Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Anabilim Dalı
Ankara Yıldırım Beyazıt University986
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
The importance of Turkish-Soviet relations during the Early Republican period in Turkey
During the World War I, the Tsarist regime was overthrown by the socialist revolution in 1917. In recent times, a national struggle process has also been experienced by Türkiye. In this period, Turkish-Soviet relations started in the axis of anti-imperialist struggle. During the days of the Turkish War of Independence, the close political relations established between the Ankara Government and Soviet Russia against the Western states, from the proclamation of the Republic in 1923 to the World War II. It continued until the end of World War II in 1945. Turkish-Soviet relations in the early Republican period witnessed many important events. The development of political, economic and military ties between the two countries is an important issue in terms of international relations. In this context, the Early Republican period is particularly important in terms of Turkish-Soviet relations. In this direction this study aimed to examine Turkish-Soviet relations in the early Republican period. The study concluded that Turkish-Soviet relations started amicably in the early Republican period and later became tense. The problems such as trust, ideological differences and borders between the two countries have been effective in the development of relations. However, Turkish-Soviet relations have always had the potential for mutual cooperation and dialogue. Key words: Turkish Soviet Relations, Early Republican Period.
The revolt of Sheikh Ubeydullah (1880-1881): An instrumentalist study of a nationalist movement
At the end of the 19th century, between 1880-1881, Sheikh Ubeydullah, the leader of the Naqshbandi sect, attacked the cities and villages of the border regions of Iran and the Ottoman Empire and caused many killings and loots in the Qajar Empire's Azerbaijan state. The reason for the beginning of this rebellion was the jeopardy of the Sheikh's personal interests. The sheikh lost the right to own several villages, which were actually a gift from Shah Qajar to his father. In the following, the signing of the Berlin Treaty and the Sheikh's fear of creating an Armenian state in his claimed territory were added for this reason. Sheikh needed supporters and followers to maintain his power and wealth. By creating ethnic and religious symbols and distorting the existing symbols, he provoked the people and mobilized supporters. Therefore, it can be said that Sheikh as an elite, by creating ethnic symbols and abusing them, was able to bring the heads of Kurdish tribes and their citizens with him and try to protect his interests under the title of Kurdish nationalism. In this thesis, the method of discourse analysis with inductive approach is used. In the historical study of the movement, it has been tried to use more first-hand sources and government archives. Key Words: Sheikh Ubeydullah, Ottoman, Qajar, Iran
Comparison of the counterterrorism strategies of France, the United States of America and Russia in Africa
In the 21st century, Islamic terrorism emerges as a very important security and stability threat for many countries all over the world. Jihadist terrorism which is a global terrorism targeting everyone who does not adopt the tendency of Islamic fundamentalism poses a very significant security threat not only for underdeveloped countries but also developed ones. According to Global Terrorism Index 2023, the deadliest terrorist groups in 2022 were Islamic State (IS) and its affiliates, al-Shabaab, Balochistan Liberation Army ( BLA) and Jamaat Nusrat Al-Islam wal Muslimeen (JNIM). Most of these terrorist groups are related with Islamic terrorism. The purpose of this research is to examine the counterterrorism strategies of France, the USA and Russia, that experienced serious and deadly Islamic terrorist strikes at their home, in the continent of Africa where Islamic terrorism has been expanding and causing many casualties. Besides, this research is trying to find the similarities and differences between the counterterrorism policies of France, the USA and Russia and their success or failure for combatting Islamic terrorism in Africa. Keywords: Islamic terrorism, Counterterrorism, France, the USA, Russia, Africa
Temporary protection in International Law
In history, asylum movements originated from religious and ethnic intolerances, nowadays mostly due to wars among countries, civil wars, revolutions, foreigner state occupations, discriminating and repressive regimes with regards to race, religion, language and ethnic origin. Agreements, protocols, regulations and circulars have been developed nationally and internationally for creating a legal basis and giving legal descriptions of asylum and international protection. The basic convention related to asylum is the 1951 Geneva Convention and the basic protocol is the 1967 Protocol. Turkey accepted this convention and protocol with geographical limitation and put the 1994 Regulation into force. Then, as the first immigration law "Law on Foreigners and International Protection" entered into force. By taking as a basis of the Article 91 of this law, the 1994 Regulation lost its effect and was replaced by The Temporary Protection Regulation. There are three types of international protection in Turkish Law: refugees, conditional refugees, and secondary protection. Temporary protection, is not accounted among the types of international protection under the LFIP. Temporary Protection status is only provided when the Council of Ministers decides and provided to foreigners who were forced to leave their countries in mass influxes, who entered another country collectively, sought urgent protection and who are expected to return to their home countries when the life-threatening situations have passed. In its history, Turkey has hosted large numbers of protection seekers. Bosnians, Iraqis, and now Syrians are examples of temporarily protected people. Key Words: International Protection, Temporary Protection, Temporary Protection Regulation, Syrians
Ezidi women's diaspora
In this study, the role of women in Ezidi culture and the effects of migrations on women are examined. Women in agricultural societies have a secondary role, their main place being the home and this space became even narrower for Ezidis, a closed community. This is because of the fact that they experienced exclusion and pressure for long years. Anxiety of extinction became a pressure mostly on women. This limited case study with the members of Ezidi diaspora demonstrated that migration meant the access to the right to live, to be educated, to existing as an individual both for women and men and running away from pressure. It is important to note that there is limited research on the Ezidi migration and the Ezidi diaspora. Even though there are some studies on Ezidi culture related with the study of Ezidi history and religion, there is a gap in sociological studies. This study on the Ezidi women's diaspora was conducted via communication with Ezidi associations in different parts of the world. The social media enabled to connect with these associations. Through these associations, it was possible to find some interviewees who had accepted to communicate with me and tell their experiences. Listening to them telling their own stories enriches our point of view. Despite the language DIASPORA, it was possible to communicate with them easily. Communication was made especially with young people between the ages of 20 and 26.Bu çalışmada Ezidilik kültüründe genel anlamda kadının rolü ve göçlerin kadın rolündeki etkileri incelenmektedir. Tarım toplumu içindeki kadının ev ile sınırlı kalan alanı Ezidi için daha dar bir alana sıkışmışlardır. Yıllar içerisinde yaşadıkları dışlanma ve baskının bu duruma neden olduğunu vurgulanmaktadır. Yıllar boyunca yaşanılan yok olma endişesi en çok kadınların üzerinde baskı hissetirmeye başlamıştır. Göç, hem kadınlar hem de erkekler için sadece baskıdan kaçış anlamına değil aynı zamanda eğitim hakkının, geçinme şansının ve birey olarak var olmayı ifade etmektedir. Türkiye'de Ezidiler üzerine yapılan az sayıda çalışma genellikle inançcın yapısı ve kökenleri üzerinde durmaktadır. Sosyolojik araştırmalar çok fazla konu edilmemektedir. İçe kapalı, çok fazla alana dağılmış olan Ezidi topluğu ile ilgili hazırladığım çalışmada öncelikli olarak yurt dışında bulunan derneklerle iletişim haline geçerek gerçekleştirilmiştir. Aynı zamanda sosyal medya sayesinde daha rahat bir şekilde ulaşım sağlanmıştır. Yurtdışındaki derneklerle bağlantıya geçerek görüşmeciler bulunmasına gayret edilmiş ve böylece Ezidi diasporası üzerine bilgi sahibi olunması hedeflenmiştir. Kendi ağızlarından kendi terimleriyle onları dinlemenin bakış açısını zenginleştirdiğini belirtmek gerekir. Kürtçe bilmememe rağmen göçler sayesinde yaşadıkları toplumun dilini benimsemiş olan Ezidi gruplarla kolaylıkla iletişime geçilebilmiştir. Son derece sıcak ve içten bir şekilde konuşma fırsatı bulunmuştur. Özellikle görüşmelerimde 20-26 yaş arasındaki gençlerle iletişime geçilmiştir.
The transparency factor in Turkish foreign policy during the Second World War
Turkey's ability to stay out of the Second World War is one of the most impressive accomplishments in diplomatic history. Pressured for help bythe ?allies? and threatened by the adverseries, Turkey was under constant duress. However Turks escaped from the destruction of the war while receiving credits and supplies from both sides.The consensus is that Turks used their critical geo-political location as a bargaining chip, playing one side against the other. Even though such argument is succesful in many respects, one significant factor deserves more attention. It is the argument of this thesis that transparency (the ability of states to recognize what others are doing) was that factor leaving less room for possible misperceptions and miscalculations.Turkish polity was not faction ridden but stable. Turkish decision makers were few, homogenious, authoritarian and hierarchical bunch. İnönü?s total grip of the country was unchallanged. There was no other centers of power or ideological factions that could be manipulated. Thus Turkish actions and intentions were easier to analyse by foreigners. Turkish polity was transparent.Turkish decision makers also made efforts to be transparent. They affectively comminicated. In addition to official contacts, Turks used strickly controlled media to expose their intentions. During their manevours, they tried to reduce perception of surprize. They were carefull limiting their commitments and took precautions against upsetting any interested powers. At many turning points, Turkish manevours were well expected by their counterparts thus miscalculations and overreactions were prevented.The transparent structure also helped. The decisive victory of Germany in Western Europe or inadequacy of Turkish military capabilities did not leave room for miscalculation. The Turks were also able to read interantional structure correctly. The Impossibility of Balkan solidarity and Soviet intentions were correctly calculated by Turks.Having benign and transparent intentions does not avoid war. If thought to be essential, Turkey could have been attacked by Germany, Russia or even by England. If Turkey did not have an extremely important geopolitical position she could have easily been a bargaining chip that could be sacrificed. Had Turkey not managed to put together a large army or did not have a difficult and costly terrain to invade the outcome could have been very much different. The argument of this thesis does not deny that structural factors are the prime determinants. However reducing the likelyhood of miscalculation, transparency played a major part in the outcome of Turkish Foreign Policy during the Second World War.
Balkan Savaşları'nın Balkanlar'dan Anadolu'ya Türk göçü üzerine etkisi
Yarımadadaki ilk Türk varlığı, Hunların 4. yüzyılda bölgeye gelmesiyle başlamış ve daha sonraki yüzyıllarda Avarlar, Bulgarlar, Vardar Türkleri, Peçenekler, Uzlar, Kumanlar-Kıpçaklar gibi Türk kavimleri bölgeye göç etmiştir. Balkanlar'a kuzeyden gelen bu Türk kavimlerinden sonra 13. yüzyılda Anadolu'dan Selçuklu Türkleri ve onları takiben de 14. yüzyıldan itibaren Osmanlı Türkleri gelmeye başlamıştır. 1361'de Edirne'nin fethinden sonra Balkan topraklarına doğru genişleyen Osmanlı Devleti, Balkanlar'da kurulmuş ve bir Balkan İmparatorluğu olarak doğup gelişmiştir. Anadolu gibi Balkanlar da Türklere vatan olmuştur. 19. yüzyılda Balkan Müslümanlarının yeni milliyetçilik akımı ile katliama uğramaları 1821 Yunan ayaklanmasıyla başlamış ve Yunan ulus devletinin kurulması diğer Balkan milletleri için örnek teşkil etmiştir. 19. yüzyılın sonlarına gelindiğinde, Osmanlı İmparatorluğu yüzyıl boyunca Balkanlar'da isyanlarla mücadele etmiştir. Balkan Savaşı'na hazırlıksız yakalanan Osmanlı İmparatorluğu, Balkan devletleri karşısında beklenmedik bir yenilgiye uğramıştır. Doğu Sorunu'nun bir hedefi ve bu siyasi düşüncenin bir sonucu olan Balkan Savaşı'nda, Rumeli'nin tamamına yakın kısmı çok kısa bir süre içerisinde elden çıkmıştır. 17. yüzyıl sonunda Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa'da toprak kaybetmesiyle başlayan göçler, Avrupa'daki topraklardan geri çekilmenin devam etmesi ile hızlanmıştır. Balkanlar'da yeni ulus devletler yaratılırken bir engel olarak görülen Müslümanlar ya katliama uğramış ya da göç etmeye zorlanmışlardır. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında ve sonrasında yaşanan göç ve katliamların benzerleri Balkan Savaşı sürecinde de yaşanmıştır. Balkan Savaşları sonunda Türkler, Anadolu ile birlikte vatan olan ve bazı bölgelerinde çoğunluğu oluşturdukları Balkanlar'da azınlık durumuna düşmüşlerdir. Anahtar Kelimeler: Balkanlar, İsyanlar, İskân, Balkan Savaşları, Mezalimler, Göçler.
Ekvator yerli hareketi: Buen vivir ve ekolojik mücadele
Bu tez Ekvator yerlileri ve yerli hareketinin, ekolojik hareketler içerisindeki ekolojizmin felsefesi ve değerlerinden beslenerek kendi buen vivir (iyi yaşam) anlayışlarıyla bütünleştirdikleri, toprakları ve doğa için verdikleri bütüncül mücadeleyi inceler. Bir Güney Amerika ülkesi olan Ekvator, ekolojik çeşitlilikte dünyanın en önemli ülkelerinden birisidir. Ülkenin temel gelir kaynağı petrol ekonomisine dayanmaktadır. Bu ekolojik çeşitlilik ile petrol rezervleri çoğunlukla ülkenin Amazonlar ve And bölgelerinde toplanmıştır. Bu bölgeler aynı zamanda Ekvator yerli halklarına da ev sahipliği yapmaktadır. Ekvator tarihinde kültürel, politik, ekonomik, toplumsal gibi birçok alanda dışlanan yerliler 1990'lı yıllardan itibaren sistemli ve örgütlü bir biçimde ayaklanmışlardır. Bu çalışmada, 1990 sonrası Ekvator yerli hareketleri, yerlilerin siyasi sürece katılımları, Ekvator'daki istikrarsız politik süreç, yeni anayasa (2008) yapım süreci, yerliler ile hükümetin aldığı karşılıklı pozisyonlar ele alınmıştır. Ekvator'daki buen vivir temelli yerli hareketi, ekolojik hareketin hüviyetini taşıyan bir hareket olarak değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: İyi Yaşam (Buen Vivir), 1990 Ayaklanmaları, 2008 Ekvator Anayasası, Ekolojik Hareket, Petrol Ekonomisi
Soğuk savaş sonrası dönemde yasadışı göçün Türkiye'nin sınır güvenliğine etkisi
Ülkelerin büyümesi ve sınırların birbirine yaklaşması ve yaşanan sanayi devrimi ile birlikte insanlar kendi ülkeleri dışında yaşam sürmek ve çalışmak istemişlerdir. Bunun da beraberinde getirdiği bazı sorunlar meydana gelmektedir. Bu sorunların açıklandığı ve hukuk yönünden meseleye bakıldığı çalışmamızda, sınır güvenliği ve yasa dışı göç hareketlerinin önlenmesinin hukuki boyutu ele alınmıştır. Çalışmamızın amacı soğuk savaş sonrası sınır güvenliğinin ne kadar önemli hale geldiğini göstermek ve sınır güvenliğine yönelik önlem alınmasına dikkat çekmektir. Yasadışı göçmen hareketliliğinin yaşandığı ülkemizde hukuki olarak yapılan düzenlemeleri ve sınır güvenliğini sağlayan kurum ve kuruluşlarının hangileri olduğu ve görevlerinin ne olduğu etraflıca araştırılmış ve yasadışı göçlerin ülkemizin sınır güvenliğini nasıl etkilediği konusu üzerinde durulmuştur.
