Üretim alanında faaliyet gösteren KOBİ işletmelerinin yatırım kararlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi

Günümüzde dünya ekonomisinde sanayinin büyük bir bölümünü KOBİ'ler oluşturmaktadır. ABD, Avrupa Birliği ve Uzak Doğu ülkeleri KOBİ'leri ekonomik gelişmeler için önemli bir araç olarak görmektedirler. KOBİ'ler Türk sanayisinde de önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada KOBİ işletmelerinde yatırım kararlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma Ocak-Mart 2019 tarihleri arasında Gaziantep 2. ve 3. organize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren 65 KOBİ'de gerçekleştirilmiştir. Çalışma tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. KOBİ işletmelerine ait personel, ARGE departmanı bulunma, finansman ve kuruluş özellikleri araştırmada "bağımsız" değişkenleri oluştururken, yatırım yapılacak sektörün, bölgenin seçilmesi, ek yatırım kararının alınması gibi faktörler ise "bağımlı" değişkenleri oluşturmaktadır. KOBİ'ler sırasıyla en sık Metal ve Plastik (%26,2) ve Tekstil alanında (%20,0) faaliyet göstermektedir. KOBİ'lerin yarısı 17 yıldan daha uzun süredir faaliyet göstermekte ve %55,4'ü (n=36) 50-249 çalışan istihdam etmektedir. Araştırmada işletme türü, Ar-Ge departmanı olma durumu, firma yaşı, çalışan sayısı, sermaye durumu ve ciro seviyesi gibi bağımsız faktörler ile yatırım kararları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. KOBİ'lerin yeterince kurumsallaşmaması, işletme sahiplerinin halen üretim, yönetim ve pazarlama bölümlerinin başında görev alması, geleneksel yöntemlerle pazarlama faaliyetini sürdürme eğilimi gibi faktörlerin işletmede alınan yatırım kararları üzerinde olumsuz etki oluşturarak belirsizliğe neden olduğu düşünülmektedir. Benzer araştırmalar daha geniş populasyonlarda tekrarlanmalıdır. Anahtar Kelimeler: KOBİ, yatırım kararı, sanayi, işletme, sektör