Yabancı dil öğretiminde oyunlar yardımıyla konuşma becerisinin geliştirilmesi

YÜKSEK LİSANS TEZİ ÖZÜ YABANCI DİL ÖĞRETİMİNDE OYUNLAR YARDIMIYLA KONUŞMA BECERİSİNİN GELİŞTİRİLMESİ Gfilcan ÇAKIR Alman Dili Eğitimi Anabilim Dalı Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Haziran 1999 Danışman: Yrd. Doç. Dr. Umut GÜRBÜZ Televizyon, radyo, telefon gibi teknolojik araçların yanı sıra, ülkeler arası iletişimi daha da arttıran ve insanların birbirine yakınlaşmasını, bilgi alış-verişinde bulunabilmesini sağlayan çeşitli internet ağlarının da hüküm sürdüğü ve anahtar sözcüklerinin "bilgi, ileri teknoloji ve iletişimin" oluşturduğu bir çağda yaşıyoruz. Dolayısıyla bu çağa ayak uydurmak isteyen çağdaş insan birden fazla dilin gerekliliğinin bilincindedir. Bunun dışında bir dilin insamn dünyayı anlayabilmesine, kendi tecrübelerini, yaşadıklarını, varsayımlarını çözümleyip dışa vurabilmesine olanak tanıması ve aynı zamanda bir iletişim aracı olması gerçeği, dilsel öğrenmenin insanı kişisel, toplumsal ve mesleki açıdan hareketli ve özgür kıldığının bir göstergesidir. İşte bu hareketliliğin daha da artması ve kendi dil ailemizin dışına taşabilmesi, ancak yabancı bir dil edinilerek ulaşılması mümkün bir amaç halini alabilir. Genel anlamda yabancı dil öğretimine daha da önem vermek ve ortaya çıkmış veya çıkabilecek olan sorunlara karşı da bir takım çözümler getirmek gerekmektedir ve bu da demektir ki, var olanla yetinmek değil de dil öğretimi konusunda eksiklikleri bulup, artan imkanlara paralel şekilde yeni yollar, yeni atılımlar gerçekleştirilmelidir. Kuşkusuz ki, yabancı dil öğretiminde var olan tüm sorunlara bir kere de eğilmek göze alınamayacak kadar kapsamlı ve güç bir hedef demektir. Çünkü öğrencisinden öğretmenine, ders yönteminden belirlenen hedeflere kadar bir çok unsur söz konusudur. Bu yüzden sınırlandırılmış bir şekilde bazı sorunlara eğilmek daha sağlıklı çözümler getirecektir.Yabancı dil öğretiminde genel anlamda dört temel dilsel becerinin (okuma, yazma, dinleme-anlama, konuşma) geliştirilmesi amaçlanmakta ve çoğu zaman da bu becerilerin önem sırası dil öğrenme sebebine göre farklılaşmaktadır. Ancak günümüzün iletişim çağı kabul edilmesi ve iletişimin hayatımızda çok büyük bir yer tutması sebebiyle ve yine derslerde iletişimin ön planda olması, yabancı dil dersinde ve özellikle de yabancı dil öğretmeni yetiştiren kurumlarda "konuşma becerisinin" önemini gözler önüne sermektedir. Hedef beceri olarak da kabul edebileceğimiz konuşma becerisi çoğu zaman geri plana atılmış, yeterli dilbilgisi ve kelime hazinesiyle kendiliğinden oluşabilecek bir beceri halini almıştır. İşte bu gerçek, üniversitelerdeki hazırlık sınıflarında konuşma becerisinin geliştirilmesi konusuna yemden değinilmesi gerekliliğini ortaya çıkarmış ve bu araştırmaya zemin hazırlamıştır. Araştırmada yabancı dilde konuşmanın geliştirilebilmesi için gerekli duygusal faktörlerin önemi vurgulanmakta ve özellikle serbest konuşmanın geliştirilmesinde uygulamanın (alıştırmanın) kaçınılmazlığından yola çıkılmaktadır. Her iki işlevi de yerine getiren konuşma oyunları ya da başka bir deyişle oyun olarak algılanan aktiviteler öneri olarak sunulmaktadır. Oyunlar sayesinde öğrenci biraz olsun dersi ders havasında değil de, normal bir konuşma atmosferinde algılama şansına sahiptir, dolayısıyla da zevk alabileceği fazla zorlanmayacağı bir öğrenme söz konusudur. Böylece öğrenci güncel yaşamda da kullanabileceği bir konuşma becerisine ve isteğine sahip olabilecek bir duruma getirilebilir. 111