I. Körfez Savaşı'nın Türk dış politikasına etkisi
Irak'ın Kuveyt'i 2 Ağustos 1990 tarihinde işgali ile başlayan Körfez Krizi'nin 17 Ocak 1991'de Körfez Savaşı'na dönüşmesiyle birlikte Orta Doğu dengeleri önemli bir kırılma yaşamıştır. Bu savaşla birlikte bölge dengeleri yeniden dizayn edilmiştir. Soğuk Savaş sonrası dönemde ilk ciddi kriz olan I. Körfez Savaşı yalnızca bölge ülkelerini değil başta ABD olmak üzere Batılı birçok devleti ve uluslararası örgütleri de harekete geçirmiştir. Körfez Krizi süresince Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kuruluşundan itibaren Orta Doğu bölgesinde dış politikada izlemiş olduğu Araplar arası sorunlara müdahil olmama kısacası bölgede izlenen statüko ve denge politikası terk edilmiş ve Türk dış politikasının bölge içi dinamiklere etkisi giderek artmaya başlamıştır. Böylece Türkiye bölgede aktör olma konumuna evrilmeye başlamıştır. Körfez Savaşı'nın hemen ardından Kuzey Irak'ta Saddam Hüseyin'e karşı Kürt grupların gerçekleştirdiği ayaklanmanın başarısız olması sonucunda mülteci krizi ortaya çıkmış ve bu kriz Türkiye'ye sıçramıştır. Savaş sonunda mülteci krizini yaşayan Türkiye, sorunun çözümü için dış politikada yapmış olduğu manevralarla Kuzey Irak'ta güvenli bölgelerin oluşmasına öncülük etmiştir. Bölgede yer alan Kuzey Iraklı Kürtlerin olası özerk bir Kürt devleti kurmalarına karşı Türk dış politikası yapıcıları önlemler almış ve bu oluşuma izin verilmemiştir. Sonuç olarak Körfez Savaşı'nın ardından Türk dış politikası, Orta Doğu açısından büyük bir değişime uğramış ve dış politikada eksen kayması yaşanmıştır. Bölgede Türkiye'nin de içinde bulunduğu siyasi sorunlarda aktör olarak yer aldığı yıllar başlamıştır. Anahtar Kelimeler: Körfez Savaşı, Türk Dış Politikası, Turgut Özal, Orta Doğu, Kuzey Irak.
Yapay su yollarının Uluslararası Hukuk bakımından incelenmesi ve Kanal İstanbul projesi
Uluslararası mal ve ticaret hizmetinin yüzde sekseninden fazlası denizler üzerinden gerçekleşmektedir. Deniz Ticaretinin en önemli güzergâhları yapay ve doğal suyolları olarak nitelendirdiğimiz kanallar ve boğazlardır. Dünyadaki kanallar örneklerinin amacı ticaret yolunu kısaltarak maliyetten ve zamandan kazanım sağlamaktır. Türk Boğazlarının ticaret hacminin artmasıyla birlikte gemi trafiğinin yoğunlaşması beklemelere ve gemi kazalarına yol açması sebebiyle alternatif suyolu yapılması gerekmektedir. Türk Boğazlarından geçiş rejimi 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile belirlenmiştir. Dönemin değişen koşulları münasebetiyle Türk Boğazlarında artan gemi trafiği ve gemi boyutlarının büyümesi İstanbul Boğaz'ında kazalara sebep olabilmekte ve bazı boyuttaki gemilerin geçişleri zorlaşabilmektedir. Boğazlardan seyir eden tehlikeli madde taşıyan gemilerin olası kaza sonucu şehre hasar vermesi çok yüksek ihtimaller dâhilindedir. Ulusal suyolu projesiyle İstanbul Boğaz'ında geçiş sistemini yeniden düzenlenmesi gündeme gelmiştir. Kanal İstanbul olarak ifade edilen suyolu projesi İstanbul Boğaz'ına alternatif bir suyolu olarak planlanmaktadır. Bu çalışmada dünyada yer alan önemli kanalların tarihi, yapısı, geçiş sistemleri stratejik konumlarının ülkeye etkisi ve Kanal İstanbul incelenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde kavramsal çerçeve oluşturulmuş, ikinci bölümde deniz ticaretinde önemli kanallar; Süveyş, Panama, Kiel, Korint, Welland, Don-Volga, Lingqu ve proje olarak açıklanan Fars, İsrail ve Nikaragua kanalları incelenmiştir. Üçüncü bölümde yapılması planlanan alternatif suyolu Kanal İstanbul Projesinin yapısı ve konumu incelenmiş, Montrö ve Tüzükler ile İstanbul Boğazı'nda geçiş sistemi ve Kanal İstanbul'un hukuki boyutuna bakılmıştır.
Soğuk Savaş Sonrası Dönemde Türkiye'nin Kıbrıs özelinde Doğu Akdeniz bölgesine yönelik politikaları
1571'de Türklerin egemenliğine giren Kıbrıs Adası, 1878 Berlin Anlaşması ile Osmanlı egemenliğinden çıkmıştır. Osmanlı egemenliğinde 300 yılı aşan barış ve huzur dönemi de bu tarihlerden itibaren kademeli bir şekilde sona ermiştir. Özellikle 2. Dünya Savaşı sonrasında Yunanistan ve Rumların Megola İdea ve ENOSİS doğrultusunda hareket etmesi adada barışın tamamen ortadan kalkmasına yol açmış, Türklerin adadaki varlığının tehlikeye girmesi üzerine Türkiye ilki 1964 ikincisi 1974'te olmak üzere iki kere askeri müdahalede bulunmak zorunda kalmıştır. Türkiye'nin müdahaleleri sonrasında adadaki Türklerin varlığı güvenceye alınmış ve ardından Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti kurulmuştur. Uzun yıllar Rumların uluslararası çevrelerden aldıkları destekle olumsuz bir tutum takınması nedeniyle çözülemeyen Kıbrıs Sorunu konusunda 2004'te yapılan Annan Planı referandumu önemli bir fırsat olmuş ancak o tarihlerde AB üyeliği elde etmiş olan Rumların reddetmesi ile bu çözüm fırsatı da kaçırılmıştır. Annan Planının başarısızlığa uğramasından sonraki yıllarda tüm dünyayı etkisi altına alan küresel ekonomik krizin etkisi ile AB, Rumlara eskisi kadar destek veremez duruma gelmiştir. Bunun yanında Doğu Akdeniz'de yeni enerji sahalarının tespit edilmesi ve bu kaynakların Avrupa için önemi gibi konular Türklerin elini güçlendiren hususlar olmuştur. Öte yandan Arap Baharı dolayısıyla Mısır'da yönetimin değişmesi, Suriye'de iç savaşın çıkması ve Rusya ile ABD arasındaki vekalet savaşlarının Suriye'de yoğunlaşması gibi faktörler Doğu Akdeniz'deki konjonktürü önemli ölçüde değiştirmiştir. Bu yeni konjonktürde Türkiye'nin elini güçlendiren faktörlerin yanında etkinliğini olumsuz etkileyen faktörlerin de olduğu görülmektedir. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde öncelikle Akdeniz Bölgesi ve bu bağlamda Doğu Akdeniz bölgesi ele alınmıştır. Bölgede aktör olan ülkelerin özelliklerine, konumlarına ve birbirleriyle olan ilişkilerine değinilmiştir. İkinci bölümde, Kıbrıs Adası'nın tarihsel ve siyasi olarak yüzyıllar içerisindeki değişimi ve Türklerin elinden adanın çıkması ve Rumlar ile Türklerin adada birlikte yaşamaları adına Annan Planı çerçevesinde yapılan çalışmalara değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise Doğu Akdeniz'de bulunan enerji kaynaklarının bölge içi ve dışı aktörlerin politikalarına etkisi çerçevesinde değerlendirilerek Türkiye'nin Orta Doğu temelinde ve Kıbrıs özelinde Doğu Akdeniz politikalarına, deniz yetki alanlarının paylaşımında ülkelerin yetkilerine, bu bölge dışında kalan ülkelerin etkilerine ve bu bölgeden beklentileri doğrultusunda hukuki dayanaklarına değinilmiştir. Anahtar Kelimeler: Kıbrıs Sorunu, Doğu Akdeniz, Enerji Güvenliği, Doğu Akdeniz Enerji Kaynakları
Anayasa yapım sürecinde toplumun etkisi
Anayasalar, yönetimlerin güçlerini keyfi kullanmalarını önlemek adına en üst hukuk normu olarak görülen belgelerdir. Ancak anayasalar, içerikleri ve kullanım alanları açısından sadece hukuki değil, siyasi ve toplumsal özellikler de taşımaktadır. Anayasaların toplumsal bir sözleşme olması, anayasa yapım süreçlerinde de toplumun aktif olarak katılımını gerektirmektedir. Anayasa yapım süreçlerini inceleyen bu çalışma da üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; tarihi süreçte anayasa yapım süreçleri incelenmiştir. İlk yazılı anayasa olan ABD'nin anayasa yapım süreci, tarihi olaylarla birlikte değerlendirilerek ele alınmıştır. Ardından ABD'de başlayan anayasa yapım sürecinin Avrupa'ya yayılması incelenmiş ve dünyadaki anayasa yapım süreçleri değerlendirilmiştir. Bir sonraki kısımda ise, Avrupa'da başlayan bu anayasa yapım geleneğinin Türkiye üzerindeki etkileri incelenip; tarih boyunca hem Osmanlı Devleti'nde hem de Türkiye'de yaşanan anayasa yapım süreçleri, öncesi ve sonrasında yaşanan olaylar dikkate alınarak değerlendirilmiştir. İkinci bölümde; Eski Anayasacılık Anlayışından itibaren dünyadaki anayasa yapım süreçlerindeki değişimler incelenmiştir. Demokratik ve katılımın yoğun olduğu bir anayasa yapım sürecinin hangi demokratik yönetim biçimlerinde daha aktif gerçekleştiği, anayasa yapım süreci aşamaları ve katılımlı anayasa yapım süreçleri üzerinde yapılan olumlu ve olumsuz değerlendirmelerden bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde; günümüzde yapılmış olan ve katılımın yoğun olduğu anayasa yapım süreçleri incelenmiştir. Bu bağlamda Güney Afrika Cumhuriyeti ve İzlanda'nın anayasa yapım süreçleri ve bu ülkeleri bu sürece yönelten etmenler değerlendirilmiştir.
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin sosyo politik analizi
Irak tarihi, devletin kuruluşundan günümüze kadar devamlı olarak Kürt grupların ayrılıkçı etkinliklerine ve başkaldırılarına sahne olmuştur. Bu başkaldırılar, giderek ülkenin kuzey bölgesinde artmış ve ayrılıkçı bir davranışa dönüşmüştür. Kürt gruplar Bölgesel Kürt Yönetimi ismi altında I. Körfez Savaşı'ndan bu güne dek sanki "de facto" bir devlet gibi hareket etmişlerdir. 2003 senesinden sonra ise, Kürtlerin aktiviteleri giderek artmıştır. Önümüzdeki süreçte, Bölgesel Kürt Yönetimi'nin "otonomi" ayrıca "tam bağımsızlık" elde etmek için faaliyetlerini devam ettireceği düşünülmektedir. Kuzey Irak'ta özerk durumda olan Kürt Bölgesel Yönetimi'nin varlığı Irak-Türkiye arasındaki ilişkileri farklı bir kapsama taşımıştır ve üstelik bu özerk yönetimin ilerleyen zamanlarda tam bağımsız olması bile bazen gündeme gelmektedir. Kürt Bölgesel Yönetimi ve Türkiye arasında son zamanlarda politik, ekonomik ve kültürel bağlar gittikçe artmaktadır. Çalışmamızda Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin ayrıntıları ile incelenmesi ve Bölgesel Kürt Yönetimini kapsayan coğrafyanın demografik bir profili ve politik tarihine ilişkin önemli aktörler ve hadiselerle ilgili bilgiler vererek, burada yaşayan insanların sosyal hafızasına dair bir bakış açısı yakalamak amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Irak, Kürt, Yönetim
Ortadoğu'da otoriter rejimler
Ortadoğu siyasal coğrafyasının en belirgin özelliklerinden biri, uzun yıllardır bölgede hüküm süren dirençli otoriter rejimlerdir. Otoriter rejimler yalnızca güncel siyaset üzerinde değil, yürüttükleri politikalarla, bölgenin ekonomik, toplumsal ve kültürel yapısı üzerinde de uzun erimli ve belirleyici etkilere sahiptir. Bu nedenle, Ortadoğu siyasetini ve toplumlarını anlayabilmek için, otoriter rejimlerin kaynaklarını ve işleyiş mekanizmalarını kavramak büyük öneme sahiptir. Bu tez, Ortadoğu'da otoriter rejimler üzerine akademik literatürün bir bilançosunu sunmayı hedeflemektedir. Otoriter rejimleri incelerken hangi kuramsal yaklaşımların benimsendiği, bu yaklaşımların literatüre olan katkıları ve sorunlu yönleri eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutulacaktır. Böylece, Ortadoğu'da otoriter rejimleri uzun yıllar ayakta tutan kültürel, ekonomik, siyasal ve toplumsal dinamikleri ana hatlarıyla ortaya koyabileceğime inanıyorum. Bu amaç doğrultusunda, ilk olarak, mevcut literatür otoriter rejimlerin kaynakları ve rejimlerin kendilerini sürdürme stratejileri bakımından iki ana başlık halinde sınıflandırılacaktır. Literatürün sınıflandırılması ve alt başlıklar halinde incelenmesinin ardından, son bölüm, otoriter rejimler nasıl incelenmeli sorusuna cevap arayan bir tartışmaya ayrılmıştır. Bu bölümde ilk olarak, son yılların yeni otoriteryanizm tartışmaları ele alınacaktır. Yeni otoriteryanizm çalışmalarının vaatleri ve sınırlılıkları ortaya konulduktan sonra, otoriter rejimleri siyasal iktidar perspektifinden okumanın, ana akım rejim çalışmalarının sıkıştığı dar formalist bakış açısını zenginleştireceği, siyasal rejimleri ortaya çıkaran toplumsal faktörleri ve rejimlerin maddi ve sembolik yaşam stratejilerini bütün veçheleriyle kavramamıza yardımcı olabileceği ileri sürülecektir. Burada, siyasal iktidar perspektifi olarak önerilen yaklaşıma, Pierre Bourdieu'nun alan teorisi ve Michael Mann'ın siyasal iktidar üzerine geliştirdiği kavramsallaştırmalardan hareketle varılmıştır.
Türk-Yunan ekonomik ilişkileri (1980-2010)
Bu çalışmada Türkiye ve Yunanistan arasındaki ekonomik ilişkiler ve bu ilişkilerin derecesinin devletlerin çatışmasının önüne geçip geçemeyeceği incelenmiştir. Ekonomik ilişkiler analiz edilirken, Keohane ve Nye'ın ?karmaşık karşılıklı bağımlılık? teorisinden yararlanılmıştır. Buna göre, çatışmacı devletlerin kuracakları ekonomik ilişkilerde birbirlerine bağımlı olmaları, devletleri çatışmadan uzaklaştıracak ve ticaretin kârını elde etme çabasına girmelerini sağlayacaktır.Çalışmada bu bağlamda birinci bölüm içinde ekonomi ve siyaset ilişkisi incelenmiş, çatışmacı devletlerin analizinde kullanılacak olan ?karmaşık karşılıklı bağımlılık? teorisinin anlamı ve teoriyi oluşturan sacayakları analiz edilmiştir. İkinci bölümde, çalışma kapsamında incelenecek olan Türkiye ve Yunanistan arasındaki tarihsel problemlere ve Türkiye'nin 1980 yılı sonrasındaki dönüşümüne göz atılmış ve iki ülkeyi birbirine bağlayan bir parça olarak Türkiye'nin Avrupa Birliği ile ilişkileri incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise, Türkiye ve Yunanistan arasındaki ekonomik ilişkiler ve bu ilişkilerin ülkeler arasında karşılıklı bağımlılık yaratıp yaratmadığı analiz edilmiştir. Ekonomik ilişkilerde karşılıklı bağımlılığın olup olmamasının uyuşmazlıkların çözümüne ve iki ülke arasında diyalog ortamının yaratılmasına yapmış olduğu etki ortaya konulmuştur. Ayrıca AKP hükümetleri döneminde tercih edilen komşularla yakınlaşma politikası ve bu politikanın Yunanistan'a yansımaları da incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda ise iki ülke arasında, henüz bir bağımlılık ilişkisinden söz edilemeyeceği, ancak sürece göz atıldığında, ekonomik ve siyasi ilişkilerdeki işbirliğinin geliştirilmesine koşut olarak ilişkilerin her geçen gün iyiye doğru seyrettiği yorumu yapılmıştır.Anahtar Kelimeler: Türkiye, Yunanistan, karmaşık karşılıklı bağımlılık, siyasal ekonomi.
