Varyak kontrollü statik kompanzasyon uygulaması

Elektrik enerjisinin verimli kullanılması hem iletim hem de tüketim tesisleri için büyük önem taşımaktadır. Kullanılan cihazların çeşitliliği yüklerin farklılık göstermesi enerji kalitesini etkileyen faktörlerdir. Elektrik enerjisinin kullanıldığı yükleri omik, endüktif ve kapasitif yükler olarak sınıflandırabiliriz. Omik yüklerde akım ile gerilim aynı fazda olduğu için faz farkı yoktur. Endüktif ve kapasitif yüklerde ise faz farkı oluşur. Faz farkı beraberinde reaktif gücün ortaya çıkmasına neden olur. Reaktif enerji endüktif yüklerde manyetik alan oluşturmak amacıyla şebekeden çekilen ve tekrar şebekeye verilen bir enerjidir. Enerjinin kaliteli ve verimli olması için güç katsayısının bire yaklaştırılması, yani faz farkının azaltılması gerekir. Güç katsayısının arttırılması amacıyla yapılan bu işleme kompanzasyon denir. Bu tez çalışması iki kompanzasyon uygulamasından oluşmaktadır. Birinci uygulama günümüzde yapılan SVC (statik Var kompanzasyon) tekniğini kapsamaktadır. Kondansatörler kontaktörle, reaktörler sürücü ile devreye alınmıştır. Çalışmada yükler devreye alındığında düşen güç katsayısı, kompanzasyonla yükseltilmiştir. İkinci çalışmada servo motorlu varyak kontrollü teknik hazırlanmıştır. Endüktif yüklerin kompanzasyonunda kullanılabilen yöntemde, varyak milleri servo motorla kumanda edilerek kondansatöre uygulanan gerilim ayarlanmıştır. Kondansatöre uygulanan gerilimin ayarlanması neticesinde bir kondansatörün farklı güçlerde kullanımına imkan tanınmıştır. Servo motorların kontrolü, hazırlanan bir yazılım ile arduino uno mikroişlemcisiyle gerçekleştirilmiştir. Varyak kontrolü ile reaktif güç sıfırlanmış, kademe sayısı azaltılarak maliyetlerin düşürülmesi sağlanmıştır.