Zeytin karasuyunun fermantasyon ortamı olarak değerlendirilebilmesi amacıyla arıtımının optimizasyonu

Bu tez çalışmasında, zeytin karasuyunun; alkalileştirmenin ardından yapılan aktif karbon ile arıtımının optimizasyonundan sonra, sitrik asit üretimi için fermantasyon ortamı olarak kullanım potansiyeli incelenmiştir. Arıtımda bağımsız değişken olarak; sıcaklık, aktif karbon miktarı, temas süresi ve çalkalama hızı seçilmiştir. Merkezi karma tasarım yöntemi kullanılarak 30 deney içeren bir tasarım oluşturulmuştur. Bu parametrelerin, toplam fenolik madde miktarı üzerindeki etkileri yanıt yüzey yöntemi ile modellenmiştir. Yanıtın bağımsız değişkenler ile değişimi karesel model ile ifade edilmiştir. Yapılan varyans analizi sonuçlarına göre; yanıt üzerine sıcaklık ve aktif karbon miktarının lineer etkileri ile aktif karbon miktarının karesel etkisi oldukça önemli bulunmuştur. Yapılan nümerik optimizasyon ile sıcaklığın 42.01ºC, aktif karbon miktarının 6.99 g/100mL, sürenin 128.55 dakika ve çalkalama hızının 193.99 devir/dk olduğu koşullar optimum koşullar olarak belirlenmiştir. Yüzde 97 oranında fenolik madde, %50 oranında KOİ giderimi sağlanmıştır. Optimum koşullarda arıtılmış zeytin karasuyu, bazı besin maddeleri ile desteklenerek Y. lipolytica K-168 ile sitrik asit üretiminde kullanılmıştır. Maksimum sitrik asit miktarları gliserol içeren ortamda 42.54 g/L, glukoz içeren ortamda 29.34 g/L ve artık yağ içeren ortamda 20.41 g/L olarak bulunmuştur. Arıtma işleminin sitrik asit üretimini; gliserollü ortamlarda yaklaşık 4.5 kat, glukozlu ortamlarda yaklaşık 5.5 kat, artık yağlı ortamlarda 2 kat arttırdığı tespit edilmiştir.