Türkiye'deki Gürcü ve Çerkes Diasporasının gözüyle Abhazya meselesi ve kimlik sorunu
Bu çalışma, SSCB döneminden sonra ortaya çıkan Abhazya Meselesinin Türkiye'deki Çerkes ve Gürcü topluluklarının kimlik yapısını nasıl etkilediğini göstermektedir. Bir de bu çalışma, bu topluluklar için Abhazya Meselesi'nin anlamının nasıl değiştiğini anlatmaktadır. 1993'te meydana gelen Gürcü-Abhaz Çatışması, Türkiye'deki Çerkes topluluğunda, özellikle genç Çerkesler arasında ?diaspora? kimliğini oluşturmuştur. Ayrıca Abhazya Meselesi, Türkiye'deki Çerkes topluluğunda ?birleşme?nin sembolü olarak ortaya çıkmıştır. Türkiye'deki Gürcü topluluğu ise 2003 yılındaki ?Gül Devrimi?nden sonra Gürcistan ile ilişkileri güçlendirmiştir. Bu süreçte Türkiye'deki Gürcü topluluğu içinde de ?diaspora? bilinci oluşmaya başlamıştır. Abhazya meselesi de Gürcistan ve Türkiye'deki Gürcüleri bağlayan ?birleştirici? işlevini kazanmıştır. 2008'de Abhazya'nın bağımsızlığının tanınması, 2014'teki Soçi Olimpiyatları'nı ve Çerkes Sürgünü'nü de gündeme getirmiştir. Bu durumun günümüzde Çerkes topluluğu içinde bölünmeler yarattığı söylenebilir. Özellikle Kafkaslarla ilişkileri güçlendirmesi Gürcistan'ın kendi kimliği ile ilgili tartışmalara sebep olmuştur. Sonuç olarak; Abhazya meselesi, hem Çerkesler hem de Gürcüler arasında ?diaspora? kimliğinin oluşumunu hızlandırmıştır. Aynı zamanda, son yıllarda bu toplulukların ?ana yurtları? ile ilişkilerini güçlendirmiştir. Bilhassa teknolojinin gelişmesiyle Abhazya ve Gürcistan'daki gelişmeleri yakından takip etmeleri Türkiye'deki Çerkes ve Gürcüleri daha derinden etkilemeye başlamıştır. Dolayısıyla bu toplulukların yapısı da daha karmaşık olmuştur.
2005 yılından günümüze Türkiye-AB ilişkilerinde temel sorunlar
Bu tez çalışmasında, Avrupa Birliği ile Türkiye arasındaki temel sorunlar irdelenecektir.Türkler, Osmanlı İmparatorluğu döneminden itibaren Batı'nın bir parçası olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu zor bir süreç yaşarken, Batılılar, Osmanlı'yı `Hasta Adam' olarak adlandırmışlardır. Bu adlandırmada Osmanlı İmparatorluğu'nun, Batı'nın bir parçası olduğunun delilidir.Avrupa Devletleri, Birinci ve İkinci Dünya Savaşları'nın tekrar yaşanmaması için bir Topluluk (AET) kurmuşlardır. Türkiye'de 1950'li yılların ikinci yarısından itibaren bu Topluluğun bir üyesi olmak için politikalar üretmiştir. 1959 yılında Türkiye, bu Topluluğa ortak üye olmak için başvuruda bulunmuştur. 1963 yılında Türkiye ile AET arasında Ankara Anlaşması imzalanmıştır. 1963 ile 1999 yılları arasında AB ile Türkiye arasındaki ilişkilerde pozitif bir ilerleme sağlanamamıştır. 1999 yılında Helsinki Zirvesi'nde Türkiye aday ülke olarak ilan edilmiştir. 2005 yılında Türkiye ile Birlik arasında müzakereler başlamıştır. Ancak Birlikle yürütülen müzakerelerde kapatılması gereken 35 fasıldan sadece bir fasıl kapatılabilmiştir. Birçok fasıl, Fransa, Avusturya, Yunanistan ve Kıbrıs sorunu nedeniyle açılamamaktadır.Bu çalışma, Türkiye ile Birlik arasında duraklama noktasına gelen müzakeredeki temel sorunların anlamını ve yerini ortaya koymaya çalışmaktadır. Bu bağlamda birinci bölümde Türkiye ile Birlik arasındaki ilişkilerin arka planı tartışılacaktır. Türkiye'nin, AET'ye ortak üyelik başvurusundan itibaren gelişen politik süreç irdelenecektir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise, Türkiye ile Birlik arasında müzakere sürecinin başlamasının ardından ilişkilerinin gerilemesinin nedenleri incelenecektir. Üçüncü bölümde, AB'nin, Türkiye'nin tam üyeliğine bakışında temel tartışma konuları değerlendirilecektir. Üçüncü bölümün son kısmında ise Avrupa Birliğinin, Kıbrıs ve Ege sorunlarına karşı olan politikası irdelenecektir.Yapılacak inceleme sonucunda, AB ile Türkiye arasında imzalanan Müzakere Çerçeve Sözleşmesi'ne göre müzakerelerin uçunun açık olduğu vurgulanacak ve devam eden müzakerelerde yaşanan sorunlar ele alınacaktır. Bu incelemede ayrıca, AB ile Türkiye arasındaki temel sorunlar da irdelenecektir. Bu temel sorunlardan en önemlisi Türkiye ile Yunanistan arasındaki sorunlardır. Kıbrıs sorunu nedeniyle Birlik, Türkiye ile devam eden müzakerelerde sekiz başlığın açılmamasına karar vermiştir. Açılamayan müzakereler nedeniyle Birlik ile Türkiye arasındaki müzakere süreci durma noktasına gelmiştir. Bir diğer taraftan AB, Kıbrıs ve Ege sorunlarının çözümünde havuç-sopa politikasını yürütmektedir. Birliğin bu politikasının incelenmesinde, Birliğin bir parçası olan Yunanistan'a havuç politikası uygularken, Türkiye'ye karşı sopa politikasını uygulamasının analizi yapılacaktır.Anahtar Kelimeler: Avrupa Birliği, Avrupalılık Kimliği, AB-Türkiye İlişkileri, Türkiye-Yunanistan İlişkileri, Kıbrıs Sorunu.
Türkiye siyasetine paradigmatik yaklaşımlar: İktidar-sivil toplum ilişkisinde MÜSİAD ve MAZLUMDER örnekleri
1990 yılında kurulan MÜSİAD ve 1991 yılında kurulan MAZLUMDER farklı alanlarda faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşları olmalarına rağmen İslami kimliğe sahip oldukları için ortak bir paydada buluşmuşlardır. İki dernek de kuruluş anlarındaki mevcut iktidara muhalif olmuş, kendilerini mazlum/dışlanmış olarak görmüş ve kuruluş gerekçelerini İslami referanslarla oluşturmuşlardır. MÜSİAD ekonomik alana yönelik faaliyetlerinde İslami referanslar sunarken, MAZLUMDER ise sosyal ve siyasal alana yönelik söylemlerinde İslami referanslara başvurmuştur. 28 Şubat sürecinde İslami kimliklerini temkinli bir şekilde yansıtan MÜSİAD ve MAZLUMDER, AKP iktidarına kadar olan dönemde belirli siyasal süreçlerde benzer refleksler geliştirmiş; ancak AKP hükümeti ile birlikte bu durum son bulmuştur. AKP hükümeti döneminde MÜSİAD iktidara yönelik muhalif kimliğini kaybederken, MAZLUMDER bu kimliğini korumuştur. Bu dönemde MÜSİAD, MAZLUMDER?in aksine, merkeze yakın bir konuma geçmiş ve dışlanmış/mağdur kimliğini terk etmiştir. Ayrıca bu tespit sadece AKP iktidarında değil Refah Partisi iktidarında da gözlemlenmiştir. Aynı siyasal konjonktürde iki derneğin sergilediği bu farklılık ise bize AKP iktidarıyla - bunun yanı sıra aynı siyasal çizgiden geldiği Refah Partisi iktidarıyla- sivil toplum arasındaki dinamik ilişkiyi analiz etme imkânı sunmuştur. Anahtar Kelimeler: Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), Refah Partisi (RP), Müstakil Sanayici ve ??adamları Derneği (MÜS?AD), ?nsan Hakları ve Mazlumlar ?çin Dayanı?ma Derneği (MAZLUMDER
Kapitalizm ve korku
Bu çalışma kapitalist toplumda üretim ve tüketim alanındaki öznenin, Marx, Foucault ve Lacan'nın özne üzerine tartışmalarından hareketle korku ve kaygı üzerinde temellenen nasıl bir öznellik geliştirdiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Günümüzde kapitalist sistem devamlılığını sağlarken, insanı da kendisiyle birlikte dönüştürmektedir. Üretim ilişkileriyle kendisine bağladığı insanı gün geçtikçe çeşitlenen tüketim ürünleriyle de kendisine bağlamaktadır. Diğer taraftan kapitalizm dünyayı tehdit eden risklerin küresel düzeyde artmasıyla insanları korku durumlarını çoğaltan bir sistemdir. Bu çalışma kapitalist sistemin ilerlemesiyle birlikte insanların genel kaygı ve korku düzeylerinin arttığını, çalışmanın hayatta kalmak için zorunlu para kazanma kaynağı haline dönüşmesiyle, insanların üretim ilişkilerine mecburen eklemlenmesi sonucu yaşadığı korku ve kaygı durumlarını tartışmaktadır. Burada üretim ilişkilerinin bir egemenlik ilişkisine dönüşürken, çalışmanın bir statü halini alması, statü endişesini oluştururken, esnek üretime geçmeyle birlikte iş güvencesizliğinin getirdiği korku ve kaygıya değinildi. Diğer taraftan tüketimin artık bir ihtiyacı karşılamak yerine bizzat kendisinin bir ihtiyaç halini almasıyla tüketim toplumuna girdiğimizi ilan eden Baudrillard?dan hareketle, insanın salt kendisi istediği için değil, kendine ?rasyonel? diye sunulan davranışları yapmak, ürünleri tüketmek zorunda hissetmesiyle birlikte bu uyumlulaştırma sürecinin modern insanda açtığı korku ve kaygının varlığı ortaya konulmaya çalışıldı. Öznenin kapitalist toplumda artık nesneler, göstergeler ve resmin şiddetine maruz kaldığını tespit ettik. Büyüsü bozulan dünyada gösteri toplumu her şeyi temsile bırakıp kaçarken öznenin nasıl anlamsızlık dünyasında kaldığına ulaşıldı. Marx bize sosyalizm fikrini sunarken onu istememiz ve sosyalizmi kurmamızın en büyük nedenlerinden birisi olarak insanın kendi değerini kendi belirlemesi olarak ortaya koyar. Tüketim ve üretim ile çevrilmiş toplumun hiçbir zaman kendi değerini kendinin biçemediği, artık tükettikçe yok olan, sahip oldukça var olduğu yanılsaması yaşayan bir öznenin olduğu tespit edildi. Öznenin kendi değerini bulduğunu sandığı nesneler ve gösteri dünyası, yaşamanın anlamı gibi görünen üretim ilişkileri, öznenin kendisini kaybederek kendini gerçekleştirdiği, kendi hakikati olabilmek için başkası haline geldiği bir ortam olduğunun altı çizildi. Anahtar Kelimeler: Kapitalizm, Korku, Kaygı, Marx, Baudrillard, Tüketim, Üretim, Gösteri Toplumu, Özne, Öznellik, Debord, Tüketim Toplumu
Türkiye-Bulgaristan ilişkilerinde 1989 krizi: Kriz yönetimi açısından bir inceleme
Bu tez çalışmasında, Türkiye ve Bulgaristan arasında 1984 ve 1989 yılları arasında yaşanan ?göç krizi? incelenecektir. İkili ilişkiler 1984?ün sonlarına kadar iyi komşuluk ilişkileri çerçevesinde yürütülmektedir. Ancak Bulgaristan içindeki Türk azınlığı kendisine tehdit olarak algılamaktadır.1984?ün sonlarında bu tehdit algısına son vermek için de Bulgar yönetimi azınlığın asimilasyonuna yönelik eylemler gerçekleştirmiştir. Türkiye, soydaşları olarak kabul ettiği bu azınlığa karşı Bulgaristan'ın kendi lehine yaratmış olduğu fiili durum ihlaline son vermesini talep etmiştir. Bulgaristan yönetiminin istenen yönde bir tutum değişikliğine gitmemesi karar alıcıların tehdit algısının seviyesini yükselterek bir dış politika krizine yol açmıştır. Bir dış politika krizinde karar alıcılar hedef devletin eylemlerine göre karar almaya zorlanmaktadırlar. Bu kararların alınmasında karar alıcılar birtakım önceliklere sahip olmaktadırlar. Bu öncelikler onların hedef devletin yaratmış olduğu fiili durum ihlalini tehdit olarak algılamasından söz konusu krizin yönetilmesinde tercih edilecek araçların şekline kadar belirleyici olmaktadır. Bu önceliklerin belirlenmesinde karar alıcılar aktif bir rol oynamakla beraber ulusal/uluslararası kamuoyu, üçüncü aktörlerin davranışları, uluslararası sistem de kararların alınmasında karar alıcıları sınırlandıran ya da rahat hareket etme olanağı tanıyan faktörler olarak karşımıza çıkmaktadır.Bu faktörleri göz önünde bulundurarak yapılacak olan bu çalışmada Bulgaristan ile yaşanan azınlık sorununun nasıl bir krize dönüştüğünü net bir şekilde görmek mümkün olacaktır.Diğer yandan krizler de çatışmalardan farklı ama yine de bir anlaşmazlık durumunu içerdikleri için uluslararası ilişkiler teorilerinin çatışmaya bakış açılarına yer verilecektir. Fakat öncelikle bu çalışma diğer uluslararası ilişkiler teorilerinden farklı olarak karar alıcıların algılamalarına, göreceli güç kavramına, ulusal faktörlere atıfta bulunan Neoklasik Realizm temeli üzerinden kurgulanacaktır. Bu teorinin kullanımı ister istemez bir dış politika analizinin de yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu noktada karar alıcıların eylemlerinin hedef ülke ve üçüncü aktör üzerindeki etki ve tepkileri de bu çalışmada önemli bir yere sahiptir.Krizler bir süreç içerisinde işlemekte olup karşılaşılan olayın niteliğine, tarafına, krizlerin ortaya çıktığı coğrafyaya göre farklı şekillerde ortaya çıkmakta ve farklı sonuçlar doğurmaktadırlar. Bu nedenle de bu çalışmada bir kriz tasnifi yapılması gereksinimi ortaya çıkmıştır.Liderler kriz sürecinde, ulusal çıkarlarını asgari seviyede koruyarak ihtiyaçlarının karşılanmasını içeren kriz yönetiminin zorluklarıyla mücadele etmek durumundadırlar. Bu mücadele sürecinde seçilecek olan strateji kaynakların ne derecede kullanılacağını da belirlemektedirler. Bu nedenle hedefi fiili durum ihlalinden caydıracak stratejinin benimsenmesi önemli olmaktadır. Benimsenen strateji krizleri yönetmede tek başına etkili olmayıp kriz yönetiminin başarısını etkileyen faktörler de bu çalışmada krizin ne kadar etkin bir şekilde yürütüldüğünü anlamak açısından dikkate değer olmaktadır.Bu çalışmada, Türkiye ile Bulgaristan arasındaki ilişkilerin `kara leke? olarak adlandırıldığı kriz sürecini karar alıcıların uygulamaları dahilinde ele almak neden bir krizin ortaya çıktığını ve binlerce göçmenin mağduriyetine yol açtığını göstermesi açısından önemli olacaktır. Anahtar Kelimeler: Kriz Yönetimi, Dış Politika Krizleri, Uyuşmazlık Çözümü, 1989 Bulgaristan Göçü.
