TIMSS 2015 uygulamasına katılan öğrencilerin matematik başarılarının öğrenci, aile ve okul değişkenlerine göre yordanması

Bu araştırmanın amacı TIMSS 2015'e 4. sınıf düzeyinde katılan Türkiye, Şili, Almanya, İran, İtalya ve Kore örneklem verilerinden yararlanarak öğrenciye, aileye ve okula ait bazı değişkenlerin öğrenci matematik başarısını ne düzeyde yordadığını incelemektir. Veriler TIMSS 2015 uygulamasından alınmıştır. Bu amaçla, analizde, sözü edilen ülkelerdeki 1.186 okuldan toplam 28.025 öğrencinin verileri kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerle birlikte hiyerarşik çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Bu analizin yapılabilmesi için örneklem büyüklüğünün seçilen tüm ülkelerde yeterli olduğu gözlenmiştir. Ayrıca seçilmiş tüm ülkelerde, hiyerarşik çoklu doğrusal regresyon analizi yapabilmek için gerekli olan normallik, bağımsız değişkenler arası çoklu doğrusal bağlantı varsayımlarının karşılandığı gözlenmiştir. Araştırma bulgularına göre seçilmiş ülkelerde öğrenciye, aileye ve okula ait değişkenler bir bütün olarak matematik başarı varyansını %30,2 ile %53,6 oranları arasında açıklamaktadır. Türkiye için bu değer %53,6'dır. Seçilmiş ülkelerde, öğrenciye ait değişken grubu matematik varyansını %22,3 ile %40 oranları arasında açıklamaktadır. Türkiye için bu değer %35,9'dur. Seçilmiş ülkelerde, aileye ait değişken grubu matematik varyansını %7,6 ile %16 oranları arasında açıklamaktadır. Türkiye için bu değer %16'dır. Seçilmiş ülkelerde, okula ait değişken grubu matematik başarı varyansını %0,7 ile %5,6 oranları arasında açıklamaktadır. Türkiye için bu değer %1,8'dir. Öğrenciye ait değişkenlerden "Matematik dersinde kendine güvenme"; aileye ait değişkenlerden "Anne eğitim düzeyi" ve okula ait değişkenlerden "Okulun bulunduğu yerleşim birimi" değişkenleri Türkiye matematik başarısına en fazla katkı sağlayan değişkenler olduğu gözlenmiştir. Birçok araştırmada okul öncesi eğitime katılma süresi akademik başarının anlamlı bir yordayıcısı olurken bu araştırmanın bulgularına göre, okul öncesi eğitime katılma süresi Model I (öğrenci değişkenleri) ve Model II (aile değişkenleri)'de anlamlı bir yordayıcı olduğu, ancak Model III, yani okul değişkenleri modele dahil edildiğinde, anlamlı bir yordayıcı değildir. Okul öncesi eğitime katılma süresi değişkeninin, sadece İtalya ve Kore'de her üç modelde de anlamlı bir yordayıcı olduğu görülmektedir. Anahtar Kelimeler: TIMSS, Matematik Eğitimi, Matematik Başarısı, Uluslararası Değerlendirmeler