Timurlularda yolsuzluk ve görevi kötüye kullanma

14. yüzyılın son çeyreğinde Emir Timur tarafından kurulan Timurlular, Orta Çağ'ın en güçlü ve önemli devletlerinden birisi olarak karşımıza çıkmaktadır. Orta Asya'dan Anadolu'ya kadar olan kısımda siyasi haritaları yeniden çizen Timurlular, kısa sürede önemli başarılar kazanmış ve geniş topraklarda hüküm sürmüştür. Timurlular siyasi, ekonomik, askeri, kültürel vb. pek çok alanda büyük başarılara imza atmıştır. Ancak her büyük devlette olduğu gibi belirli bir zaman sonra Timurlu Devleti'nde de devletin farklı alanlarında sorunlar ortaya çıkmaya başlamıştır. Timurlu Devleti'nde ortaya çıkan önemli sorunlardan birisi yolsuzluk ve görevi kötüye kullanmadır. Çalışmanın ana problemi bu doğrultuda ortaya çıkmıştır. Çalışmanın ana problemi yolsuzluk ve görevi kötüye kullanmanın Timurlu Devleti'nin geleceğini ne şekilde etkilediğidir. Görevi suistimaller Timurlu Devletini siyasi, ekonomik, sosyal, kültürel vb. pek çok alanda olumsuz etkilemiş bu durumda devletin zayıflamasında ve yıkılmasında etkili olmuştur. Mali usulsüzlük ve yetkiyi kötüye kullanma hadiseleri Timurlu Devleti'nde neredeyse her dönemde karşımıza çıkmaktadır. Emir Timur, Şahruh dönemlerinde bu vakaların diğer dönemlere göre daha az yaşandığını görmek mümkündür. Ancak diğer Timurlu sultanlarının dönemleriyle mukayese edilecek olursa yetkiyi kötüye kullanma olgusu Hüseyin Baykara döneminde zirveye ulaşmıştır. Bu durumda birçok faktörün etkili olduğunu görmekteyiz ancak en önemlileri Timurlu Devleti'nin eski gücünde olmaması, merkezi otorite ve asayişin azalmasıdır. Timurlu sultanları rüşvet ve zimmet suçu gibi yolsuzluklar ile bizzat mücadele etmiştir. Timurlu sultanları bu eylemlerin önüne geçebilmek için farklı dönemlerde çeşitli önlemler almışlardır. Bazı dönemlerde bu eylemlerin önüne geçilebilmesi için reform çalışmalarının yapıldığı kaynaklara yansımıştır. Timurlu sultanlarının bu suçu fazlaca ciddiye aldığını ve bizzat soruşturmalar yaptığını görmekteyiz. Timurlularda bahsedilen eylemlerin önüne geçebilmesi için mali denetim sistemi oluşturulmuş ve devletin memurları, çeşitli kurumları sık sık denetlenmiştir. Bunların dışında çalışmada da detaylı olarak incelendiği gibi bu suistimallerin önüne geçmek için pek çok önlem alınmıştır. Ancak Timurlularda farklı dönemlerde alınan önlemlere rağmen bu suçların önüne hiçbir zaman tamamen geçilememiştir. Timurlularda yolsuzluk ve görevi kötüye kullanmadan sorumlu kurum ve kişiler bulunmaktadır. Divan-ı Büzürg, Divan-ı Mal, Divan-ı Ala ve Taşra Divanları bu ihmallerin engellenmesi, araştırılması ve sorumluların cezalandırılmasından sorumlu kurumlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Timurlu sultanları, mirzalar, vezirler, emirler ve yarguciler görevi suistimallerden sorumlu devlet yöneticileri olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan tarama-derleme yöntemi kullanılmıştır. Ayrıca olaylar karşılaştırmalı tarih yöntemlerinden faydalanılarak mukayeseli olarak ele alınmıştır.