Türkiye de yazılı basında görsel sanatlara ilişkin bir durum tespiti ve bu durumun yüksek öğretim kurumları sanat eğitimi programları ile ilişkisi (1960-1990)

Bu araştırma, görsel sanatların farklı dalları ve alanlarına, yüksek öğretim kurumları sanat eğitimi programlarında ve toplumu etkileme gücü yüksek olan medyada ne kadar ve nasıl yer verildiğini araştırmak, yazılı basında görsel sanatlara ilişkin durumu ortaya koymak ve bu durumun yükseköğretim kurumları sanat eğitimi programları ile ilişkisini tespit etmek amacıyla yapılmıştır.Araştırmada betimsel araştırma yöntemi ve tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, Türkiye'de ulusal düzeyde yayınlanan gazeteler ve yüksek öğretim kurumlarındaki sanat eğitimi programları oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise Cumhuriyet ve Hürriyet gazetelerinin 1960-1990 yılları içinde Aralık- Mart- Haziran- Eylül aylarındaki günlük yayınları ve Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı'nın 1960-1990 yılları arasındaki ders programları meydana getirmektedir. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından belirlenen bilgi formu kullanılmıştır.Araştırmada elde edilen bulgulara göre, Cumhuriyet gazetesi 1960-1990 yılları dahil olmak üzere toplam 31 (otuz bir) yılda görsel sanatlar ile ilgili haberleri %45.2 oranla, Hürriyet gazetesi de %32.3 oranla ağırlıklı olarak Pazartesi günleri yayınlamıştır. Cumhuriyet gazetesi'nde görsel sanatlar ile ilgili haberlerin çoğunluğu %67.7 oranında gazetenin sayfa alanının üst yarısında yer almıştır. Hürriyet gazetesi, görsel sanatlar ile ilgili haberlere ağırlıklı olarak %80.6 oranında sayfanın üst alanında yer vermiştir. Cumhuriyet gazetesi bu süreçte ağırlıklı olarak %93.5 oranında resim dalında haberler yayınlamıştır. Hürriyet gazetesi'nde de bu zaman diliminde ağırlıklı olarak %61.3 oranında resim haberlerinin yayınlandığı görülmektedir.Cumhuriyet gazetesi otuz bir yıllık süreçte yayınladığı görsel sanatlar ile ilgili haberleri ağırlıklı olarak %90.3 oranında hiç fotoğraf ya da herhangi bir görsele yer vermeden yayınlamıştır. Hürriyet gazetesi bu süreçte, %48.4 oranında ağırlıklı olarak görsel sanatlarla ilgili haberlerde siyah-beyaz fotoğraf kullanmıştır. Cumhuriyet gazetesi'nde otuz bir yıllık süreçte ağırlıklı olarak %61.3 oranında görsel sanatlarla ilgili sunumları hazırlayan kişilerin isimleri belirtilmemiştir. Hürriyet gazetesi'nde bu süreçte, %93.5 oranında ağırlıklı olarak görsel sanatlarla ilgili haberleri hazırlayanların isimleri belirtilmemiştir. Cumhuriyet gazetesi otuz bir yıllık süreçte, %64.5 oranında ağırlıklı olarak duyuru biçimindeki görsel sanatlar haberlerine yer vermiştir. Hürriyet gazetesi'nde bu süreçte, %58.1 oranda bir ağırlıkla kısa tanıtım biçimindeki görsel sanat haberleri yayınlanmıştır.Yüksek öğretim kurumları sanat eğitimi programları'ndaki görsel sanat dalları ile yazılı basında yayınlanan görsel sanat dalları arasında bir paralellik görülmektedir. Araştırmanın sonuçlarına göre, hem yazılı basında hem de yüksek öğretim kurumları sanat eğitimi programları'nda resim alanında görülen yoğunluk, ülkenin farklı alanlardaki sanatçılarına ait etkinliklere ve sanat hakkında daha detaylı bilgilere ihtiyacı olduğunu ortaya koymaktadır. Yazılı basında ve yüksek öğretim kurumları sanat eğitimi programları'nda görsel sanatlara ilişkin 1960-1990 yıllarını içeren otuz bir yıllık bir sürecin incelendiği bu çalışmanın, sanat eğitimi ve medya alanlarında yapılacak diğer çalışmalara önemli bir kaynak oluşturacağı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Kitle İletişim Araçları, Gazete, Sanat Eğitimi, Sanat Eğitimi Programları, Görsel Sanatlar.