Takım ve bireysel sporcuların fonksiyonel hareket analizi, postür ve dinamik dengelerinin incelenmesi

Bu çalışma Adana ilinde farklı branşlarda aktif olarak yarışmalara katılan takım ve bireysel sporcuların fonksiyonel hareket analizi, postür ve dinamik dengelerini birlikte incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya gönüllü olarak takım sporları (n=59) ve bireysel sporlar (n=53) toplam 112 erkek sporcu katılmıştır. Çalışmaya katılan sporcuların yaş 19,02±1,36 yıl, vücut ağırlık 71,92±8,98 kg, boy ortalamaları 1,79±0,07 m, spor yaşları 6,50±2,48 yıl, haftalık antrenman sayısı 5,27±0,97 gün ve haftalık antrenman saati 12,01±2,61 saat olarak bulunmuştur. Çalışmada elde edilen verilerin normallik dağılımını belirlemek için Kolmogorov-Smirnov testi uygulanmıştır. Veriler normal dağılım gösterdiği için parametrik testler uygulanmıştır. Ortalamalar arasındaki farkların karşılaştırılmasında bağımsız t testi ve One Way ANOVA, iki kategorik grup arasındaki farklılığın karşılaştırılmasında da ki kare testi uygulanmıştır. Elde edilen verilere göre takım ve bireysel sporcuların fonksiyonel hareket analizi, alt ekstremite Y dinamik denge, anterior postür analizi, dik duruştaki açı değerleri ve gövde fleksiyon-ekstensiyon açı sonuçları arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır (p>0,05). Üst ekstremite Y dinamik dengede ise sadece medial yönde takım sporları (Basketbol) lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur (p<0,05). Lateral postür analizinde(postural asimetri) de takım sporları lehine sadece akromiyon (Voleybol) (p=0,04) ve trochanter majörde (Hentbol) (p=0,01) anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Bu bulgular doğrultusunda, üst ekstremite Y dinamik denge ve Lateral postür analizlerindeki takım sporları lehine bulunan farklılığın, takım sporlarındaki branşların genellikle üst ekstremitenin aktif bir şekilde rol aldığı branşlar olmasından ayrıca bu branşlarda devamlı olarak oyun içerisinde yer değiştirme, aldatma yapma, ikili mücadelelere girme gibi faaliyetlerden dolayı ağırlık merkezinde değişme ve buna bağlı olarak da postural asimetrinin meydana geldiği söylenebilir. Sporculardaki postural asimetrinin, ilerleyen dönemlerde sakatlık, performans kaybı, hareket kısıtlılığı gibi bedenin sağlık ve performans parametrelerini olumsuz yönde etkileyebileceği göz önüne alınmalıdır. Bundan dolayı takım sporlarında yer alan sporcuların postural durumlarının takip edilerek, postüral yapılarında tespit edilecek sapmaların normal sınırlarına getirilmesi için gerekli düzeltici egzersiz (corrective exercise) programları oluşturulmalıdır. Anahtar Kelimeler: Fonksiyonel Hareket Analizi, Postür, Dinamik Denge, Omurga Açıları, Postural asimetri.