Kriz yönetimi açısından Doğu Akdeniz deniz yetki alanları uyuşmazlığı
Bu tez çalışmasında, Doğu Akdeniz Deniz Yetki Alanları Uyuşmazlığı kriz yönetimi bağlamında analiz edilecektir. Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) 2001 yılından itibaren Doğu Akdeniz Deniz Yetki Alanları ile ilgili çalışmalar yapmaktadır. Kıbrıs Adası etrafında Münhasır Ekonomik Bölge (MEB) ilan etmiş; Mısır, Lübnan ve İsrail ile MEB Sınırlandırma Antlaşmaları imzalamıştır. İlan ettiği MEB?de Hidrokarbon Arama Ruhsat Sahaları ilan etmiş ve bunları ihaleye açmıştır. İhalelerin ilk sonucu olarak Amerika Birleşik Devletleri (ABD) merkezli Noble Enerji Şirketi 13. sahada ruhsat sahibi olmuş ve sondaj faaliyetlerine başlamıştır. Türkiye, GKRY?nin fiili durum yaratmasını kıyı devlet olarak hak ve menfaatlerine zarar verdiğini ve Kıbrıs Sorununun çözüm sürecini de olumsuz etkileyeceği için kabul etmemektedir. Türkiye için karar alıcıların algılarına bağlı olarak bir kriz hali alan bu süreçte kriz yönetim stratejileri olarak önce zorlayıcı diplomasi stratejisi kullanılmıştır. Daha sonra değişen uluslararası konjonktür ile beraber misilleme ve zamana yayma stratejisi uygulamasına geçilmiştir. Bu çalışma kriz yönetimi bağlamında Türkiye?nin önce zorlayıcı diplomasi uygulayıp sonra stratejisini daha yumuşa bir söyleme dayanan zamana yayma ve misillemeye kaymasındaki süreci ve nedenlerini açıklamaya çalışmaktadır. Bu bağlamda birinci bölümde kavramsal ve kuramsal kısıma yer verilecektir. Burada uluslararası ilişkiler teorisi olarak Neoklasik Realist çerçeve verilecek ve kriz ve karar almaya ilişkin bilgiler aktarılacaktır. Üçüncü bölümde Türk Dış Politikasında karar alıcıların neler olduğu ve Anayasa?da ya da kurucu yasalarda belirlenen dış politikaya ilişkin görev ve yetkilerine değinilerek Türk dış politikasında karar alma mekanizması hakkında bilgi verilecektir. Son bölümde ise Doğu Akdeniz Deniz Yetki Alanları Uyuşmazlığı?nın arka planı anlatılarak kriz yönetimi bağlamında analizi yapılacaktır. Anahtar Kelimeler: Doğu Akdeniz, Kıbrıs, Kriz, Kriz Yönetimi, Uyuşmazlık Çözümü, Dış Politika Krizi, Deniz Yetki Alanları
Yeni kapitalizm ve insan: Tüketim toplumunda yaşam pratikleri
1970'lerden itibaren kapitalist üretim tarzındaki değişimlerin yalnızca ekonomik değil, toplumsal ve kültürel alanlar üzerindeki etkileri sosyal bilimlerin farklı disiplinlerinde de üzerine yoğunlaşılan konulardan olmuştur. Esnek üretim tarzının yanında teknolojinin gelişiminin de etkisiyle ürünlerin nasıl üretileceğinden ziyade, nasıl pazarlanacağı kapitalist sistem için asıl sorun haline gelmiştir. Buna bağlı olarak kapitalist sistemin odak noktası üretimden satışa yani tüketime kaymıştır. Çeşitli adlandırmalarla karşımıza çıkan; çalışmada kapitalizmin yeni bir evresi olarak ele aldığımız ve yeni kapitalizm, esnek kapitalizm, yeni ekonomi, post-modern ekonomi olarak ifade edilen dönemde belirgin olan husus, esneklik ve tüketimin önemli bir rol almış olmasıdır. Üretimin her şeyden daha çok pazarlama imkânlarına göre gerçekleştirildiği ve çeşitli araçlar vasıtasıyla tüketimin teşvik edildiği bu toplum yapısı tüketim toplumu olarak adlandırılmaktadır. Çalışmada yeni kapitalizm ve tüketim toplumu tartışmalarına yer veren literatürden hareketle, kapitalist üretim tarzının dönüşümlerinin etkisinden yola çıkarak ve esnek üretim tarzının yeni normlarının sonuçlarıyla birlikte toplumun bir tüketim toplumuna dönüşümü ve tüketim toplumunda yaşayan insanların yaşam pratikleri araştırılmıştır. Bu anlamda kapitalizm ve insan ilişkisi ekseninde çalışmada, esnek üretim tarzının ön plana çıkardığı tüketim odaklı düzenlemelerin insanı hem üretim hem de tüketim alanında nasıl etkilediği konusu üzerine yoğunlaşılmıştır. Çalışmada tüketim kültürünün hâkim olduğu bir toplumda yaşayan insanın hayatının her anında tüketim yönlendirmesi ile karşılaştığı tespit edilmiştir. Tüketim araçlarının aynı zamanda bireylerin denetlenmesinin bir aracı olduğu iddia edilmiştir. Kapitalist sistemin kendini yeniden gerçekleştirmesi adına bir zorunluluk olan tüketimin devamlılığının sağlanması için, sistemin tüketiciler olarak ele aldığı insanlar için de tüketimin en önemli amaç haline getirilmekte olduğu görülmektedir. Kapitalist sistemin tüketimi arttırmak kaygısı ile kullanıma soktuğu çeşitli araçların insanların yaşamını derinden etkileyen sonuçlara sebebiyet verdiği ve bunun yanında tüketim toplumunun giderek bir borçlular toplumuna dönüştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Yeni Kapitalizm, Esneklik, Tüketim, Tüketim Toplumu, Borçlular Toplumu
Cumhuriyet Halk Partisi'nde parti içi demokrasi: İstanbul- Fatih örneği
Siyasi partiler çağdaş demokratik devletlerin vazgeçilmez unsurlarından birisidir. Demokrasi teorisi incelemelerine göre siyasi partiler son iki yüzyıllık sosyal, ekonomik ve siyasal mücadelenin ürünüdür. Bu çalışmada siyasi partilerin ne olduğu, ne işe yaradığı, hangi rolü oynadığı ve hangi amaca hizmet ettiği literatürde geçen tartışmalar üzerinden ele alınmıştır. Bununla birlikte siyasi partilerde parti içi demokrasi kavramı üyelik hak ve yükümlülüklerine, karar alma süreçlerine, siyasi partilerde aday gösterme süreçlerine ve finansman biçimine göre değerlendirilmiştir. Çalışmanın esas konusunu Cumhuriyet Halk Partisi'nde parti içi demokrasi düzenlemeleri ve uygulamaları oluşturmaktadır. Bu amaçla, Cumhuriyet Halk Partisi İstanbul Fatih İlçesi'nde 210 kişiyle anket ve 8 kişiyle de mülakat çalışması yapılmıştır. Böylelikle CHP'de üyelik hakları, karar alma süreçleri, aday belirleme biçimleri ve parti finansmanı parti içi demokrasinin katılım ve merkeziyet ilkelerine göre incelenmiştir. CHP İstanbul Fatih İlçesi örneğinden hareketle, CHP'de üyelik haklarını, yükümlülüklerini ve karar alma süreçlerini gösteren düzenlemeler katılımcı iken uygulamalar merkeziyetçi bir anlayışla yürütülmektedir. CHP'de aday belirleme süreçleri ise katılımcılıktan uzak merkeze dayalı bir şekilde yönetilmektedir. Parti finansmanı yeni düzenlemeler ile katılımcı olsa da finansmanın kullanımı açısından merkeziyetçi bir anlayışla yönetilmektedir. Buna göre Cumhuriyet Halk Partisi'nde parti içi demokrasinin işleyiş biçiminin katılımcılıktan uzak merkeze dayalı bir şekilde yönetildiği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Siyasi Partiler, Parti İçi Demokrasi, Cumhuriyet Halk Partisi
Liberal insan doğası kavrayışının eleştirisi
Bu tezin amacı modern dönemin biçimlenmesinde belirleyici önemi bulunan liberal düşüncenin insan doğası kavramlaştırmasının bir eleştirisini ortaya koymaktır. Her yeni çağın eşiğinde güncellenen bir kavramlaştırma olarak insan doğası yeni toplumun yaşamsal kodlarını içermiştir. İnsanın belirli bir tarihsel evrede ve toplumsal ilişkiler bütünündeki biçiminin o anın dışına çıkarılarak bir evrensellik zeminine oturtulması inşa edilen toplumsal sistemin meşruiyet kaynağı olmuştur. Bu nedenle belirli amaçlar doğrultusunda yapılan insan doğası tanımının kurgusallığını incelemek bütünsel bir sistem eleştirisinin önemli dayanaklarından birini oluşturmaktadır. Bu doğrultuda çabamız, modern dönemin birey nosyonuna temel teşkil eden insan doğası kavrayışının aslında hangi tarihsel ihtiyaçlara cevaben biçimlendiğini betimlemektir. Çalışmamızda insanın bir doğa olarak tanımlanabilmesinin tarihsel arka planı sunulmaya çalışılmıştır. Bilimsel düşüncenin gelişme biçimiyle ilişkilendirilen bu durumun Avrupa'da büyüyen liberal düşünce ve piyasa ekonomisiyle etkileşimi vurgulanmıştır. Feodalizmden moderniteye geçiş evresinde somutlaşan liberal insan doğası tanımının bu çerçevede tarihsel çatışmalardan aldığı içeriğin açığa çıkarılmasına gayret edilmiştir. Anlatılanlar doğrultusunda çalışmamız liberal düşüncenin kurucusu kabul edilen John Locke'un doğa durumu ve insan doğası kavramlaştırmalarına odaklanmıştır. Doğal hukuk geleneğinin moderniteye taşınmasında katkısı olan Locke'un burjuva bireyinin niteliklerini doğal hak kuramı çerçevesinde insan doğasıyla buluşturması incelenmiştir. Bu bağlamda Locke'un merkezi kavramı olarak mülkiyet kavramının oynadığı rol anlatılmaya çalışılmıştır. Moderniteye yönelik ilk kapsamlı eleştiri olma niteliğiyle Jean-Jacques Rousseau'nun uygarlık eleştirisi bizim de eleştirimizin ilk basamağını oluşturmuştur. Liberalizmin rasyonel birey kurgusuna karşı Rousseau'nun toplumsallığı ve eşitliği öne çıkaran ahlaki eleştirisinin sınırlılıkları ortaya konulmuştur. Hem liberal kurgunun hem de "eleştirinin eleştirisi" olma mahiyetiyle Marx'ın tarihselliğe, bilincin emekle olan ilişkisine ve toplumsallığa dair çözümlemeleri ise eleştirimizin ana dayanağını oluşturmuştur. Sonuç olarak çalışmamız değişmezlik ve evrensellik içerisinde ele alınan liberal insan doğası kavrayışının kısıtlayıcılığına işaret etmektedir. Liberal düşüncenin insan doğası yoluyla burjuva toplumunun değişmezliğini ileri sürmesinin dayanaksızlığı savunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Doğa, İnsan Doğası, Doğa Durumu, Doğal Hukuk, Mülkiyet,Birey, Negatif Özgürlük, Gereksinim, Feodalizm, Liberalizm, John Locke, JeanJacques Rousseau, Karl Marx
Amerika ve Türkiye'de kürtaj politikaları ve feminizm üzerine karşılaştırmalı bir analiz
Bu tez Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki kürtaj politikalarına ve her iki ülkedeki feminist hareketlerin kürtaj meselesini nasıl ele aldığına dair karşılaştırmalı bir inceleme sunmaktadır. Feminist teoride kürtaja dair temel yaklaşımlar açıklanmış, ABD ve Türkiye'de yasaklama, serbestleşme ve düzenlemelerin tarihi anlatılmış, feminist hareketlerin bu gelişmeler karşısında hangi yaklaşımları benimsediği incelenmiştir. ABD ve Türkiye kürtaj konusunda uzun yıllar tezat oluşturmuşlardır: Amerika'da kürtaj tartışmaları ülkenin en önemli gündemiyken, Türkiye'de kürtaj anti-natalist politikalar doğrultusunda serbestleşmiş ve uzun süre tartışma konusu olmamıştır. Fakat Türkiye'de nüfus trendinin değişmesiyle pro-natalist politikalar uygulanmaya ve kürtaj karşıtı bir tavır alınmaya başlanmış, bu noktadan itibaren iki devlet çok daha benzer bir manzara sunmaya başlamıştır. ABD'de geliştirilmiş kürtaj karşıtı söylemler ve kürtajı doğrudan yasaklamadan kısıtlamaya yönelik uygulamalar Türkiye'deki hükümetin kürtaj karşıtı politikaları için örnek teşkil etmektedir. Kürtaj konusundaki tartışmaları çoğunlukla hak söylemi domine etmektedir; fakat bazı feministler hak söyleminin maskülen olduğunu savunmaktadırlar. Bu nedenle hak söylemini reddetme ya da üreme hakları gibi feminist bir hak söylemi üretme yollarına gidilmiştir. Amerika'da ana akım feminizm olumsuz sonuçlara rağmen kişisel seçim hakkı söyleminde ısrar ermeye devam ederken beyaz olmayan ırklardan feministler bunu eleştirmekte ve üreme haklarını savunmaktadırlar. Türkiye'de ise kürtajı yasaklama girişimlerine verilen ilk tepkilerde kişisel seçim hakkı söylemi öne çıkmış olsa da örgütlü feminizm bunu eleştirmiştir. Kürtajı tartışmaya yeni başlayan Türkiye feminizmi daha çok üreme hakları ve hak söyleminin reddini tartışmıştır. Anahtar Kelimeler: Kürtaj, feminizm, nüfus politikaları, Amerika, Türkiye
Alaın de Botton ve modernizm eleştirisi
Alain De Botton, modernizm tarafından kurgulanan günümüz dünyasını anlamaya çalışan bir düşünürdür. İnsanların modern dünya içindeki sorunlarına dikkat çekmektedir. Sorunları tespit ettikten sonra çözümler önermektedir. Bu çözümlerin kaynağı ise filozoflar, sanatçılar ve bu gibi bilge insanların eserleridir. Modern dünyanın sorunlarına, geleneksel çözümler üretmesi dikkat çekici yönüdür. Batı tarzı felsefe eğitiminden geçmiş olan Alain De Botton, gerektiğinde Doğu menşeli yaklaşımlardan istifade etmektedir. Özellikle inanç sistemleri ile ilgili konularda kadim eserlere vurgu yapmaktadır. İnsanların, modern dünyanın içinde yer alabilmeleri için karşı karşıya kaldıkları durumu "statü endişesi" olarak adlandırmaktadır. Alain De Botton'a göre, insanların bu kaygı durumu, toplum tarafından acımasızca körüklenmektedir. İnsanlar, sosyal hayat içindeki değerlerini, elde ettikleri statü ile ortaya koymak zorunda kalmaktadırlar. Bu durum, modernizm anlayışı çerçevesinde, on sekizinci yüzyıldan günümüze kadar gelmiştir. Aydınlanma Düşüncesi'nin ön plana çıkardığı "akıl", yaşanması daha kolay olan bir dünya arzulamaktaydı. Lakin kendisi için serpilme imkânı bulan kapitalizm, modernizm anlayışına, Aydınlanma Düşüncesi'nin akıl anlayışı ile eklemlenmiştir. Bu durum günümüzdeki modern dünyayı ortaya çıkarmaktadır. Alain De Botton ortaya çıkan bu modern dünyanın, meritokrasi ile beslendiğini düşünmektedir. Çalışmamızın çerçevesini Alain De Botton'un eserleri belirlemiştir. Çalışmamızda, modernizm anlayışına yönelik eleştirilerin, çözüm odaklı olarak incelenmesi hedeflenmiştir. Alain De Botton tarafından ortaya konulan geleneksel yöntemlerin anlaşılabilmesine özen gösterilmiştir. Çalışmamızın en önemli bulgularından biri, statü endişesinin insan hayatını şekillendirmesidir. Sonuçta, insanların modern dünyanın üstesinden gelebilecek yöntemleri, asırlar önce kullandığı hatırlatılmaktadır. Alain De Botton'un düşüncesi, bu yöntemleri günümüze taşıyarak, günümüz dünyasının sorunları için çözümler bulmamızı sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Alain De Botton, Modernizm, Aydınlanma Düşüncesi,Meritokrasi, Statü Endişesi
Türkiye'de islami kadın algısının dönüşümü: Alâ Dergisi üzerinden bir analiz
Türkiye'de 1980 sonrasında İslamcılık bir siyasal hareket olarak yükselmeye başlamıştır. 1990 sonrasında İslami yönü ön planda olan Refah Partisi'nin siyasi başarı elde etmesi, o döneme kadar merkezden uzak konumda olan kesimlerin merkeze hareketinin başlangıcını oluşturmuştur. Merkeze yaklaşma ve 2002 sonrası Adalet ve Kalkınma Partisi iktidarıyla merkeze yerleşme, İslami kesimler için ekonomik yükselişe ve modern yaşam biçimlerine entegrasyona neden olmuştur. İslami kesim için lüks, aşırı tüketim ve modern yaşam normalleşmiş, moda İslami kesimin kadınları için bir yaşam biçiminin göstergesi haline gelmiştir. Âlâ dergi, estetik kaygıların ön planda olduğu, lüks ve tüketime özendiren moda dergilerinin İslami versiyonunu oluşturmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye'de başörtülü kadınların "görünürlüğünün" normalleşmesi ve İslami kadın algısının dönüşümü Âlâ dergisi örneği üzerinden incelenmiştir. Temel olarak derginin modaya, lüks yaşam biçimlerine, kadının aile ve iş yaşamındaki varlığına bakışı dergide yer alan yazılar, reklamlar ve moda çekimleri aracılığıyla analiz edilmeye çalışılmıştır. Geleneksel İslamcılığın kadına bakışı ile geleneksel İslam içerisinde kadının yeri ve 1980'lerden sonra başörtüsü mücadelesi ile öne çıkan siyasal bir hareket olan İslamcılığın kadına bakışı ve kadının buradaki konumu, Âlâ dergisinde çizilen kadın tipi ile zaman zaman karşılaştırılarak Türkiye'de İslami kadın algısının dönüşümü ortaya çıkartılmaya çalışılmıştır.
