Adaptive modulation of time-based decisions by probabilistic contingencies

Özet Bu tezde deneyim edilmiş olasılıksal ilişkilerin insanların ve farelerin zamansal kararları üzerindeki etkisi incelendi ve karar çıktılarında gözlenen değişiklikler optimallik çerçevesinde değerlendirildi. İlk çalışmada, insanların farklı uyaran olasılıkları ve sonuç matrisleri (hatalı kararlar için ceza ile veya ceza olmadan) ile ilişkili iki alternatifli zorunlu (geriye dönük zamansal) seçim davranışının optimalliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmanın sonuçları, uyaran olasılıklarının manipülasyonlarına karşılık olarak katılımcıların iki alternatifli zamana bağlı kararlarını adapte ettiklerini ve test edilen iki sonuç matrisinde de elde edilen kazancın maksimizasyonuna çok yaklaştıklarını göstermiştir. İkinci çalışmada, optimal zamansal karar verme performansının ikiden fazla zamansal seçeneğin bulunduğu durumlara genelleştirilebilirliğinin, hem insan hem de farelerde araştırılması amaçlanmıştır. Bu deneyde, farklı seçeneklerin olasılıkları deneysel koşullar arasında manipüle edilmiş ve katılımcıların bir deneme içinde iki sıralı zamansal karar (ilk çalışmadaki tek bir karardan farklı olarak) vermeleri beklenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, zamansal seçenek sayısının insanlarda zamana bağlı kararların optimalliği için kısıtlayıcı bir unsur teşkil ettiğini ortaya koymuştur. Her ne kadar insanlar olasılıksal bilgilere karşılık ilk kararlarını adapte edebilseler de, daha sonraki kararlarının olasılıksal ilişkilere duyarlı olmadığı gözlenmiştir. Öte yandan, fareler olasılıksal ilişkilerin manipülasyonuna karşılık hem ilk hem de sonraki kararlarını adaptif bir biçimde değiştirebilmişlerdir. Bu deneyler, zamansal risk değerlendirme çalışmalarının kapsamını, geriye dönük kararları içerecek şekilde genişletmiş ve insanların zamana bağlı kararlarının optimalliği için sınırlayıcı bir koşulu tanımlamıştır. Anahtar Sözcükler: Zaman ayrıştırma, Optimalite, Ödül maksimizasyonu