Taekwondo sporcularının sporda zihinsel dayanıklılık düzeyinin antrenör- sporcu ilişkisine olan etkisinde temel psikolojik ihtiyaçların aracılık rolü

Araştırma kapsamında taekwondo branşındaki sporcuların sporda zihinsel dayanıklılık düzeylerinin antrenör-sporcu ilişkisine etkisinde temel psikolojik ihtiyaçların aracılık rolünün belirlenmesi ve bu değişkenlerin ilişki düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Söz konusu değişkenler arasındaki olası ilişkileri gösteren bir model kurulmuş ve yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak test edilmiştir. Araştırmada, Deci ve Ryan (2000) tarafından geliştirilen; Kesici, Üre, Bozgeyikli ve Sünbül (2003) tarafından Türkçe'ye uyarlaması yapılan "Temel Psikolojik İhtiyaçlar Ölçeği", Sheard, Golby ve Van Wersch (2009) tarafından geliştirilen; Altınbaş (2015) tarafından Türkçe'ye uyarlaması yapılan "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Ölçeği" ve Jowett ve Ntoumanis (2004) tarafından geliştirilen; Altıntaş, Kazak Çetinkalp ve Aşçı (2012) tarafından Türkçeye uyarlaması "Antrenör- Sporcu İlişki Ölçeği", 458 gönüllü sporcuya uygulanmıştır. Katılımcıların sporda zihinsel dayanıklılık, temel psikolojik ihtiyaçları ve antrenör-sporcu ilişkisi düzeylerine yönelik betimsel istatistikler (kişi sayısı, minimum, maksimum, ortalama, standart sapma) hesaplanmıştır. Ayrıca bazı demografik özelliklerine göre ilişki düzeylerinin belirlenmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve değişkenler arası olası ilişki düzeyi için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda taekwondo sporcularının sporda zihinsel dayanıklılıkları, temel psikolojik ihtiyaçları ve antrenör-sporcu ilişki düzeylerinin yüksek seviyede olduğu belirlenmiştir. Demografik değişkenler açısından incelendiğinde; temel psikolojik ihtiyaçlar değişkeninde yaş seviyesi yüksek sporcular ile kadın sporcular lehine ve antrenör-sporcu ilişkisi değişkeninde ise yaş seviyeleri yüksek sporcular ile antrenörü ile çalışma süresi uzun olan sporcularda anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Ayrıca taekwondo sporcularının sporda zihinsel dayanıklılık düzeylerinin temel psikolojik ihtiyaçlar aracı değişken olarak kullanıldığında antrenör-sporcu ilişkisini etkilediği tespit edilmiştir.