Yoğun bakım ünitesine yatan metastatik akciğer kanserli hastalarda eritrosit dağılım hacminin akut böbrek hasarı üzerine etkisi

Giriş ve Amaç: Akciğer kanseri tüm dünyada en yüksek mortalite hızına sahip bir kanser türüdür. Bu hastalarının YBÜ'ne yatış endikasyonları kanser ilişkili, tedavi ilişkili veya komorbid hastalıklara bağlı olabilmektedir. Bu hastalarda en sık ölüm nedenlerinin başında akut böbrek hasarı (ABH) ve enfeksiyon gelmektedir. Tam kan sayımında bakılan eritrosit dağılım genişliği (RDW) dolaşımdaki eritrositlerin büyüklüklerinin dağılımını gösteren önemli bir indekstir. Akciğer kanserli hastalarda yüksek RDW düzeyinin sağ kalımı olumsuz etkilediği ve bu hasta popülasyonunda ölüm riskini tahmin etmek için kullanılabileceği bilinmektedir. Bizde mevcut literatür bilgileri ile bu popülasyonda RDW'nin akut böbrek hasarı gelişimi üzerine etkisini araştırdık. Materyal ve metod: Bu çalışmaya 2010-2014 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama hastanesi Dahili Yoğun Bakım Ünitesi ve Tıbbi Onkoloji Yoğun Bakıma yatırılan ve tedavileri yapılan metastatik Akciğer kanser (malignite) tanısı olan 143 hasta dahil edildi. Çalışma retrospektif olarak düzenlendi. Hastaların demografik özellikleri, etyolojileri, komorbid durumları ve laboratuar bulguları dosyalarından alındı. Yoğun bakımda kalış süresi ve sonuçları kaydedildi.Hastaların yoğun bakıma kabul ediliş anındaki ve 48 saat sonraki kreatinin düzeyi, RDW, Hb, MCV, CRP, Albumin, yoğun bakımda kalış süresi ve sonuçları kaydedildi. Vakalar RDW değeri >16,8 ve ≤16,8 olmak üzere iki gruba ayrıldı. Grup 1 RDW >16,8 olan 62 hasta, Grup2 ise RDW ≤16,8 olan 81 hastadan oluşturuldu. Gruplar takiben akut böbrek yetmezliği gelişimi, mortalite ve yoğun bakımda kalış süreleri açısından tetkik edildi. Bulgular: Toplam 143 Evre 4 Akciğer malignite hastası çalışmaya dahil edildi. Çalışma populasyonu 122 erkek (85.3%) ve 21 (14.7%) kadın hastayı içermektedir. Hastaların ortalama RDW değerleri 16.53±1.91 olup, %43.4'ünde RDW >16,8 idi. Hastaların %60.1 'de ABH geliştiği saptandı. RDW≤ 16.8 olan hasta grubu ile karşılaştırıldığında, RDW> 16.8 olan hasta grubunda ortalama yaş (p<0.001), serum kreatinin (p<0.001), ABH (%) ( %51.6 vs. %30.9, p:0.012) ve CRP (p<0.001), ölüm(%) (%64.5 vs. %33.3, p<0.001) değerleri istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek, serum albumin (p<0.001), yoğun bakımdaki kalış süresi(gün) (p:0.006) değerleri ise daha düşük saptandı. RDW ile serum kreatinin (p<0.001) ve CRP (p<0.001) ile istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon, serum albumin (p<0.001), hemoglobin (p:0.048) ve yoğun bakım ünitesindeki kalış süreleri (p:0.011) ile negatif korelasyon saptandı. Mortalite oranları RDW >16.8 (p<0.001) ve ABH'lı (p<0.001) hastalarda anlamlı olarak daha fazla saptandı. Akut böbrek hasarı olmayan hastalarla karşılaştırıldığında ölüm riski akut böbrek hasarı olan hastalarda (RR = 8.60, % 95GA: 3.80-19.44) anlamlı oranda daha fazla saptandı. Ayrıca, RDW skoru >16.8 olan hastalarda ölüm riski RDW skoru ≤16.8 olan hastalarla karşılaştırıldığında anlamlı oranda daha fazla saptandı (RR = 2.98, % 95GA: 1.24-7.14). Sonuç: Tam kan sayımının önemli bir parametresi olan RDW ileri evre akciğer kanserli olguların yoğun bakım takipleri esnasında ABH gelişmesini gösteren önemli bir parametre olabileceği görüşündeyiz. Çalışmamızın sonucu olarak RDW yüksekliği durumunda hastaların daha yüksek ABH ile presente oldukları, yoğun bakım ünitelerinde daha fazla kaldıkları ve aynı zamanda kliniğin daha mortal seyrettiği görülmektedir. Anahtar sözcükler: Akciğer kanseri, RDW, Akut böbrek hasarı