Türkiye'nin Çad ile olan uluslararası ticaretini etkileyen çevresel faktörler ve ulus markası kavramı üzerine bir inceleme

Araştırmanın amacı; Türkiye ve Fransa'nın Çad ile olan uluslararası ticaretini etkileyen çevresel faktörleri tespit ederek Türk ve Fransız ürünlerine ait ulus markası kavramının Çad Cumhuriyeti vatandaşlarının tüketim alışkanlıkları üzerindeki etkiden hareketle Çad'ın Türkiye ile olan uluslararası ticaretini geliştirmek amacıyla Türkiye için Fransa'ya karşı bir yol haritasının hazırlanmasına katkı sağlamaktır. Araştırma evrenini; Çad'da yaşayan Çad Cumhuriyeti vatandaşları oluştururken örneklemini; evren içerisinden basit tesadüfü yöntemle seçilen 200 kadın ve 200 erkek olmak üzere toplam 400 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmada; "Kişisel Bilgi Formu" ile katılımcıların Türk Markalı ve Fransız Markalı ürünlere ilişkin tutumlarını belirlemek amacıyla; "Yabancı Markaların Menşei Ülkesi Ölçeği" ve "Marka İmajı ve Marka Değerlendirmesinin Aracılık Rolü Ölçeği" veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Tüm istatistiksel analizler SPSS 25.0 programı ile yapılmıştır. Veri analizinde; demografik özellikler için betimleyici istatistiksel yöntemler, veri ölçüm araçlarından elde edilen puanların demografik değişkenlerle karşılaştırılmasında fark testleri kullanılmıştır. Çad'lı tüketicilerin Türk ve Fransız markaları için uyarlanmış ölçeklerden; Yabancı Markaların Menşei Ülkesi Ölçeği ile Marka İmajı ve Marka Değerlendirmesinin Aracılık Rolü Ölçeği'nin normal dağılım hipotezine uyup uymadığı çarpıklık ve basıklık katsayılarına bakılmak suretiyle tespit edilmiş ve parametrik test yöntemleri tercih edilmiştir. Ölçeklerin uygunluğu için iç tutarlılık analizi yapılmıştır. Ölçeklerin geneline yönelik betimsel analiz sonuçları incelenmiştir. Normal dağılım varsayımını sağlayan değişkenlerin iki grup karşılaştırmalarında "bağımsız örneklem t testi" üç ve üzeri grup karşılaştırmalarında "ANOVA" kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki Pearson Korelasyon Analizi ile yapılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda; ana hipotezler ret edilirken ana hipotezler doğrultusundaki alt hipotezlerden; Türk Markası kullanan tüketicilerin "algılanan marka küreselliği ile sosyo-demografik değişkenlerden olan eğitim durumu" arasında bir ilişki olduğu tespit edilmiş, Fransız Markası kullanan tüketicilerin; "yabancı markaların menşei ülkesi, marka menşei ülke imajı, marka aşinalığı, algılanan marka küreselliği, marka imajı ve marka değerlendirmesinin aracılık rolü, menşei ülke imajı, marka imajı, marka değerlendirmesi, satın alma niyeti ile sosyo-demografik değişkenlerden olan eğitim durumu" arasında bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.