Yalan yere yemin suçu (TCK m. 275)

Yalan yere yemin suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 275'inci maddesinde üç fıkrada düzenlenmiştir. Bu suçun konusu olan yemin ise 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m. 225 ilâ m. 239 arasında hüküm altına alınmıştır. HMK'da düzenlenen yemin, hukuki niteliği itibari ile kesin deliller arasındadır. İlgilisi tarafından yeminin usulüne uygun olarak yerine getirilmesi durumunda, uyuşmazlığa konu olan vaka, yemin eden taraf lehine mahkeme nezdinde ispatlanmış olacağından, yeminin gerçeğe aykırı şekilde eda edilmesi hem hukuk davasının karşı tarafının adil yargılanma hakkını elinden alacak hem de adli faaliyetlerin güvenilir şekilde yürütülmesine engel olacaktır. Bu tehlikeleri bertaraf edebilme adına kanun koyucu, TCK m. 275'te yalan yere yemini bir suç olarak düzenleme gereği duymuştur. Yalan yere yemin suçunun ele alınabilmesi için her şeyden önce bu suç kapsamında önem arz eden bazı temel kavramların ortaya konulması gerekir. Bu itibarla yalan yere yemin suçu, yemine dair HMK'nın 225 vd. maddelerindeki hükümler ile karşılaştırmalı hukuktaki düzenlemeler de dikkate alınarak incelenmiştir. Bu kapsamda, yalan yere yemin suçunun suçun unsurları ve suçla korunan hukuki değer yönünden olan hukuk (de lege lata) ve olması gereken hukuk (de lege feranda) açısından ele alınması hedeflenmiştir. TCK'da yalan yere yemin suçunun taksirli haline yer verilmemiştir. Bununla birlikte, failin bu suçu hukuk davasında işlemesi neticesinde elde edeceği menfaat ile yalan yere edildiği iddia edilen yemine ilişkin suçun ceza yargılaması esnasında ispatında yaşanılan zorluk, faile suçun işlenmesini göze aldırabilecek ya da kolaylıkla bu suçu işlemesine imkân sağlayabilecektir.