Yüksek akım nazal kanül oksijen ile tedavi edilen çocuk hastaların değerlendirilmesi

Amaç: Akut solunum yetmezliğinde en önemli tedavi basamağı oksijendir. Isıtılmış ve nemlendirilmiş olarak verilen yüksek akım nazal kanül oksijen tedavisi (YANKO), önceden pretermlerde kullanılırken, artık daha büyük çocuklarda kullanımı yaygınlaşan bir oksijen verme yöntemidir. Çalışmamızda çocuk klinikleri, çocuk acil servisi ve çocuk yoğun bakım ünitesinde akut solunum yetmezliği nedeniyle YANKO tedavisi alan hastalarda tedavinin etkinliğini, tedavi başarısını ve gelişen komplikasyonları değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Mart 2018-Aralık 2019 tarihleri arasında Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde çocuk acil servisi, çocuk klinikleri ve çocuk yoğun bakım ünitesinde yatarak izlenip YANKO tedavisi alan 131 hasta dahil edildi. Çalışmaya alınan hastaların bilgilerinin toplanıp prospektif olarak incelendiği veri kayıt formu oluşturuldu. Veri kayıt formuna hastaların demografik özellikleri, YANKO tedavisi endikasyonu, altta yatan kronik hastalıkları, solunum yetmezliği tipi, pnömonili hastalar için çocuk solunum ağırlık skoru (PRESS), bronşiolitli hastalar için modifiye solunum sıkıntısı skoru (mRDAI), tedavi boyunca vital bulgular (solunum sayısı, nabız, sistolik ve diyastolik tansiyon, SpO2), SpO2/FiO2 oranı, PaO2/FiO2 oranı, kan gazı parametreleri, kullanılan cihazın akım hızı ve FiO2 değeri, verilen medikal tedaviler, tedavi başarısı, tedavi süresi, hastanede yatış süresi, gelişen komplikasyonlar ve mortalite kaydedildi. Bulgular: Çalışmamıza 66 (% 50,4)'sı kız, 65 (% 49,6)'i erkek olmak üzere toplam 131 hasta dahil edildi. Yaş ortalamaları 50,9±58,5 ay idi, vücut ağırlıklarının ortalaması 13,5±9,93 kg idi. En sık görülen YANKO tedavisi endikasyonu pnömoni (n=75, % 57,3) idi. Hastaların % 85,5 (n=112)'inde altta yatan kronik hastalık mevcut iken, en sık görülen kronik hastalık (% 22,9 n=30) konjenital kalp hastalığı idi. Hastalarımızda en çok tip 1 solunum yetmezliği (% 69,5 n=91) mevcut idi. Hiçbir hastamızda sedasyon ve analjezik ihtiyacı olmadı. Hastalarımızın % 88,5 (n=116)'i başarılı idi. YANKO tedavisi boyunca nabız, solunum sayısı, SpO2, SpO2/FiO2'de 1. saatten itibaren anlamlı bir değişiklik görüldü (p<0,05). Hastalarımızın 2 (% 1,7)'sinde lokal cilt lezyonu, 2 (% 1,7)'sinde karın distansiyonu görüldü. Tedavi boyunca hiçbir hastamız eksitus olmadı. Sonuç: Son yıllarda YANKO tedavisinin çocuk yaş grubunda kullanımının giderek yaygınlaştığı görülmektedir. YANKO sistemi; invaziv olmayan, basit, etkili ve kullanımı kolay bir oksijen verme yöntemidir. Ancak güvenilirliğinin ve etkinliğinin daha kesin bir şekilde belirlenebilmesi için daha geniş kapsamlı, randomize ve kontrollü çalışmalara ihtiyaç vardır.