarak kan örnekleri alındı. Hiç beklemeden, hayvanlar ötenazi edildi ve histolojik inceleme için karaciğer ve böbrekler brüt olarak çıkarıldı. Çalışmamızın sonuçları, KBE+PM ve KAPS+PM'nin kombinasyon halinde kullanılan dozlarının kan şekeri seviyeleri, serum ürik asit, üre, kreatinin, AST, ALT, ALP, LDH, toplam kolesterol, fruktozamin, HbA1c düzeylerini önemli ölçüde azalttığını ve serum HDL ve insülin seviyesi düzeylerinde önemli ölçüde artış sağladığını göstermektedir. Ayrıca, in vitro olarak BSA/fruktoz sistemi ile KBE ve KAPS'ın AGE oluşumu üzerindeki inhibitör etkileri de incelendi. Antiglikasyon aktivitesileri, AGE floresan yoğunluğu oluşumu, fruktozamin seviyesi, α-dikarbonil bileşikleri ve protein karbonil içeriği kullanılarak belirlendi. Sonuç olarak, farklı konsantrasyonlarda (50-400 µM) KBE ve KAPS'ın, 4 haftalık çalışma boyunca glike BSA'da AGE oluşumunu, fruktozamin seviyesini, α-dikarbonil bileşikleri ve protein karbonil oksidasyonunu önemli ölçüde engellediği belirlendi.