Ticari faiz kredilerinin Eximbank bağlamında dış ticarete etkisi: Türkiye örneği

Eximbanklar, ülke ihracat rakamlarını artırmak amacıyla kurulmaktadır. İhracat rakamlarının artması sonucunda ülkelerin ekonomik refahı sağlanabilmektedir. Bu kuruluşlar tarafından, ihracat yapan firmalara finansal ve finansal olmayan destekler verilmektedir. Desteklenen şirketler satış tutarlarını artırarak ülkeye döviz kazandırmaktadır. 2013-2022 yılları arasında Türk Eximbank tarafından ihracatı destek tutarları, ticari kredi faiz oranları ve ihracat rakamları nicel araştırma yöntemleri kullanılarak karşılaştırılmıştır. Veriler Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB), Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (EVDS) ve Türk Eximbank internet sayfasından alınmıştır. Tanımlayıcı istatistikler, korelasyon analizi, İndivucual Samples ve To do Yamamoto testi gibi analiz yöntemleri uygulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, ticari kredi faiz oranları, ihracat hacmi ve Eximbank Destek tutarları arasında teknik olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Kullanılan veriler kur etkisinden arındırılmış olarak analiz yapılabilmesi için döviz birimi olarak USD cinsinden analizi yapılmıştır. Analizde kullanılan veriler siyasi, ekonomik, politik vb. birçok etkenden etkilenebilmektedir. Dolayısıyla yapılan analiz her ne kadar ilişki yok olarak sonuç alınsa da kesin olarak ilişki vardır veya yoktur şeklinde kanıya varmak yanlış olacaktır. Literatürde, ticari kredi faiz oranlarının dış ticaret maliyetini ve karlılığını etkileyerek firmaların rekabet gücünü ve dış ticaret hacmini belirlediği belirtilmektedir. Bunun yanında Eximbank ve ürünlerinin dış ticaret üzerinde olumlu etkisi olduğu gözlemlenebilmektedir. Ayrıca, Eximbank desteklerinin dış ticaret hacmine etkisinin ülkeden ülkeye değiştiği ve diğer faktörlere bağlı olduğu ifade edilebilmektedir.