Türkiye'de bir üniversite hastanesi acil servisi içinde arrest olan hastalarda öngörücüler ve sonlanım

Türkiye'de Bir Üniversite Hastanesi Acil Servisi İçinde Arrest Olan Hastalarda Öngörücüler ve Sonlanım Mehmet Erişen, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı, İzmir, Türkiye. Giriş: Tüm hastane içi kardiyak arrestlerin yaklaşık %10'unun acil servis içinde olmaktadır. Kardiyak arrest sonrası farklı sağkalım oranları bildirilmekte ve acil servis içinde kardiyak arrest olan hastaların yüksek oranda sağkalım oranları olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Erişkin Acil Servisi içinde arrest olan hastaların insidansı, demografik ve klinik özellikleri, sağkalımları ve sağkalımlarını etkileyen faktörleri ortaya koymayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: 01.01.2018 ile 31.12.2019 tarihleri arasında acil servisimize başvuruda spontan dolaşım ve solunumu olan ancak acil servis izleminde KPA olan hastalar çalışmaya dahil edildi. KPA olan hastaların verileri, elektronik ve manuel hemşire izlem dosyalarından tarandı. Hastaların yaş, komorbid hastalıkları, arrest öncesi vital bulguları ile aldıkları tedaviler, KPR süreci verileri, sonlanımları gibi veriler kayıt altına alındı. Hastaların mCCI skorları hesaplandı. Verilerin KPR sonlanımı, 24. saat sonlanımı ve 30. gün sonlanımı ile ilişkileri incelendi. Bulgular: Çalışmaya acil servis izlemi sürecinde KPA olan 552 hasta dahil edildi. Hastaların 296'sı (%53,6) erkekti ve yaş ortancası 79(IQR:68-86), yaş ortalaması 79±14,13 (aralık:18-102) yıldı. Kadınların yaş ortancası (83 yaş, IQR:73,3-89), erkeklerin yaş ortancasından (73yaş, IQR:64-82) daha yüksekti. Hastaların acil servise en sık başvuru şikayeti nefes darlığı (%35,1) idi. Komorbidite yükü mCCI skorunun ortancası tüm hastalarda 6, erkeklerde 7, kadınlarda ise 6 olarak bulundu. Hastalar en sık Monitörlü Gözlem (%50,7) biriminde karşılanmıştı ve en sık monitörize bir birimde arrest (%95,5) olmuştu. KPA nedeni olarak en sık Medikal-Nonkardiyak (%73,6) etiyolojiye sahiplerdi. Medikal-Kardiyak grup hastaların %13'ünü, Travmatik grup %3,8'ini oluşturdu. Hastaların yarısından fazlası vazopressör ve yine yarısından fazlası İMV desteği altında izlenirken KPA oldu. Acil serviste KPA olana kadar geçen izlem süresinin ortancası 11,8 saat idi ve hastaların %12,5 i acil servis izleminin ilk saatinde arrest oldu. KPR süresinin ortancası 20 dakika, KPR süresince yapılan adrenalin sayısının ortancası 7 idi. Arrest sırasındaki ilk ritmi şoklanabilir olanların oranı %7,7 ve KPR'nin herhangi bir anında şoklanabilir ritim elde edilip defibrile edilen hasta sayısı 72 (%13) olarak bulundu. Defibrile edilen hastalarda şok ortancası 2 idi. Hastaların KPA nedenine bakıldığında en sık nedenler sırasıyla pnömoni, septik şok ve malignite idi. Çalışmamıza dahil ettiğimiz 552 hastanın %32,6'sında SDGD sağlandı, %13,2'si 24.saatinde ve %4,7'si 30.günde sağ (%3,1 taburcu) kaldı. Sonuç: Genç yaş, KPR süresinin kısa olması kardiyak etiyolojiye bağlı KPA gelişmesi hastalarda sağkalım artırmakta iken , vazopressör desteği ihtiyacı, uzun KPR süresi, yaşın artması ve kardiyak olmayan etiyolojiye sahip olmak sağkalımı azaltmaktadır. Anahtar kelimeler: acil servis, kardiyopulmoner, arrest, resüsitasyon, mortalite, modifiye charlson komobidite indeksi