E-devlet ve İstanbul valiliği uygulaması
Bu çalışma, stanbul Valiliği Resmi nternet Sitesi olan stanbul Genel AğSayfası'nı e-Devlet ölçütleri açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Öncelikle e-Devletin ilkeleri denebilecek bilgiler verilmiş ve stanbul Genel Ağ Sayfası'nınbugünkü durumu ortaya konmuş, daha sonra sayfanın sunduğu hizmetlerin e-Devlethizmetleri ile ne ölçüde örtüştüğü incelenmiş, bu anlamda sayfanın olumlu ve olumsuzyönlerine değinilmiş, son olarak, olumsuzlukların giderilmesi için ne tür çalışmalaryapılması gerektiğine ilişkin önerilerde bulunulmuştur.Birinci bölümde, e-Devletin tanımı yapılıp, ardından özellikleri, amaçları, e-Devlet uygulamalarının altyapı hazırlığı, e-Devlet uygulamalarına geçiş hazırlıkları, e-Devletin kullanım alanları, e-Devletin etkililiğini belirleyen faktörler ve e-Bireyedeğinilip onlar hakkında bilgi verilmiş, e-Devlet dendiğinde ne anlaşılması gerektiğibelirtilmiş, e-Devletle ilgili genel bir çerçeve çizilmiştir.kinci bölümde, stanbul Genel Ağ Sayfası tanıtılmıştır. Sayfanın bölümleri vesunduğu hizmetler hakkında bilgi verilmiştir.Üçüncü bölümde, stanbul Genel Ağ Sayfası sunduğu e-Devlet hizmetlerinindüzeyi açısından bir değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Birinci bölümde verilen bilgilerışığında ortaya çıkan e-Devlet profili, e-Devlet hizmetlerinin sunulması öncesindekihazırlıklar ve bu hizmetlerin başlamasından sonra yapılması gereken çalışmalara göresayfanın durumu değerlendirilmiştir.Tüm bu bilgi ve değerlendirmelere göre, Türkiye'deki e-Devlet hizmetlerikapsamında, bazı ilklere de imza atan stanbul Genel Ağ Sayfası'nın Türkiye'dekivalilik genel ağ sayfaları arasında iyi bir yere sahip olduğu, Türkiye'de e-Devletingeldiği nokta ve eldeki olanaklar açısından bakıldığında valilik genel ağ sayfaları içinyol gösterici bir sayfa olabileceği tespit edilmiştir. Ancak sayfanın bugünkü durumustanbul için yeterli değildir, eksikleri bulunmaktadır, bu eksiklerin giderilmesi vesayfanın daha ileri düzeyde e-Devlet hizmeti sunması için Türkiye çapında vestanbul'da yürütülen e-Devlet çalışmalarına daha çok önem verilmeli, bu çalışmalardaizlenen yöntemlerde değişiklikler yapılmalı, e-Devlete ilişkin istikrarlı bir bilişimpolitikası yürütülmeli, e-Devlete daha fazla parasal kaynak, daha fazla sayıda donanımlıpersonel tahsis edilmelidir; aksi takdirde yapılan tüm çalışmalar hizmetlerinotomasyona dökülmesi anlamına gelecektir ki e-Devletin hedefi bu değildir.
Demokratikleşme teorisinin Ortadoğu ve Kuzey Afrika bölgesinde uygulanabilirliği sorunu
ÖZETBu tezin amacı demokratikleşme teorisinin Ortadoğu ve Kuzey Afrika (ODKA)bölgesinin demokratikleşmesine uygulanıp uygulanamayacağını incelemektir. Temel iddiası,bölge tarihinde ciddiye alınabilecek herhangi bir demokratikleşme pratiği yaşanmamasınakarşın, uygun şartların sağlanması halinde bölgede demokratikleşmenin gerçekleşebileceğihipotezidir. Bu çalışmanın hedefi, birçok bölgede veya ülkede yaşanmış demokratikleşmepratiklerini açıklamada kullanılabilmesine karşın ODKA'da uygulandığında sonuç vermeyendemokratikleşme teorisinin yetersiz kaldığı noktalara dikkat çekmek, demokratikleşmeteorisinin bölgeye uyarlanması ile birlikte ortaya çıkan sorunlar ve çelişkileri göstermek,bunların aşılması için uygulanabilecek politikalar önermektir.Çalışmada ilk olarak, demokratikleşme teorisi kapsamında, demokratikleşme vedemokrasi kavramları açıklanmıştır. Teori incelendikten sonra ikinci bölümde bölgededemokratikleşme tarihi ele alınmıştır. Bölge tarihinde ciddiye alınabilecek birdemokratikleşme pratiği yaşanmamıştır. Buna karşın birçok ülkede demokratikleşme çabalarıyaşanmış, bunun için çeşitli fırsatlar yakalanmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünün amacı,bölge ülkelerinin bağımsızlıklarını kazandıkları tarihten günümüze değin yakaladığıdemokratikleşme fırsatları ve bu fırsatların nasıl değerlendirilemediğini, bölge ülkelerindekisiyasal gelişmeler eşliğinde ele almaktadır. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise, bölgededemokratikleşme sürecinde karşılaşılan sorunlar ve bu sorunların çözümüne yönelik önerilerele alınmıştır.
Türkiye`de zorunlu askerlik ve profesyonel ordu
YILDIZ TEKN K ÜN VERS TES SOSYAL B L MLER ENST TÜSÜS YASET B L M VE ULUSLARARASI L ŞK LER ANAB L M DALIYÜKSEK L SANS TEZTÜRK YE'DE ZORUNLU ASKERL K VEPROFESYONEL ORDUCENK ÖZGEN03716021PROF. DR. GENCER ÖZCANSTANBUL - 2006ÖZET?Türkiye'de Zorunlu Askerlik ve Profesyonel Ordu? başlıklı çalışma, halihazırdaTürkiye'de uygulanmakta olan zorunlu askerlik sistemini ve profesyonel ordu konusundayapılan çalışmaları incelemek üzere hazırlanmıştır.Söylem analizi yönteminin kullanıldığı çalışmada, bu amaçla mevcut zorunlu askerliksistemi ve profesyonelleşme yönünde yapılan girişimler irdelenmiş ve ?Türkiye'de tamprofesyonel orduya geçiş mümkün mü?? sorusuna yanıt bulunmaya çalışılmıştır.Elde edilen verilere göre, özellikle Soğuk Savaş sonrası dönemde başlayanprofesyonelleşme çalışmaları TSK tarafından büyük bir titizlikle devam ettirilmektedir.Ancak, Osmanlı mparatorluğu'ndan miras alınan zorunlu askerlik uygulamasının yakın birgelecekte kaldırılmasını beklemenin de doğru bir değerlendirme olmayacağı açıktır. Busonuca ulaşılmasının sebebi, Türkiye'nin mevcut koşullarıdır. Türkiye'nin ekonomik yapısıve karar vericilerin güvenlik algılamaları bu değişimin erken olduğunu ortaya koymaktadır.Ayrıca, sosyo-kültürel bağlamda değerlendirilebilecek bazı anlayışlar da zorunlu askerliksisteminin şu aşamada kaldırılmasının mümkün olmadığını göstermektedir.Öte yandan, orta vadede uygulamanın yapısıyla ilgili bazı değişiklerin olmasımuhtemeldir. Profesyonel kadroların genel mevcuttaki oranlarının artması, güvenlikortamında yaşanabilecek olumlu gelişmeler sonucu askerlik hizmet süresinin kısalması ve ABsürecine paralel olarak vicdani retçilik statüsünün Türkiye'de de tanınması bu bağlamdadüşünülebilecek gelişmelerdir.Son olarak, profesyonelleşmenin ekonomik ve güvenlik alanlarında olumlu gelişmeleryaşanması durumunda uzun vadede Türkiye'nin de gündemine geleceği bu çalışmakapsamında öne sürülen bir argümandır. Nitekim, çalışmada çağın bir gereği olan profesyonelordu yapılanmasına aşamalar şeklinde geçilmesinin doğru bir tercih olacağı vurgulanmakta vebir öneri olarak daha şimdiden uzman erlik uygulamasının başlatılması ve bazı birliklerinerinden en üst rütbeli subayına kadar tamamen profesyonel askerlerden teşkil edilmesi teklifedilmektedir.
Ahmet Mithat Efendi`nin eserlerinde batılılaşma
Osmanlı Batılılaşması, 19. yüzyıl boyunca, Osmanlı Aydını'nın da ilgilendiğikonuların başında gelmişti. Çünkü, Batıllaşma devletin de kurtuluş yolu olarak görünmüştü.Fakat tarihsel süreçte bu gelişme hiç de beklendiği gibi ilerlememiş, mparatorluk hem toprakkayıplarıyla hem de ekonomik açıdan gittikçe küçülmüştü.Bu tezin amacı; Batılılaşmayı bir Osmanlı Aydını olan Ahmet Mihat Efendi'nin nasılalgıladığını ortaya çıkarmaktır. Çalışma boyunca yazarın eserlerine, özellikle de romanlarınadayanarak, yazarın hangi kriterlerle Batılılışamayı algıladığını, Batılılaşmanın kapsamınagiren hangi konuları daha fazla önemsedğini, Tanzimat sonrasında umulan ilerlemegerçekleşmedikçe, Batı Uygarlığı karşısında nasıl bir konum aldığı analiz edilmeyeçalışılmıştır.Mithat Efendi, 1870'li yıllardan itibaren eserler vermeye başlamıştı. EserlerindeBatılılaşma, ilgilendiği konular içinde en öne çıkan alanı oluşturmuştur. Yazar içinBatılılaşma'nın özellikle eğitim, teknoloji ve sanayi alanlarında olması gerektiği çalışmaboyunca saptanmıştır. Bununla beraber yazar, Osmanlı toplumunda ?alafrangalaşma? olarakalgılanan ?yanlış Batılılaşmayı? eleştirmiştir. Kültürel alanda yaşanan değişimlerle, A.Mithat'ın eserlerinde Doğu ve Batı Uygarlıklarının karşılaştırılması sık sık yapılmıştır.Sonuçta, yazarın Batılılaşmayı, Osmanlı Devleti'nin ?ileriye? götürecek alanlar olarakalgıladığını fakat bazı alanlarda muhafazakar bir şekilde sınırlı bir Batılılaşma anlayışı içindeolduğu saptanmıştır. Yazara göre teknoloji, eğitim ve sanayi Osmanlı Devleti'nin Batıuygarlığından alması gereken unsurlardı. Kültürel alanda ise Batı Uygarlığı'nın sanat dallarıve gündelik yaşam kuralları öğrenilmeliydi. Sınırların çizildiği alanlar ise Osmanlı külürününsahip olduğu üstün değerlerdi. Bunların başında, slami eğitim ile birlikte gelen Doğu'nunahlak anlayışıydı. Yazar bu görüşünü, Osmanlı kültürünü Batılı değerlerle birleştirebilen, amaözellikle ahlak alanında Batı ahlaki değerlerinden farklı olarak, bu konuda Doğulu olabilen,roman başkahramanlarıyla okuyucularına sunmuştur.
