Tanzimat dönemi matbuatında kadın telakkîsi (Terakkî-i Muhadderat ve Şükûfezar)

Osmanlı Devleti'nde basın hayatı 1831 yılında çıkarılan "Takvim-i Vekayi" ile resmen başlamıştır. 1860'larda özel teşebbüsle çıkarılan gazetelerde artış yaşanırken gazetelerin türleri de çeşitlilik göstermiştir. Bu türler arasında kadınlara yönelik çıkarılan gazeteler de vardır. Kadınlara mahsus ilk mecmua, 1869 yılında Ali Raşit tarafından yayımlanan "Terakkî" ilavesi olan "Muhadderat"'tır. İlk kez bir kadının teşebbüsü ile yayımlanan mecmua ise 1885 yılında neşredilen "Şükûfezar"'dır. "Terakkî-i Muhadderat" mecmuasında kadınlar tarafından gönderilen mektuplara yer verilmiştir. "Şükûfezar" mecmuası ise imtiyaz sahibi ve tahrir heyeti kadınlardan oluşurken mecmuada kadınların gönderdikleri mektuplar da yer almıştır. Bu çalışma "Terakkî-i Muhadderat" ve "Şükûfezar" mecmuaları ışığında Osmanlı Devleti Tanzimat kadınını her yönü ile ortaya koymayı amaçlar. Bu mecmuaların orijinal metinlerine erişimi sağlanarak transkript edildi. Dönemin kaynakları ile mukayese edilerek Tanzimat kadını incelendi. ANAHTAR KELİMELER: Terakkî-i Muhadderat, Şükûfezar, Tanzimat Kadını, Eğitim, Edebiyat.