Türkiye'de hastanelerin zamansal ve mekansal dağılışı ve analizi

İnsanlığın yaşamı boyunca sahip olabileceği en değerli şeylerinden biri sağlığıdır ve insanlar için sağlıklı olma durumunu korumak ve sürdürmek en önemli hedeflerinden birisidir. Bu sebepten dolayıdır ki ülkeler için de toplumsal sağlığı korumak önem arz etmektedir. Ülkemizde de benzer durum görülmekte olup, sağlık hizmeti anayasada yer alan temel bir haktır. Cumhuriyet Döneminde vatandaşlarımızın yeterli sağlık hizmeti alabilmesi için geliştirilen ve uygulanan politikaların oluşturduğu altı dönem bulunmaktadır. Bu dönemler; Osmanlı İmparatorluğu'nun merkezden taşraya doğru bir sağlık hizmeti vermeyi hedefleyen sağlık teşkilatı kurma çabalarını içeren "1920-1923 Dönemi". Cumhuriyetin ilanından sonra Sağlık Bakanı Dr. Refik Saydam'ın bakanlığı süresince önceki dönemin örgütlenmesini esas alarak sağlık hizmetlerinin tüm ülke geneline yayılması ve salgın hastalıkların önlenmesi için geliştirilen politika ve uygulamaları içeren "1923-1946 Dönemi". Sağlık Bakanı Dr. Behçet Uz tarafından hazırlanan "Birinci On Yıllık Milli Sağlık Planı" ile sağlık hizmetleri merkezi hükümetin görev ve sorumluluğu haline getirilen "1947-1960 Dönemi". Sağlık hizmetini devletin sunması gereken bir kamu hizmeti olduğunun anayasada yer aldığı bu dönemde; birinci basamak sağlık hizmetlerinin köylere kadar yayılıp halkın ücretsiz yararlanması ile tedavi edici ve koruyucu sağlık hizmetlerinin bir arada yürütülmesini kapsayan yasal düzenleme ve uygulamaların yapıldığı "1961-1980 Dönemi". Sağlık hizmetlerinin devletin vermesi gereken bir kamu hizmeti olduğunu içeren anayasal hak buna herkesin sosyal güvenlik hakkı olduğunu da eklenen "1980-2002 Dönemi", Ülkemizde bireylerin daha yeterli ve nitelikli sağlık hizmeti almasını sağlamak için 2003 yılı sonrasında "Sağlıkta Dönüşüm Programı" uygulanmaya başlanmıştır. Tüm vatandaşların sağlık sigortası kapsamına alınması, aile hekimliğinin uygulanması, hastanelerin yönetim ve mali bakımdan özerk bir yapıya kavuşturulduğu ve e-devlet sisteminin sağlık hizmetine entegre edildiği "2003 ve Sonrası Sağlık Politikaları Dönemi'dir. Bu politika ve uygulamalar ile sağlık hizmeti devletin yerine getirmesi gereken bir anayasal görev haline gelmiş olup bu durum sosyal güvenlik hakkını da içermektedir. Çalışmada, sağlık hizmetlerinin temel bileşenlerinden olan hastanelerin zamansal değişimi ve mekânsal dağılışı analiz edilmiştir. 1960-2015 döneminde ülkemizdeki mevcut durumun gelişimini gösteren çalışma, tıbbi coğrafya alanındaki mevcut çalışmaların ışığında araştırmacılara sunulmuştur.