İran ve Suudi Arabistan`da kadın
ÖZETOrtadoğu'daki sıcak gelişmeler ve bu gelişmeler ile bağlantılı olarakABD'nin bölgenin demokratikleştirilmesi yönündeki söylemi bölge üzerine tartışmalarıyeniden canlandırmıştır. Tüm bu tartışma içinde ABD'nin hedef olarak belirlediğiülkelerden ran ile ABD'nin müttefik olarak tanımladığı Suudi Arabistan ilgi konusuolmaya devam etmektedir. Bu çalışma iki ülkeyi biraz daha yakından tanıma amacıylayapılmıştır. Sosyal bilimciler artık herhangi bir toplumu, sınıf ve ırk ilişkilerinin yanısıra bu toplumdaki kadın-erkek, dişi-eril ayrımına yönelik yaklaşımları nasılyapılandırdığını incelemeden anlamanın mümkün olmadığına dikkat çekmektedir. ? ranve Suudi Arabistan'da Kadın? başlıklı bu çalışmanın toplumsal cinsiyet araştırmalarıüzerinden yürütülmesindeki amaç da, toplumsal yapıyı daha derinlemesine incelemekaygısından kaynaklanmaktadır.slam'ın farklı mezheplerine dayalı, farklı siyasi ve ekonomik süreçlere vegeleneklere sahip iki ülkesi ran ve Suudi Arabistan'da yaşanan sorunlar kadınlarıolduğu kadar erkekleri de ilgilendirmektedir. Suudi kadınların tespit ettiği gibi, güçlüataerkil sistem erkekleri kadınlar üzerinden denetim altında tutmaya çalışmaktadır. YaniOrtadoğulu kadınlar da Batılı kadınlara benzer biçimde içinde yaşadıkları sistem gereğiaile bağlamında ataerkil yapıdan kolay kurtulacak gibi görünmemektedir.ran ve Suudi Arabistanlı kadınların sorununu Batılı kadınlardan ayıran, siyasirejimlerinin sosyal adalet, politik demokratikleşme, sekülarizasyon ve hukuk devletiolma gibi kriterler uzantısında modernleşmeye ne mesafede durduğuyla ilgilidir. Buçalışmada Ortadoğu'daki siyasal ve sosyal soruları din ile bağlantılandırma çabasınınyanlış olduğu ortaya konmaktadır. slam dininin farklı yorumlarının değişen koşullarauygun olarak nasıl yeniden yorumlandığının anlaşılması dinin aslında fonksiyonelolarak kullanıldığını gözler önüne sermektedir. Bu çalışma sonucunda, Ortadoğulukadınları baskı altında tutan sistemin dini gerekçe göstermesinin tutarsızlığı dilegetirilmektedir. Bu noktada da dinin toplumsal yerini yeniden belirlemeye çalışanran'ın modernleşmeye Suudi Arabistan'dan daha yakın durduğu ortaya konmaktadır.Demokratikleşme gibi, toplumsal cinsiyet sorunu da evrenseldir. Batılı feminizmanlayışının etnosentrizmden uzak durması halinde Ortadoğulu kadınların sorunlarına daışık tutması mümkün olacaktır. Ataerkil sisteme karşı, toplumsal refahın artması, sosyaladalet, politik demokratikleşme, sekülarizasyon ve hukuk devleti olma yoluyla kısacasımodernleşme yoluyla önemli kazanımlar elde eden Batılı kadınların tecrübesi, ranlı veSuudi Arabistanlı kadınlar kadar tüm Ortadoğulu kadınlara örnek teşkil etmektedir.Ancak kapitalist sistemin ya da demokratikleşme modelinin ışınlanma yoluylaOrtadoğu ülkelerine birebir uygulanması nasıl mümkün değilse, Batılı feministtartışmanın da Ortadoğu'ya kesin reçete olarak sunulamayacağı açıktır. Ortadoğulukadınların Batı'nın entellektüel tartışmalarını reddetmek yerine bu tartışmalardanyararlanmaları, yaşadıkları ayrımcılıkla mücadelede daha çabuk yol almalarını mümkünkılacaktır.
N. Machiavelli ve T. Hobbes`ta birey çıkarı-devlet çıkarı ilişkisi
ÖZETBu çalışmanın amacı iki büyük siyasal düşünürün fikirlerini çıkarlara bakışlarıçerçevesinde incelemektir. Burada iki temel çıkar kategorisi ortaya konulmuştur.Birinci kategori bireylerin çıkarlarına dairdir, bu çıkarlar genellikler öz çıkar (self-interest) olarak adlandırılırlar. kinci kategori ise genel çıkarlara dönüktür. Bu çıkarlar,kamu yararı ya da kamusal çıkarlar ve devlet çıkarı olarak belirlenmiştir.Çalışmanın giriş kısmı çalışma çerçevesini sunmak üzere, çeşitli kavramlarıntanımlanmasına ayrılmıştır. Bu bölümde çıkar, öz çıkar, kamu yararı, kamusal çıkar,devlet çıkarı ve raison d'etat gibi kavramlar tanımlanmaya çalışılmış ve özellikle çıkarkavramının doğuşu ve evriminde Machiavelli ve Hobbes'a yapılan vurguların altıçizilmiştir.Çalışmanın ikinci kısmı Orta Çağ düşüncesini anlamaya dönüktür. Bu bölümileride incelenecek düşünürlerin fikirlerini anlama noktasında bir karşılaştırma unsuruolarak görev yapacaktır. Bu bölümde çıkarların özellikle öte dünyaya ait olduğuvurgulanmış, ayrıca birey ve devlet kategorilerinin oluşmadığına dikkat çekilmiştir.Çalışmanın üçüncü kısmı Machiavelli düşüncesini anlamaya dönüktür. Bubölümde başta Machiavelli'nin eserlerine dayanılarak Machiavelli hakkında yazılmışeserlerin de yardımıyla Machiavelli düşüncesi anlamaya çalışılmıştır. Bu bölümdeöncelikle Machiavelli'nin konuyu ele alış tarzı, bakış açısı ve bilimselliği tartışılmıştır.Daha sonra Machiavelli düşüncesinde insanın yerine bakılmıştır. Bu bölümde özellikleMachiavelli düşüncesinde birey kategorisinin oluşup oluşmadığı irdelenmiştir. Dahasonra Machiavelli düşüncesinde devlet incelenmiş ve bu yapılırken Machiavellidüşüncesinin temel kavramlarına (virtu, fortuna, hükümet biçimleri, özgürlük,kamusallık) atıflarda bulunulmuştur. Bu bölümde son olarak Machiavelli düşüncesinderaison d'etat tartışılmıştır.Çalışmanın dördüncü kısmı Hobbes düşüncesini anlamaya dönüktür. Bubölümde izlenen yöntem bir önceki bölümde izlenen yöntemin aynısıdır. Bu bölümdede öncelikle Hobbes'un konuyu ele alış tarzı, bakış açısı, bilimselliği tartışılmıştır.Daha sonra Hobbes düşüncesinde insan konusu irdelenmiştir. Bu bölüme özellikleHobbes düşüncesinde birey kategorisinin nasıl oluştuğu incelenmiştir. Daha sonraHobbes'un siyasal fikirleri incelenmiş, bu yapılırken Hobbes düşüncesin temel1kavramlarına (doğa durumu, doğa yasaları, doğal hak, egemenlik...) atıflardabulunulmuştur. Bu bölümde son olarak Hobbes düşüncesinde uyruk-egemen ilişkileriincelenmiştir.Çalışmanın sonuç bölümünde çalışma konusu bağlamında ve karşılaştırılabilirunsurlar gözetilerek tartışılmıştır. Bu bölümde özellikle Machiavelli düşüncesindebirey ve devletin henüz flu bir biçimde görüldüğü, dolayısıyla çıkarlarının tam olaraktanımlanmadığı, halbuki Hobbes düşüncesinde bu kavramların çok net bir biçimdegörüldüğü ve dolayısıyla bunların çıkarlarının da net olarak tanımlandığı sonucunavarılmıştır.2
Türkiye'de yoksulluk ve basına yansıması
?Türkiye'de Yoksulluk ve Basına Yansıması? başlıklı bu tez çalışması,yoksulluk olgusunun dünya ve Türkiye özelinde işaret ettiği durumun ve bu olgununTürkiye basınında ne şekilde yer aldığının incelenmesini amaçlamıştır.Çalışmada yoksulluk olgusu ve onunla ilintili kavramlar üzerinde durulmuş,yoksulluğun arkasındaki nedenler ve onu dönüştüren faktörler belirlenmeye çalışılmış,dünyadaki ve Türkiye'deki görünümleri incelenmiştir. Son bölümde ise yoksulluğunalgılanışına Türkiye basınından dört gazete örneğinde yer verilmiştir.Çalışmada değerlendirilen veriler ışığında şu ana sonuçlar ortaya konabilir:Küreselleşmeyle beraber dünya ölçeğinde serbestleşen ticaret ve sınırsızsermaye hareketleri, dünya çapında önemli bir zenginleşme yaratmış ancak bu daha çoktek taraflı bir büyüme ve zenginleşme olarak gelir dağılımında ciddi dengesizlikleryaratmıştır. 1980'lerden itibaren uygulanan neo-liberal politikalar da, devletinekonomideki rolünün azaltılması, işgücü piyasalarında esnekleşme ve kuralsızlaşmanınyaygınlaşması gibi sonuçları ile yoksulluğu tüm dünyada derinleştirip yaygınlaştırmışve kalıcılık kazandırmıştır. Yoksulluk ve artan gelir dağılımı dengesizliği beraberindeyoksulların toplumdan ekonomik, toplumsal ve siyasal olarak dışlanmalarını dagetirmektedir.Ancak uluslararası kuruluşlar veya devletlerin yoksulluğa ilgisi, yoksullarınsistemden dışlanmasını sistemi tehdit etmeyecek boyutlara çekmeye çalışmakla sınırlıolmaktadır. Bunun için de yoksulluğu hafifletmeye yönelik sosyal yardım programları,yoksullukla mücadele stratejisi olarak benimsenmektedir.Türkiye'de de benzer şekilde çeşitli kısmi yardım uygulamaları devletinyoksullukla mücadele anlayışının özünü oluşturmaktadır. Ancak eskisinden farklı olarakhem kırdan kente göç edenler hem de eski kent-içi yoksullar için gün geçtikçe zorlaşanyaşam koşullarında kısmi yardımlarla yoksulluğun üstesinden gelmenin olanağı yoktur.Dünyadaki değişmelere bağlı olarak Türkiye'de de istihdam olanakları azalmakta,olanlar ise geçici, düzensiz, düşük gelirli işler haline dönüşmekte, kamu hizmetleriparalı hâle gelmekte, dolayısıyla geniş kitleleri doğrudan etkileyecek politikalaruygulanmaktadır. Öte yandan Türkiye'nin kendine özgü koşulları da değişmektedir:Kente göç edenler için önemli bir gelir/güvence sağlayan gecekondulaşmanın sonunagelinmiş olması, kentteki iş olanaklarının sınırlılığı ve bireyler arasındaki dayanışmailişkilerinin zayıflaması yoksulluğu derinleştirip kalıcı hâle getirirken dışlanma riskiniarttırmaktadır.Dünyada ve Türkiye'de yaygınlaşan yoksulluğu kitleler için görünür kılan,medya olmaktadır. Ancak, yoksulluğun medyaya yansımasının Türkiye basınındanseçilen dört gazete örneğinde incelenmesi, yoksulluğun sebeplerinin veya ilişki içindeolduğu değişkenlerin her durumda basına yansımadığını göstermektedir. Öte yandanyoksulluk bir değer yargısıyla biçimlendirilerek de okuyucuya aktarılabilmektedir.Özetle, tanımlanması ve ölçülmesi zaten tartışmalı olan bu alanı medyanın dabiçimlendirmesi, her geçen gün artan yoksulluktan geniş kitlelerin haberdar olmasınıancak belirli sınırlar dahilinde mümkün kılmaktadır.
