Toplumsal güvenlik yaklaşımı açısından İsrail'de ultra-ortodoks (Haredi) siyasal partilerin analizi

Bu tezde İsrail'deki Haredi siyasi partiler olan Yahadut HaTora ve Şas partileri toplumsal güvenlik perspektifinden analiz edilmektedir. Çalışma, İsrail'deki Haredi siyasi partilerin temel algılarının, davranışlarını ve stratejilerini anlamak için toplumsal güvenlik yaklaşımının ana fikirlerini, kavramlarını ve düşünce yöntemini kullanmaktadır. Çalışma güvenliğin inşa edilmiş doğasının ve güvenlik çalışmalarında devlet eksenli yaklaşımının odağından devlet dışı boyutlara doğru değişiminin altı çizilerek başlanmıştır. Bu bağlamda, dinin, güvenliğin bu değişen gündeminde nasıl yer aldığı mevcut literatür ve Haredi kimliği ile Yahudi dini arasındaki ilişkiye referansla tartışılmıştır. İkinci olarak, Haredi kimliğinin tarihi gelişimini (mikro bağlam) ele almakta, İsrail'de din-devlet ilişkilerinin yaratımı ve dönüşümü (makro bağlam) hakkında tarihsel bir anlatı sunmaktadır. Bu bölümde savunulan temel görüş ise Haredi partilerin toplumsal güvenlik algılarının bu mikro ve makro bağlamlar içerisinde şekillendiğidir. Bu bölüm ayrıca Haredi partilerin din-devlet ilişkilerine ve Haredi kimliği ile ilgili konulara yaklaşımdaki referans olarak İsrail'deki statüko düzenlemesini, karşı karşıya kaldığı meydan okumalara yoğunlaşarak yeniden değerlendirmektedir. Üçüncü bölümde, çalışma Haredi partilerin politikalarını dört konu üzerinden analiz etmektedir: Haredi eğitim özerkliği, Yeşiva öğrencilerinin askere alımları, Yahudiliğe geçiş ve Şabat düzenlemeleri. Bu bölüm Haredi partilerin bu konulara Yahudiliği bir inanç olarak, bir toplumsal kimlik (Haredi) olarak ve devletin ulusal karakteri olarak güvenlikleştirerek kimlik- güvenlik ekseninden yaklaştıklarını iddia etmektedir. 2009, 2013 ve 2015 seçimleri ilk üç tema için örnek vakalar olarak seçilmiş olmakla beraber Şabat konusu belirli krizler etrafında analiz edilmiştir. Bu bölümün temel bulguları tezin temel hipotezi olan Haredi partilerin motivasyon ve davranışlarının, dinle alakalı değişik düzey ve biçimlerdeki güvenlik endişeleriyle şekillendiği argümanını da desteklemektedir. Bu yolla, geleneksel Aşkenaz- Sefarad ayrımı temelinden farklı olarak Yahadut HaTora ve Şas partilerinin kıyaslanma ve karşılaştırmaları için analitik bir araç sağlanmaktadır. Sonuç olarak, bu tez toplumsal güvenlik literatürüne büyük ölçüde ihmal edilmiş olan dinin rolünün analiz edilmesi vasıtasıyla katkı sağlarken temel olarak din- devlet ilişkileri üzerinde tartışılan Haredi siyaseti literatürüne de güvenlik perspektifinin uygulanmasıyla katkı sağlamıştır.