TMS 20'ye göre devlet teşviklerinin muhasebeleştirilmesi ve örnek bir işletmede uygulanması

Uluslararası ticaret, para ve sermaye hareketlerinin önemli boyutlara ulaşmasıyla, finansal bilgi kullanımında, ülkeler arası farklılığı azaltarak, şeffaflığı sağlamak amacıyla uluslararası alanda genel kabul görecek muhasebe standartları çalışmaları başlamış ve Uluslararası Muhasebe/Finansal Raporlama Standartları seti oluşturulmuştur. Ülkemizde de muhasebe ve finansal raporlamaya ilişkin çok başlı uygulamaya son vermek amacıyla, muhasebe standartlarını oluşturmak ve yayımlamak üzere kurulan Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu, Uluslararası Muhasebe/Finansal Raporlama Standartlarını esas alarak, Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standartları setini oluşturmuştur. Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standartları kapsamında, Türk ekonomisine, işletme yapısına ve gereksinimlerine göre hazırlanan ve pek çok alanı içeren standartlar bulunmaktadır. ?TMS 20 Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesi ve Devlet Yardımlarının Açıklanması? standardı ile pek çok bireysel yatırımcıya veya işletmeye faydalar sağlayan, halkın refah seviyesinin yükseltilmesinde, yatırımda, üretimde ve dolayısıyla kalkınmada etkili olan devlet teşviklerinin de muhasebeleştirme ve raporlama süreçleri açıklanmıştır. Türkiye Muhasebe Standartlarına geçiş sürecinde, uygulamaya yönelik çalışmaların, bu geçiş sürecini pek çok işletme açısından daha kolay hale getireceği düşüncesiyle hazırlanan ?TMS 20'ye Göre Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesi ve Örnek Bir İşletmede Uygulanması? başlıklı çalışma ile geniş bir uygulama alanına sahip olan devlet teşvikleri; yatırım teşvikleri, ihracat teşvikleri, Ar-Ge teşvikleri ve vergisel teşvikler şeklindeki sınıflandırma ile sınırlı tutulmuş ve bu sınıflandırma çerçevesinde açıklanmıştır. Standart kapsamında hem devlet teşvikleri sınıflandırması hem de devlet teşvikleri muhasebeleştirme yöntemleri araştırılmış ve örnek işletmede uygulama alanları incelenmiştir. Bu bağlamda, örnek işletmede yapılan inceleme ile görülmektedir ki, yararlanılan teşvikler kapsamında sağlanan kazançlar yüksek düzeydedir. Standart kapsamında, uygulama alanına göre kâr ya da zararda veya finansal durum tablosu (bilanço) ile ilişkilendirilerek kayıtlara alınabilen devlet teşviki kazançları, örnek işletmedeki devlet teşviki muhasebeleştirme süreçlerine de yenilikler getirecektir. Bu amaçla, devlet teşvikleri kapsamında elde edilen tüm kazançlar hesaplanabilir hale gelmeli, ardından da kazançlar kayıtlara yansıtılmalıdır.