Yoğun bakım ünitesinde yatmakata olan hasta yakınlarında stres ve baş etme yolları

Stres, günlük yaşamda karşılaşılan olayların, çevre veya insan ilişkilerinde hissedilen baskı sonucunda ortaya çıkan, bireyin beden ve ruh sağlığını bozarak hastalık yapabilen sıkıntı ya da zorlanma durumudur. Çok eskiden beri varlığı bilinen stresin, fiziksel, zihinsel, ruhsal, davranışsal ve sosyal belirtileri vardır. Kişinin algıladığı stres, kişilik yapısına göre değişiklik gösterdiği için, her birey stresten farklı etkilenir. Bireyde strese neden olan faktörler bireysel, çevresel ve psiko-sosyal faktörlerdir. Belirli bir düzen içerisinde biyolojikdenge durumundaki organizma, stres uyandırıcı etken ile karşılaştığında fizyolojik veya psikolojik nitelikte savunmaya geçerek tepkiler verir. Strese neden olan faktörler ve verilen tepkiler kadar, bireyin maruz kaldığı stres düzeyinin ölçümü de önem taşımaktadır.Yoğun bakım, yaşamsal fonksiyonların yetersiz ya da yitirilmiş olduğu durumlarda,yaşamın sürdürülebilmesi ve fonksiyonların yeniden kazanılması amacıyla uygulanan bakım ve tedavi yöntemleridir. Hasta bireyin yoğun bakım ünitesine yatışı, yakınlarında strese neden olur. Hasta yakınlarında strese neden olan faktörleri bireysel faktörlerin yanı sıra, sağlık görevlilerine olan güvensizlik, yoğun bakıma yatışın neden olduğu anksiyete, yakınınıkaybetme korkusu, yoğun bakım ortamı, hasta yakınlarının bilgi alamamaları ve ziyaret sürelerinin kısıtlı olması, aile içi dengenin bozulması ve ekonomik sorunlar gibi faktörler oluşturmaktadır.Birey, stres yaratan yaşam olaylarına karşı, etkili baş etme yolu kullanamaz ise, stres faktörlerini ortadan kaldıramaz. Etkili baş etme yollarının bilinmesi, stresi azaltılarak, kontrol altına alınmasını sağlayacaktır. Hasta yakınları, yaşadıkları stresle etkili baş etme yollarını kullanabilirse, yaşamlarını sağlıklı bir şekilde sürdürebilir ve hastalarının hastalıkla baş etmesinde, tedavi ve bakım sürecine destek verebilirler. Bu doğrultuda, yoğun bakım ünitelerinde çalışan sağlık ekibinin yardımcı yaklaşımları da önemli bir yer tutmaktadır.ANAHTAR KELİMELER : Stres, Yoğun Bakım, Stresle Baş Etme, Hasta Yakınları