Yönetici davranışlarının öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine etkisi

Bu çalışmanın amacı, okul müdürü ve öğretmen görüşlerine göre okul müdürlerinin yönetim boyutunda sergiledikleri tutum ve davranışlarının öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine olan etkisinin incelenmesidir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan durum analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma kolay ulaşılabilir örneklem yoluyla Isparta ilinde bulunan her okul kademe türünden gönüllü 20 okul müdürü ve 80 öğretmenle görüşme tekniğinin ilkeleri göz önünde tutularak yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak mesleki sosyalleşme alanyazın kapsamında müdür ve öğretmenlere yönelik ayrı ayrı hazırlanan yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Veriler birebir görüşme ile ses kaydı ve not alma tekniğiyle kayıt altına alınmıştır. Alınan cevaplar betimsel analiz yöntemiyle yorumlanmış ve elde edilen veriler arasında anlamlı benzerlikler olduğu gözlenmiştir. İçerik analizi yöntemiyle benzer verilerden temalar oluşturulmuş ve temalar araştırma soruları ile tablolarda gösterilmiştir. Tablolardaki veriler yüzde (%) ve frekans (f) gibi istatistiksel ifadeler kullanılarak açıklanmıştır. Katılımcıların bazı cevapları doğrudan alıntı olarak araştırma sorularının altında sunulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre okul müdürlerinin eğitimdeki yenilikleri okullarına uyarlama kapsamında genellikle öğretmenlerini motive etme, yenilikleri paylaşma ve birlikte değerlendirme davranışları sergiledikleri ortaya çıkmıştır. Okul müdürlerinin öğretmenlere yönelik sergiledikleri ödül ve motivasyon, tecrübelerini paylaşma, mesleki eğitimlere yönlendirme gibi davranışlar onların mesleki uyum ve gelişimlerini olumlu etkilediği bulunmuştur. Okul müdürlerinin öğretmenlerin mesleki uyum ve gelişimlerini olumsuz etkileyen davranışları da; eşitsizlik, yeniliklere kayıtsız kalma, kendini üstün görme davranışları oldukları görülmüştür. Okul müdürlerinin, mesleğe yeni başlayan öğretmenlerin mesleki sosyalleşmelerine yönelik tecrübelerini paylaşma, çalışmalarını destekleme ve takdir etme, mesleki bilgilendirme davranışları sergiledikleri; başka bir kurum veya okuldan gelen öğretmenlerin sosyalleşmelerine yönelik ise okul hakkında bilgilendirme, uyum ve sosyalleşme konusunda çalışmalar yapma, yardımcı olma ve rol verme davranışları gösterdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Okul müdürlerinin yetersiz öğretmenlere yönelik genellikle eğitsel çalışmalar düzenleme, iletişim kurma ve rehberlik etme davranışları gösterdiği görülmüştür. Ayrıca öğretmenlerin yetersiz kaldıkları durumda okul müdürlerinden en çok sınıf düzenlemesi, materyal temini, tavsiye, öğretim yöntem ve teknikleri konusunda destek aldıkları sonucuna ulaşılmıştır.