1830'dan 1914'e Hırvat Yugoslavizmi
ÖZET Bu tezin amacı 1830-1914 arası dönemde Hırvatistan'da Yugoslavizm düşüncesinin gelişimini araştırmaktır. Güney Slavların birliğini hedefleyen bir düşünce olarak Yugoslavizm, önce Hirizm Hareketi ile başladı. İlirizm düşüncesinin kurucusu olan Ljudevit Gaj, Habsburg Monarşisi altında siyasi olarak parçalanmış olan Hırvatistan'da Slavon, Dalmaçyalı, Ortodoks / Sırp gibi bölgesel kimlikleri îlir adı allında birleştirmek istedi. Gaj, İlirizm düşüncesini oluştururken, erken dönem Hırvat siyasi düşünce tarihinde kurulmuş olan İlirlik / Slavlık ve Hırvatlık arasındaki bağlantılardan ve dönemin Slavist çalışmalarından yararlandı. Gaj 'm Ilirzim programım nasıl oluşturduğu gösterilirken, aynı zamanda Hırvat soylularının 1 102' de Macarlarla ve 1527'de Habsburglar ile yaptıkları anlaşmalara dayanarak devletlerini hiçbir zaman yitirmedikleri noktasından hareket eden Kroatizm düşüncesi (Hırvat devlet geleneği) ile İlirizm düşüncesi arasındaki ilişki de anlatılacaktır. 1848, Habsburg Monarşisi'nde ilirizmin kültürel bir hareketten siyasi bir harekete doğru dönüşmeye başladığı yıldır. Bu dönüşümle birlikte İlirizm yerini Yugoslavizm düşüncesine bırakacaktır. 1860'dan 1903'e kadar olan dönemde Yugoslavizm, iki Katolik din adamı Josip Juraj Strossmayer ve Franjo Racki tarafindan yorumlanmıştır. Hırvatistan'ın ulusal entegrasyonunu sağlamayı hedefleyen bir düşünce olarak Yugoslavizm, özellikle Hırvatistan sınırları içinde yaşayan Sırpların Hırvatlar ile birlikte Yugoslav adı altında birleşmesini istiyordu. Habsburg Monarşisi altında Yugoslavlann birliğini hedefleyen Yugoslavizm düşüncesi Austroslavizm düşüncesinden etkilenmiştir. Hırvatistan'da Hırvat ulusçu düştocesinin ideologları olan Ante Staröevid ve Eugen Kvaternik'in Hırvat ulusal kimliğini nasıl yorumladıkları anlatılırken, Hırvat ulusçu düşüncesinin Yugoslavizm ile elkileşimi de gösterilecektir. 1903 'ten sonra Stjepan Radi6, Svetozar Pribiceviö ve Frano Supilo gibi politikacılar Yugoslavizm düşüncesi çerçevesinde Güney Slavların birliğini ve bu birlik içinde Hırvatistan' m yerini nasıl gördüklerim ortaya koydular. Siyasi faaliyetlerini de bu çerçevede sürdürdüler. Bu tezde 1918'de kurulan Sırp, Hırvat, Sloven Krallığının kurulması sürecine Hırvatistan üzerinde meşruiyet tanıyan Hırvat Yugoslavizmi düşüncesinin ne olduğu incelenecektir. iv
Bir direniş hareketi olarak HAMAS
Bu çalısmada Filistin siyasetinde El-Fetih ile birlikte iki önemli hareketten biri olan HAMAS (slami Direnis Hareketi) çesitli boyutlarıyla analiz edilmistir. HAMAS incelemesine geçilmeden önce HAMAS'ın hangi tarihsel ve sosyo-politik süreç sonucu ortaya çıktıgının önemli oldugu düsünüldügünden, Filistin Sorunu tartısılmıstır. Filistin Sorunu 60 yıla yakın bir zamandır Ortadogu cografyasındaki en temel sorun olma özelligini sürdürmektedir. Sorunun temelinde srail'in Filistin topraklarını isgal etmesi ve bu isgal dolayısıyla milyonlarca Filistinlinin yersiz yurtsuz edilmesi yatmaktadır. Ayrıca srail 1967 yılından beri sistematik bir biçimde Güney Afrika'daki ırk ayrımına dayanan Apartheid rejiminin temel araçlarını kullanmaktadır. srail, isgali kalıcılastırmak için suikastlerden, sürgüne, Filistin topraklarında yasadısı yüzlerce Yahudi yerlesim yeri açmaktan Filistinlilerle sraillileri ayıran duvar ve tel örgüler yapmaya kadar birçok Apartheid yöntemini uygulamaya koymustur. Tezin ilk iki bölümünde sırasıyla srail isgalinin mahiyeti ve özellikleri ile 20. yüzyıl boyunca Filistin halkının sosyal tarihi incelendikten sonra, bu temel bilgiler üzerine üçüncü ana bölümde HAMAS hareketi analiz edilmistir. Filistin 1930'lardan itibaren Müslüman Kardesler Hareketi temelinde bir slami harekete sahip olmustur. 1987 yılına gelene kadar Müslüman Kardesler'in Filistin'de örgütlü olan kolu Filistin siyaseti ve srail'e karsı direniste ön planda olmamıs, daha çok toplumsal hizmetler ve toplumun slami yönde dönüsümü ile ilgilenmistir. Ancak 1987 yılında srail isgaline karsı baslayan I. ntifada (Direnis) ile birlikte önemli bir dönüsüm geçiren Filistin'deki Müslüman Kardesler Hareketi'nin kolu, HAMAS adını alarak isgale karsı aktif ve silahlı direnisi benimsemistir. Üçüncü bölümde bu tarihsel arkaplan tartısıldıktan sonra Oslo Süreci (1993-2000) ve 2000'de baslayan II. ntifada (El- Aksa ntifadası) boyunca HAMAS'ın izledigi yöntem ve siyaset analiz edilmistir. Bu bölümün son kısmında ise HAMAS'ın son yıllardaki yükselisi ve gerek yerel seçimlerde gerekse Ocak 2006'da gerçeklestirilen genel seçimlerde HAMAS'ın elde ettigi zaferin nedenleri ve iktidara gelen HAMAS'ın karsılastıgı çesitli zorluklar degerlendirilmistir. HAMAS bugün Filistin'de iktidar olan, ancak bir yandan srail isgaline karsı direnis yürütürken diger yandan Filistin halkı için temel önemdeki bazı ihtiyaçları kurdugu sosyal hizmet agları ile saglayan bir harekettir. slami bir dile sahip olan HAMAS hareketi, öte
Türk Hümanizmi?nin çeviri boyutu: Tercüme Bürosu ve Tercüme dergisi (1940- 1946)
Bu tezin amacı, başta Tercüme Dergisi olmak üzere, 1940 ? 1946 yılları arasında Tercüme Bürosu'nun gerçekleştirdiği çeviri çalışmalarını ?Türk Hümanizmi? düşüncesi çerçevesinde ele almaktır. Çalışmanın zaman açısından 1940 ? 1946 yılları ile sınırlandırılmasının nedeni, bu tarihlerde Milli Eğitim Bakanlığı görevini Hasan Ali Yücel'in yürütmesi, ?Türk Hümanizmi? düşüncesinin resmi kültür politikasını biçimlendirmesidir. Çalışmada öncelikle çevirinin ve hümanizm düşüncesinin tarihi hakkında bilgi verilmiştir. Ardından, Osmanlı dönemi ile Cumhuriyetin 1920'li, 1930'lu yıllarındaki çeviri çalışmaları aktarılmış, ?Türk Hümanizmi? düşüncesinin bu dönemlerdeki kaynakları araştırılmıştır. 1940'lı yıllardaki çeviri hareketi ise dönemin siyasal, ekonomik ve toplumsal gelişmeleri çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışmada bir dizi sonuca ulaşılmıştır: Birincisi, 1940'lı yıllara gelinceye dek gerek Osmanlı döneminde, gerekse Cumhuriyet döneminde hümanist düşüncenin bütünlüklü bir biçimde topluma aktarılmasını sağlayabilecek kapsamda bir çeviri çalışması ortaya çıkmamıştır. İkinci olarak, ?Türk Hümanizmi? düşüncesi 1930'ların ikinci yarısından itibaren aydın kesimi içinde tartışılmaya başlanmış, Hasan Ali Yücel'in Milli Eğitim Bakanı olduğu dönemde resmi kültür politikası olarak uygulama alanı bulmuştur. Ancak genel anlamda hümanist kültür çalışmaları, özelde ise çeviri etkinliği kültüre ilişkin özcü yaklaşımları savunanların tepkisini çekmiştir. II. Dünya Savaşı'nın ardından, giderek şekillenmeye başlayan Soğuk Savaş ortamının da etkisiyle, CHP içinde bir dönüşüm yaşanmıştır. Bu dönüşüm, ekonomik yönden liberalleşmeyi olduğu kadar, siyasal yönden de milliyetçi muhafazakarlığı ve antikomünizmi güçlendirmiştir. Değişimin bir yansıması olarak, hümanist kültür çalışmalarına katılan aydınlar ?komünizm suçlamasıyla? karşılaşmışlardır. Yönetici zümrenin Batı Bloku'nun desteğini sağlama kaygısı, ?komünist faaliyetler? olmakla suçlanan hümanist kültür çalışmalarından vazgeçilmesine neden olmuştur. Tercüme Bürosu'nun çalışmalarının kapsamı ve Tercüme dergisinin yayın anlayışı da bu nedenle değişime uğramıştır.
Sosyal belediyecilik uygulamaları: İstanbul Büyükşehir Belediyesi örneği
Eğitim, sağlık, konut gibi temel sosyal ihtiyaçların karşılanması sosyal devletin birincil görevlerinden birisi sayılmaktadır. Ne var ki, küreselleşme ve küre-yerelleşme olgularıyla birlikte gelen dönüşüm süreci ve bu temelde söz konusu sosyal hizmetlere olan talebin sürekli artışı, yerel yönetimlerin de sosyal politikalara dahil edilmesini getirmiştir. Hatta, yerel yönetimler yerel nitelikli hizmetlerin yürütülmesinde verimliliği ve etkinliği sağlayan kurumlar olarak sosyal politika alanında başat aktör olmaya başlamıştır. Bu süreç, sosyal politikayla birlikte belediyelerin de "sosyal belediyecilik" kavramı temelinde yeniden yapılandırılmasını beraberinde getirmiştir. Sosyal belediyecilik kavramı literatürde yaygınlaşmış ve belediyelerin sosyal politika alanındaki işlevleri gün geçtikçe artmıştır. Tez çalışması, Türkiye'de sosyal belediyecilikte iyi uygulama örneklerinden biri olarak gösterilen İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin (İBB) uygulaması üzerinden sosyal belediyeciliğin bütçe - faaliyet ve örgüt açısından "performansını" değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır: ilk bölümde doğuşu, gelişimi aşamalarıyla birlikte amaçları, işlevi, vb. temelinde sosyal politika ve sosyal belediyeciliğin kavramsal çerçevesi çizilmektedir. İkinci bölüm Türkiye'de sosyal belediyecilik uygulamasına ayrılmıştır; Türkiye'de sosyal belediyeciliğin tarihsel gelişimi, yasal çerçevesi ve kurumsal yapısı aktarılmıştır. Üçüncü bölümde ise İBB uygulaması birimler bazında ve 2010 – 2014 dönemini kapsayacak şekilde üç ana başlık altında çalışılmıştır: (a) faaliyet başlığı altında Stratejik Plan ile Faaliyet Raporları temelinde sosyal politika faaliyetlerine ilişkin değerlendirmeler yapılmış, (b) bütçe başlığı altında belediye bütçesi içerisinde sosyal bütçenin payına bakılmış, ve (c) örgüt başlığı altında belediye örgütü içinde sosyal politika birimlerinin personel – organizasyon yapısına odaklanılmıştır. Tez çalışması sonucunda, sosyal belediyecilik uygulamasının geliştirilmesi için çeşitli bulgulara ulaşılmış ve söz konusu yönetsel öneriler, faaliyet, bütçe ve örgüt olmak üzere üç başlık altında ortaya konulmuştur. Anahtar Kelimeler: Sosyal Politika, Sosyal Belediyecilik, Sosyal Hizmet ve Yardım, Sosyal Bütçe, İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Bölgesel enerji kaynakları üzerinde rekabet ve Türkiye
Bu çalısmada, 1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılıp, Soğuk Savas'ın sona ermesi ve tek kutuplu bir dünya düzenine geçilmesiyle baslayan süreçte Orta Asya ve Kafkasya'nın zengin enerji kaynaklarına sahip olmak ve bu kaynakların uluslararası pazarlara aktarılmasını sağlayacak boru hatlarının kontrolünü elinde tutmak isteyen aktörlerin rekabeti ele alınmıstır. 19. yüzyılda Britanya ve Rusya ?mparatorlukları'nın Orta Asya'daki mücadelesinden esinlenerek ?Yeni Büyük Oyun? ismi verilen bu güç mücadelesinin selefinden ayrılan özellikleri, temel unsurları, yasandığı coğrafya ve bu coğrafyanın özellikleri ?Rekabetin Merkezi: Orta Asya ve Kafkasya? ana baslığı altında incelenmistir. Petrol ve doğal gaz zenginlikleriyle ön plana çıkan bu bölgenin küresel ve bölgesel aktörlerin nasıl ve neden dikkatini çektiği istatistiksel verilerin de yardımıyla ortaya konulmus; mücadelenin en önemli unsuru olan kaynakların uluslararası pazarlara aktarılması konusunda yasanacak sorunlar, enerji güvenliği, etnik sorunlar, Hazar'ın hukuki statüsü ve enerji ihraç yollarında Rusya Federasyonu'na olan bağımlılık bağlamında ele alınmıstır. Çalısmanın ikinci bölümünde, rekabetin aktörleri, Türkiye'ye üçüncü ve son bölümde yer vermek kaydıyla, iki ayrı sınıflandırma altında devletler ve büyük petrol sirketleri olarak analiz edilmistir. ?Rekabetin Aktörleri? ana baslığı altında, ele alınan tüm oyuncuların, izledikleri stratejilere, ortaya attıkları projelere ve kazanımlarına-kayıplarına yer verilmistir. Türkiye'nin rekabetteki yerinin ele alındığı son bölümde ise, ülkenin Orta Asya ve Kafkasya'daki konumu, bölge ülkeleri, Rusya ve ?ran ile dıs politikası bağlamında incelenerek aktarılmıstır. Türkiye'nin Orta Asya ve Kafkasya'ya yönelik enerji politikasının da kapsamlı bir sekilde masaya yatırıldığı bu son bölümde, ülkenin enerji gereksiniminden hareketle olusturulan enerji stratejisi bünyesinde vücut bulan veya ileride yasama geçirilmesi düsünülen projelere yer verilmistir. Son olarak, Türkiye'nin Hazar enerji havzasında yürüttüğü faaliyetler de incelenerek çalısma tamamlanmıstır. Konu hakkında Türkiye'de basılmıs eserlerin büyük bölümünün kendine yer bulduğu bu çalısmada, kitap, makale, arastırma raporları, teknik dergi, gazete ve internet kaynaklarından yararlanılmıs ve tanıtıcı inceleme yöntemi izlenmistir. Anahtar Kelimeler: Enerji, Enerji Kaynakları, Enerji Güvenliği, Hazar Enerji Havzası, Yeni Büyük Oyun, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC), Petrol ve Doğal Gaz Tasımacılığı, Boru Hatları, Enerji ?hraç Yolları, Türkiye.
Realizmin sorgulanmasına dair bir örnek: Pakistan ve Hindistan'da iç-dış siyaset ilişkisi
Bu tezin başlığı, "Realizmin Sorgulanmasına Dair Bir Örnek: Pakistan ve Hindistan'da İç-Dış Siyaset İlişkisi"dir. Realist yaklaşımın, dış siyasete ilişkin karar ve siyasaların oluşturulması ve yapılandırılması bağlamında, tek taştan yapılmış olarak algılanan ve askeri güvenlik ve devletin bekası boyutlarına odaklanmış bir ulusal çıkar yaklaşımı ortaya koyduğu ileri sürülebilir. Bu tezde realist yaklaşımın bu dar dış siyaset anlayışı, Hindistan ve Pakistan'ın Keşmir sorununa yönelik dış siyasetlerinin ne oranda iç siyasetlerinden etkilendiği örneklemi aracılığıyla incelenecek ve çözümlenecektir. Bu bağlamda, Hindistan ve Pakistan'ın Keşmir sorununa yönelik dış siyasetlerinde sırasıyla Hindistan'da -özellikle Keşmir üzerinden algılanan- dağılma korkusunun ve Pakistan'da da militarizmin belirleyici olduğu ileri sürülmektedir.
Yön dergisi ve Türk dış politikası
Bu çalışma, haftalık Yön dergisinin dış politika konularındaki görüşlerini incelemek üzere hazırlanmıştır. Türkiye siyasi tarihinin belirli bir dönemini incelemek isteyenler vakitlerinin bir kısmını Yön dergisine ayırmak zorunda kalacaklardır. Zira bir aydın hareketi olarak doğan Yön, altmışlı yıllar boyunca Türkiye düşün hayatında önemli bir yer teşkil etmiştir. Bu önemi nedeniyle araştırmacılar, Yön dergisini ve yazarlarını konu alan önemli çalışmalar yapmışlardır. Ancak Yöncülerin doğrudan Türkiye dış politikasına yönelik görüşlerini yansıtan yeterli araştırmanın yapıldığını söylemek mümkün değildir. Çalışma, bu eksikliği giderme çabası taşımaktadır. Sol eğilimli aydınları bir araya getiren Yön, Türkiye dış politikasının genel eğilimlerine yönelik radikal denilebilecek eleştirilerde bulunmuştur. Siyasi bağımsızlığın yanında ekonomik bağımsızlığın da büyük önem taşıdığını belirten ve bunu `tam bağımsızlık' şeklinde formüle eden Yöncüler, Türkiye'nin karşı karşıya bulunduğu temel sorunların Batı ittifak sistemine olan bağımlılığından kaynaklandığını ileri sürmüşlerdir. Yöncülere göre, Türkiye'nin Batı ittifak sistemine olan bağımlılığı, bağımsızlık temelinde şekillenen kuruluş felsefesiyle çatışmaktadır. Yöncüler, bu bağımlılıktan kurtulabilmek için, Ankara'nın dış politika alanında radikal bir değişikliğe gitmesi gerektiğini ileri sürmüşlerdir. Bu yeni yönelimin önemli unsurlarından biri Sovyetler Birliği ile yakın ilişkiler kurulmasıdır. Yöncülere göre, uluslararası siyasette gittikçe ağırlığını hissettiren Üçüncü Dünya ise Türkiye'nin dikkate alması gereken bir gerçektir. Emperyalizme karşı ilk mücadeleyi yürüten Türkiye, azgelişmiş ülkelerin verdiği siyasi ve ekonomik bağımsızlık savaşını desteklemelidir. Türkiye'nin sorunlarının bu ülkelerin yaşadığı sorunlardan farklı olmadığının altını çizen Yöncüler, Üçüncü Dünyanın kalkınma çabalarının Türkiye için de bir örnek olabileceğini ileri sürmüşlerdir. Kısacası, Yön'ün başlattığı dış politika tartışmaları, sonraki dönemlerde dile getirilen yaklaşımların ve kavramların şekillenmesinde önemli rol oynamıştır.
