Türk basınında Doğu Türkistan ( 1923-1960)

Doğu Türkistan, Çin Devleti tarafından zulme uğramaktadır. Bölgede yaşanan bu zulmün, tarihi bir boyutu bulunmaktadır. Çalışma Doğu Türkistan'ın 1923-1960 yılları arasında Türk basınındaki yerini incelemektedir. Türkiye'nin Doğu Türkistan hakkındaki tutumu, basındaki yansıması üzerinden ortaya konulacaktır. Osmanlı Devleti ile başlayan Doğu Türkistan ilişkileri Türkiye Cumhuriyeti'nde de devam etmiştir. Türk halkı Doğu Türkistan konusunda hassas olmuş, dergi ve gazetelerde bu konuya yer vermiştir. Türkiye Cumhuriyeti, içinde bulunduğu dönemin koşullarına paralel olarak dış politikasında temel esaslarına bağlı olarak farklı tepkilerde bulunmuştur. Cumhuriyet'in ilk dönemlerinde uygulanan politikayla 1950'lerde uygulanan politika aynı şekilde olmamıştır. Ancak devletin politikası ne olursa olsun Doğu Türkistan halkına destekten hiç vazgeçilmemiştir. Türkiye Devleti, 2.Dünya Savaşında Sovyetler Birliğine karşı dikkatli politikalar izlemiş ve açıktan Doğu Türkistan'ı destekleyen adımlar atmamış, resmi girişimlerde bulunmamış hatta Sovyetlerle iş birliği yapılmasını salık vermiştir. Çalışmada, Cumhuriyet, Milliyet, Vatan ve Hâkimiyet-i Milliye ve Yeni Kafkasya gazeteleri ve Yeni Türkistan Dergisi, Türk Yurdu dergilerinin ilgili dönemleri incelenmiştir. Yapılan dergi ve gazete incelemeleriyle Doğu Türkistan hakkında Türk basınından hareketle Türkiye'nin bu konu hakkındaki tutumu ve politikası ortaya konularak bugün devam eden Doğu Türkistan meselesinin daha iyi anlaşılması amaçlanmaktadır. Aynı zamanda çalışmayla Doğu Türkistan farkındalığı oluşturulmuş olunacaktır. Anahtar Kelimeler: Doğu Türkistan, Türk Basın Yayını, Türkiye Cumhuriyeti, Çin, Cumhuriyet Gazetesi, Milliyet Gazetesi, Hâkimiyet-i Milliye Gazetesi, Vatan Gazetesi, Yaş Dergisi, Yeni Kafkasya Gazetesi.