Türkiye'de baraj tehdidi altındaki arkeolojik sit alanlarının yerinde korunma yöntemleri

Kültürel miras insanlığın geçmiş ve bugün arasındaki güçlü mekânsal ve zamansal bilgi kaynağıdır. Ne yazık ki insanlığın ortak hafızası olarak kabul edilmesine rağmen ülkemizde ve dünyada, tarih süreci boyunca doğa ve özellikle insan kaynaklı nedenlerden dolayı sürekli geri dönüşü olmayan tahribatlarla karşı karşıya kalınmaktadır. Bu bağlamda yapılan baraj projelerinin, kültürel miras üzerindeki etkisi ve bu mirasın su altında yerinde koruma yöntemleri araştırılmıştır. Bu kapsamda; Birinci bölümde tezin amaç ve kapsamına girilerek tez çalışması süresince kullanılan araştırma, yöntem ve teknikler belirtilmiştir. İkinci bölümde ilk olarak kültür varlığı olarak temel kavramların tanımı ve türleri incelenmiştir, bölüm başlığının devamında koruma kavramlarının dünyada ve ülkemizde yasalarda nasıl yer aldığı belgeler hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümün, son alt başlığında baraj tehdidi altındaki arkeolojik alanlara dair uluslararası ve ulusal yasal çerçevedeki yeri kapsamına göre irdelenmiştir. Üçüncü bölüm kapsamında, Dünyada ve Türkiye'de baraj yatırımları ele alınışı ve Türkiye'de projesi hazırlanmış ve hazırlanmakta olan baraj yatırımları detaylı şekilde irdelenmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünü ve en önemli kısmını oluşturan baraj tehdidi altındaki arkeolojik sit alanlarındaki mirasın korunması için uygulanan korunma yöntemleri hakkındaki yayınlardan ve uygulanmış örneklerinin tekniği, yöntemleri, malzeme seçimi ve uygulama başarıları vb. yönlerinin incelenmesi sonucunda elde edilen bilgiler alt gurup başlıkları altında toplanmıştır. Çalışmanın son bölümleri olan "değerlendirme" ve "Sonuç" bölümlerinde ise; koruma yöntemlerinin değerlendirme ve karşılaştırma bulguları ortaya konulmuş ve çalışmanın sonuç önerileri getirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Baraj, Arkeolojik Sit, Koruma, Yerinde Koruma, Arkeolojik Miras.