U19 ve U13 gruplarında oynayan elit adayı futbolcuların fonksiyonel hareket taraması test skorlarının alt ekstremite sakatlık riski ile ilişkilerinin incelenmesi

Bu çalışmanın amacı, U19 ve U13 gruplarında oynayan elit aday erkek futbolcuların fonksiyonel hareket tarama test puanları ile alt ekstremite yaralanma riski arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışma 2018-2019 sezonu Galatasaray Futbol Akademisi'ne bağlı olarak Türkiye Futbol Federasyonu'nun belirlediği gelişim liglerinde futbol oynayan 13-19 yaş grubu erkek elit adayı sporcuların (n=41) geçmişe dönük verileri ile yapılmıştır. Futbolcuların fonksiyonel hareket düzeylerini belirlemek için fonksiyonel haraket tarama bataryası kullanıldı. Uygulanan testteki hareketler, derin çömelme, engel adımı, aynı doğrultuda ileri hamle, omuz hareketliliği, aktif düz bacak kaldırma, gövde stabilitesi şınav, gövde rotasyon dengesidir. Katılımcılar, ölçümler başlamadan önce test hakkında bilgilendirildi ve ardından uygulamalı olarak gösterildi. Testin uygulanması sırasında her hareket üç kez tekrarlanmıştır. Testten elde edilebilecek puanlar 0-21 arasında değişmektedir. Elde edilen değerleri SPSS programı ile analiz edildi. Çalışmada yaş ile derin çömelme arasında pozitif yönde ve zayıf (r = .368; p<0.05), aktif düz bacak kaldırma ile arasında pozitif yönde ve orta şiddette (r = .474; p<0.05), rotasyon stabilitesi ile arasında pozitif yönde ve zayıf (r = .363; p<0.05), toplam FMS skoru ile arasında pozitif yönde ve zayıf (r = .400; p<0.05) ilişki tespit edildi. Çalışma sonucunda U13 futbolcularının FMS skorları incelendiğinde en yüksek skorun omuz hareketliliği, en düşük skorun ise aktif düz bacak kaldırma testinden, U19 futbolcularının da en yüksek puanı benzer şekilde omuz hareketliliği, en düşük puanı ise derin çömelme testinden elde ettikleri görüldü. U19 futbolcularının derin çömelme, aynı doğrultuda ileri hamle, aktif düz bacak kaldırma, rotasyon stabilitesi ve toplam FMS skorunun, U13 futbolcularından anlamlı şekilde daha yüksek olduğu (p<0.05) tespit edildi. Ayrıca sakatlık geçiren oyuncuların sakatlık geçirmeyen oyunculara göre toplam FMS puanları düşük ve 14 puan altında bulundu.