Türk kültüründe yerel sembolik motifin sanattaki yeri ("Denizli – horoz örneği")

Sanat, mağara duvarlarında çizgi ve renklerle hayat bularak sembol / simgelere kavuşmuştur. Yaşam mücadelesi ile sezgileri gelişen insan, hayvan sembolleri ile en doğal dürtü olan korku, hayvan gücüne ulaşabilme, avlarının bereketli geçmesi isteği gibi çerçevesinde oluşan ritüeller geliştirmiştir. Sanat eserinin oluşumunda, devlet yapısı, dinsel ahlaksal öğeler, coğrafi ve sosyolojik özellikler bulunmaktadır. Toplumlar kültür ve sanat alanında karşılıklı etkileşim ve alış/veriş içerisindedir. Ancak, sanatta özgünlük; kendi özünü koruyup çeşitli unsurlardan beslenerek geleceğe dair ipuçları verecek özgün gelişmeler sonucu taşımakla sağlanmıştır. Türkler tarihi süreç içerisinde kendi özgün anlatım dilini oluşturarak kültür ve sanat dünyasına çok önemli eserler kazandırmıştır. Bu özgün ve yani anlatım biçimi binlerce yıllık zaman dizininde damıtılarak olgunlaştırılmış ve dünya sanatı içinde müstesna bir yerde konumlandırılmıştır. Bu bağlamda Türk kültürü son derece anlamlı ve önemli kabul edilen sembolik, mitolojik ve dinsel motifleri kullanarak özgün ve zengin bir repertuvar oluşturmuşlardır. Toplumun hafızasında yer eden çeşitli görsel ve mitolojik hayvan sembollerinin ayrı bir önemi vardır. Bu motiflerin önemli bir kısmı belirli bir bölge ya da yöre ile ilgili görülmektedir. Türk kültüründe de sembolleştirilmiş birçok hayvan figürü bulunmakla birlikte, bu çalışmada "Horoz" sembolü ele alınmakta ve tüm boyutları ile incelenmektedir. Konu Anadolu coğrafyası kapsamında değerlendirildiğinde horoz kavramının Denizli ili ile özdeş kabul edildiği bilinmektedir. Bu çalışmada yukarda zikredilen konu tüm boyutları ile ele alınarak bir anlamda disiplinler arası değerlendirme gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda sadece görsel sanatlar alanında değil, şiir, edebiyat ve müzik alanlarındaki yansımaları da ele alınarak incelenmiştir. Araştırmada bilimsel yayınlar, kitap ve makaleler yanı sıra yerel basında yer alan husus ile ilgili yayınların da taraması yapılarak konuya özgün bir boyut kazandırılmıştır.