Uzaktan eğitimde (EBA VB.) işitme cihazı kullanan çocukların yaşadığı problemler

Erken çocukluk döneminde ortaya çıkan işitme kaybına ek olarak yaşanılan bir diğer problem ise dil ve konuşma geriliği olabilmektedir. İşitme kaybının ortaya çıktığı döneme bağlı olarak yaşanacak dil gelişimindeki gerilik çocuğun sosyal yaşamında ve eğitim hayatında başarısızlıklara yol açabilmektedir. Prelingual, perilingual ve postlingual dönem olmak üzere bu üç dönemde karşılaşılan işitme kaybının tipi, derecesi ve unilateral/bilateral olması da önem taşımaktadır. Prelingual dönemde ortaya çıkabilecek ve dilin karakteristik özelliklerinin öğrenilmeyecek derecedeki işitme kaybı, perilingual dönemde okadar etkili olmamaktadır. Fakat yine de dil yaşı ile kronolojik yaş arasında bir farka sebep olmaktadır. Postlingual dönemde ortaya çıkan işitme kaybında ise dil ve konuşma gelişimi açısından en az etkilenme olmaktadır. Artikülasyon ve/veya ritim bozuklukları görülebilmektedir. Hangi dönemde ortaya çıktığı fark etmeksizin işitme kaybı olan çocukların erken bir şekilde cihazlandırılmaları gerekmektedir. Kulak gelişimi tamamlanmamış olan pediatrik grup için en uygun cihaz tipi kulak arkası (BTE) işitme cihazlarıdır. Ailenin maddi durumu ve bilinç seviyesine göre bilateral işitme cihazı kullanımı oldukça önemlidir. Sürekli kontroller ile cihaz ayarlaması ve cihazdan aldığı faydanın saptanması gereken pediatrik grupta işitsel rehabilitasyon da büyük önem arz etmektedir. İşitme cihazı veya başka bir yardımcı cihaz kullanan çocuklar için eğitim hayatı diğer çocuklara göre zor iken bide dönem koşullarından dolayı ortaya çıkan uzaktan eğitim faktörü vardır. Amaç: Uzaktan eğitim de çocuklar televizyon, bilgisayar, tablet veya telefon gibi teknolojik aletler vasıtası ile bir eğitime tabii tutulmaktadır. Çalışmamızda ise uzaktan eğitimde işitme kaybına sahip çocukların yaşadığı problemler ele alınmaktadır. Hastalar ve Yöntem: Çalışmaya bilateral sensörinöral işitme kaybı olan ve bilateral işitme cihazı kullanan, 7-14 yaş aralığında 100 çocuk dahil edilmiştir. Son 6 ay içerisinde işitme testi yapılan çocuklara araştırmacının hazırladığı 20 soruluk anket uygulanmıştır. Uygulanan anketten toplanan veriler SPSS (Statistical Program in Social Sciences) 25 programı ile değerlendirilmiştir. Bulgular: İşitme kaybı derecelerine göre derste konuşulanları anlama(p=0,001), öğretmeni görmeme kaynaklı sorun (p=0,001), derste konuşan sayısının etkisi (p=0,001), arkadaş iletişimi (p=0,037), derste soru cevap (p=0,001), derste davranış (p=0,001), derse girme isteği (p=0,001), isteksizlik nedeni (p=0,001), uzaktan eğitim dönemi davranış durumu (p=0,001) dağılımlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. İşitme kaybı başlama zamanı için (prelingual, perilingual, postligual) derste konuşulanları anlama (p=0,027), arkadaş iletişimi (p=0,001), derste davranış (p=0,001), ders başarı değişimi (p=0,001), derse girme isteği (p=0,003), isteksizlik nedeni (p=0,001), uzaktan eğitim dönemi davranış durumu (p=0,001) dağılımlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. İşitme cihazı kullanmaya başlama zamanı için (tanıdan hemen sonra, tanıdan birkaç sene sonra, tanıdan çok sonra) öğretmeni görmeme kaynaklı sorun (p=0,0043), derste konuşulanları anlama (p=0,020), arkadaş iletişimi (p=0,016), derste soru cevap (p=0,001), derste davranış (p=0,001), ders başarı değişimi (p=0,001), derse girme isteği (p=0,001), isteksizlik nedeni (p=0,001) dağılımlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Sonuç: İşitme kaybı derecesi, işitme kaybının başlama zamanı ve işitme cihazının kullanılmaya başlama zamanına göre anlamlı farklılıklar bulunurken yaş ve cinsiyet faktörüne göre anlamlı farklılık bulunamamıştır. Literatürde yüz yüze eğitim ve uzaktan eğitimde işitme kayıplı bireylerin yaşadığı problemlere fazla değinilmediği için literatüre ışık tutmak amaçlanmaktadır.