(1950-1960) Türkiye'de Demokrat Parti Dönemi güvenlik politikaları
Bu çalışmanın amacı 1950-1960 yılları arasında Demokrat Parti hükümetleri döneminde Milli Savunma Bakanlığı bütçe görüşmelerinde tartışılan konuların çözümlenmesidir Görüşmeler Bakanlığın bütçe gereksinimlerini gözden geçirmenin yanı sıra, ulusal güvenliği ilgilendiren karar ve uygulamaların tartışılmasına da olanak tanımakta, dönemin güvenlik algılamalarının kavranması bakımından anlamlı ipuçları sunmaktadır. İlgili yazına bakıldığında MSB bütçe görüşmelerinin tartışılmaksızın onaylandığı değerlendirmesi ile karşılaşılmaktadır. Bu değerlendirme en azından ilgili dönemde izlenen görüşmeler açısından geçerli değildir. Ellili yıllar içinde yapılan görüşmeler, çok partili hayata geçişin ilk on yılında Türkiye'nin siyasal yaşamında görülen canlılıkla uyumlu bir çeşitlilik ve yoğunluk sergilemektedir. Söylem analizi uygulanarak yapılan çalışmada MSB bütçe görüşmeleri sırasında Türk Silahlı Kuvvetlerini ilgilendiren teknik konuların yanı sıra, ulusal güvenlik politikasına ilişkin genel eleştirilerle de karşılaşılmış, ancak Bakanlık bütçesiyle ilgili mali içerikli değerlendirmelerin sınırlı kaldığı gözlemlenmiştir. Anahtar Kelimeler : Milli Savunma Bakanlığı, Demokrat Görüşmeleri, Ulusal Güvenlik, 1950-1960, Söylem Analizi.
Avrupa Birliği'nde uluslararası göçün güvenlikleştirilmesi
Bu tezin amacı Avrupa'da uluslararası göçün güvenlikleştirilmesini incelemektir. Bu inceleme yapılırken öncelikle göç ve güvenlik kavramlarının 2. Dünya Savaşı sonrasından günümüze evrimi çalışılacaktır. Bu evrim esnasında göç ve güvenliğin yollarının kesiştiği noktada Avrupa'da göçün nasıl güvenlikleştirildiğine bakılacaktır. Göç ve güvenlik kavramlarının gelişimi kurumsal düzenlemeler ve devlet politikaları açısından kronolojik yöntemle ele alınmaktadır. Göçün güvenlikleştirilmesininin incelenmesi ise eleştirel yöntem, speech act ve Foucault'un söylem analizi yöntemleri ile yapılmaktadır. Ele alınan dönemde göç Avrupa'da öncelikle savaş sonrası kalkınma ve ekonomik büyüme için gerekli görülürken, 1970'lerde ekonomik durgunluğun yaşanılması ile istenmeyen bir olguya dönüşmüştür. Bir refah devleti adası haline dönüşen Avrupa 1970 sonrası artık göçü adasında kaynaklarını paylaşmak açısından istememektedir. Bu nedenle ?Kale Avrupa? mitini yaratmış ve sınırlarının yükselterek yeni göçmenlerin gelişini engellemeye çalışmaktadır. Kavram olarak güvenlik ise Avrupa'da 2. Dünya Savaşı sonrasından günümüze önemli değişikler geçirmiştir. Soğuk Savaş sırasında iki kutuplu dünya düzeninde Avrupa'da güvenlikleştirme devlet üzerine odaklanmıştır. Soğuk Savaş sonrası ise yeni güvenlik gündemi ortaya çıkmış ve temel olarak devletten çok topluma odaklanmıştır. Göç konusu da sosyal güvenlik kavramı içerisinde güvenlik konularının devletten topluma kayması ile güvenlikleştirilmektedir. Avrupa'da göçün güvenlikleştirilmesi üç konu temelinde gerçekleşmektedir. Bu konular; iç güvenlik kimlik ve refah devletidir. Bu bağlamda iç güvenlikleştirmede anlaşmametinleri ve toplumsal aktörlerin söylemleri okunarak güvenlikleştirmenin izi sürülmektedir. Kültürel güvenlik açısından ötekinin yaratılması ve öteki söylemi ile homojenize toplumu yaratmanın incelemesi yapılmaktadır. Refah devleti ile işsizlik ve refah devletinin kaynaklarının paylaşımı konusunda göçmenlerin güvenlikleştirilmesi ortaya konulmaktadır.
Hırvatistan'da tarih ders kitaplarında Osmanlı imajı
Bu çalışmada Hırvatistan'da ders kitaplarında bulunan Osmanlı imajının değişkenliği ile ilgilenilmektedir. Ders kitaplarında var olan imajın konseptini saptayabilmek için iki farklı araştırma yöntemi kullanılmaktadır. İmajoloji ve ders kitabı araştırması, çalışmanın konusuna uygun olan metodolojik çözümü sağlamaktadır. İmajoloji bize, tarihi unutkanlığa karşı stereotiplerin bağışıklığını yaratan mekanizmaların türlerini sunmaktadır. Kuzey-güney, güçlü-zayıf, merkez-çevre mekanizmasının yanısıra stereotiplerin çift kutuplu özeliklerini de ele almak gerekir. Diğer tarafta, ders kitabı araştırması, çalışmada yer alması gereken yeni konuların, ders kitabının oluşum sürecinden görsel malzemelerin açıklanmasına kadar, spectrumunu incelemektedir. Bu metodolojik temele dayanarak 1946 yılından 2005 yılına kadar yayımlanan Hırvat ders kitaplarının analizi yer almaktadır. Analizlerde, bir dönemin tarihsel arka planı, dönemin eğitim sisteminin açıklanması, metin analizi, stereotip ve oto-stereotipin belirlenmesi ve görsel malzemelerin yorumlanmasına yer verilmektedir. Stereotipin veya imajin değişkenlik sürecini tanımlamak için bu faktörler arasında olan ilişkisinin saptanması bu analizlerin hedefidir. Sonuç olarak, söz konusu dönemlerde Osmanlı imajinin değiştiği görülmektedir. Ancak bu imajin yalnızca olumsuza doğru bir düşüş çizgisi şeklinde olmadığı ve bir bağlamda düşüş başka bir bağlamda da olumluya doğru bir yükseliş olduğu da gözlenmektedir. Günlük politikaların değişimine göre Osmanlı imajı bir nevi pekiştirme aracı olarak şekil değiştirmiştir.Anahtar kelimeler: İmajoloji, ders kitabı araştırması, Osmanlı imajı, Hırvat ders kitapları, stereotipler, oto-steroetipler.
Makedonya Cumhuriyeti'nin azınlık politikası ve eğitime etkisi
Makedonya Cumhuriyeti çok etnili, çok dilli, çok dinli bir toplumsal yapıya sahiptir. Buna rağmen yıllarca tek uluslu devlet yapısı üzerinde örgütlenmiştir. Son derece demokratik bir anayasaya sahip olan Makedonya'da, pratikte bu anayasanın işleyişinde aynı demokratik anlayış sergilenememiştir. Azınlıklara karşı, üstü kapalı da olsa dışlayıcı bir politika izlenmiştir. Bu da azınlıkların memnuniyetsizliğini artırmış, 2001 yılında Makedon ve Arnavutlar arasında beliren küçük çaplı bir krizle doruğa ulaşmış ve sonrasında uluslararası baskı sonucu `Ohri Çerçeve Anlaşması'nın imzalanmasıyla çözümlenmiştir. Ohri Çerçeve Anlaşması toplulukların devlet kamu kurum ve kuruluşlarında `hakça temsili ilkesi' çerçevesinde düzenlenmiştir.Bu çalışmanın amacı da anayasa ile verilen hakların pratikte nasıl işlev gördüğünü göstermektir. Bu doğrultuda Makedonya Cumhuriyeti'nin Ohri Çerçeve Anlaşması'ndan önce ve sonra yürüttüğü azınlık politikası ele alınmıştır. Daha detaylı olarak da bu politikanın eğitim alanındaki etkilerine değinilmiştir. Bu yapılırken, bu değişimin tarih yazımında ve tarih ders kitaplarındaki etkisine de yer verilmiştir. İlkokul tarih ders kitaplarından örnekler sunularak bu anlamda Makedonya'daki durum ortaya konmaya çalışılmıştır.Bugün varılan noktada görülen odur ki, Ohri Çerçeve Anlaşması'nın hakça temsil ilkesi sadece Arnavutlar için geçerli olmuştur. Ana dilinde eğitim ilkesi slogan düzeyinde kalmakta, devlet tarafından gerçek anlamda pratikte uygulanması için hiçbir özel çaba gösterilmemektedir. Makedonya gibi çok dinli, çok dilli, çok etnili toplumlarda tarihyazımı farklı gruplar arası hoşgörüyü, saygıyı, birlikte yaşamayı destekleyecek şekilde olmalıdır. Oysa Makedonya'da hâlâ geleneksel milliyetçi söylemler çerçevesinde ve hatta kendi vatandaşlarını ?ötekileştiren? bir tarihyazımı ve tarih öğretimi mevcuttur.
Azerbaycan ve Gürcistan'da yaşanan demokratikleşmenin yapısal sorunları
Bu çalışmanın amacı son dönemde eski Sovyet coğrafyasında yaşanan sivil devrimlerin, kökenini araştırıp, yaşanan bu olayların da aslında bir çeşit demokratikleşme dalgası olduğunun gösterilmesidir. Bilindiği üzere 2000'li yılların başında Gürcistan ve hemen arkasından Ukrayna'da yaşanan devrimler ile alışılmışın dışında kan dökülmeden iktidarlar değişmiştir. Ancak değişen iktidarlar hep Batı yanlıları olmuştur. Öncelikle halkın sokağa inmesi ve ardından seçimlere itirazıyla başlayan bu hareketler, seçimlerin Batı yanlılarınca kazanılmasıyla son bulmaktadır. Yalnız unutulmaması gereken başka bir örnek de Azerbaycan'dır. Azerbaycan'da da komşusu Gürcistan'ın yaşadığı tarzda bir devrim öngörülmekteydi. Fakat beklentiler boşa çıkmıştır. Beklenen devrim olmamıştır. Buradan anlaşılan şudur ki; artık Batılı güçler kendi saflarına çekmek istedikleri ülkeleri sivil devrimler ile saflarına almaktadır. Azerbaycan gibi iktidarın Batı ile sorun yaşamayan ülkeler de ise bu tarz çalışmalara gerek kalmamaktadır. Başka bir deyişle önceden Sovyet sisteminde ?Planlı Ekonomi? yaşayan bu ülkeler artık başta ABD, George Soros ve çeşitli Sivil Toplum Kuruluşları (STK) önderliğindeki Batılı güçlerce ?Planlı Demokrasi?yi yaşamaya mecbur bırakılmaktadırlar.
İran ve nükleer silahlanma politikası
Nükleer silahlar ilk kez 1945 yılında İkinci Dünya Savaşı'nın bitirilmesi için kullanılmış, Soğuk Savaş dönemine damgasını vurmuş ve halen devletlerin güvenlik politikalarında önemini korumaktadır. Öte yandan, bu silahlara sahip olmanın meşruiyeti de dünyada başlı başına bir tartışma konusudur. Nükleer yayılmanın gerek dikey ve gerekse yatay boyutlarıyla devam etmesi ve devlet-dışı aktörlerin de bu silahlara sahip olmaya çalışması, uluslararası barış ve istikrarın korunmasında bu tür silahların kontrolünü ve nükleer yayılmanın önlenmesi çabalarını önemli kılmaktadır.Bu bağlamda İran gibi stratejik öneme sahip orta ölçekli bölgesel güçlerin nükleer silahlanma çabasında olması kuşkusuz Ortadoğu'daki güç dengesini ve güvenlik denklemlerini alt üst edici bir etki yaratma potansiyeline sahiptir. İran, nükleer güç olduğu takdirde Ortadoğu'daki gücünü ve nüfuzunu dramatik olarak arttırırken bölgede var olan nükleer silahlanma yarışına ivme kazandıracaktır. Diğer yandan bölgedeki [bu arada İran'ın] nükleerleşme çabaları askeri müdahaleyle önlendiği takdirde bölgede uzun yıllar sürecek istikrarsızlıklar ve insani trajediler ortaya çıkacak ve dünyadaki Müslüman [Doğu]-Hıristiyan [Batı] gerginliği tırmanacaktır.Türkiye ise İran'ın bu çabalarından en ciddi olarak etkilenecek ülkelerin başında gelmektedir. İran'ın nükleer güç olması Türkiye'yi askeri güvenlik bakımından yeni önlemler almaya yönelteceği gibi siyasal, ekonomik ve çevresel sorunlarla da yüzleştirecektir. Öte yandan ABD'nin [veya bir bölge ülkesinin] İran'ın nükleerleşme çabalarına yönelik olası bir müdahalesi de Türkiye için farklı düzlemlerde sorunlar doğurabilecek bir seçenek olacaktır.Anahtar Kelimeler: İran, Ortadoğu, Nükleer Silahlanma, Nükleer Yayılma, Nükleer Yayılmanın Önlenmesi, Nükleer Güçler, Soğuk Savaş, Nükleer Terörizm, Türkiye
Bir siyasal program olarak yönetişimi anlamak
İlk kez 1989 yılında Dünya Bankası'nın Sahraaltı Afrika ile ilgili bir raporunda güncel anlamıyla zikredilen yönetişim, neoliberal dönemde artan bir hızla yaygınlaşmıştır. Terimin ilk elde uyandırdığı birlikte yönetim, çok aktörlülük ve katılımcılık gibi olumlu izlenimler, kavramın kabulünü de aynı süratle kolaylaştırmıştır. Kavramı ortaya atanlar ve kavramın savunucuları da, yönetişimin müzakere, diyalog ve uzlaşı temelinde yeni türden bir yönetsel biçimi ifade ettiğini savunmaktadırlar. Ancak, tanımlanmış aktörler ve öngörülen işleyiş mekanizmasıyla siyasal alanın yeniden düzenlenmesi temelinde bir yaklaşımı ifade eden yönetişimin bu iddiaları, ciddi bir biçimde irdelenmeye muhtaçtır. İşte, bu çalışmada, belli iddialar eşliğinde sunulan yönetişimin, bu iddialarının geçerliliği sorgulanarak, kavramın eleştirel bir gözle anlamaya çalışılması amaçlanmıştır.Yönetişimi anlamak için öncelikle yönetişim kavramının ortaya çıkış süreci ele alınmıştır. Bu amaçla dünya kapitalist sisteminin refah devleti dönemi ve neoliberal dönemine anahatlarıyla değinilmiştir. Ardından yönetişim kavramı; korporatizm, iktisadi alanla siyasal alanın ayrıştırılması, devlet ve demokrasi olmak üzere dört analiz aletiyle değerlendirilmeye çalışılmıştır. Böylece, yönetişimi anlama noktasında deskriptif olmanın ötesinde var olan tartışma alanlarına katkı sunularak ya da yeni tartışma alanları açmaya çalışılarak özgün bir yaklaşım geliştirilmesi hedeflenmiştir.Çalışmamızda varılan sonuçlara göre yönetişim, dünya kapitalist sisteminden azade bir biçimde ele alınamaz. Bir başka deyişle yönetişim ile kapitalist sistem ve neoliberalizm arasında varoluşsal bir bağ bulunmaktadır. Yönetişim, sermaye birikimi sürecinin aksamadan sürdürülebilirliğinin sağlanması amacına uygun bir biçimde, belli türden mistifikasyonlar temelinde ortaya atılmış siyasal bir program adıdır.
Contribution of international organizations to the promotion of global security, globalization and democracy in Africa
This research investigates the impact of global organizations on the management of worldwide affairs and their involvement in enhancing Africa's security, advancement in a globalized world, and progress towards democracy. While the idea of combining global corporations with international legitimacy may be met with skepticism, international organizations have proven to be valuable actors in international affairs despite their flaws and susceptibility to political manipulation. These organizations play a pivotal role in planning, coordinating, and establishing a legal framework for operations that extend globally. They also contribute to security through peacekeeping operations, conflict resolution, and preventive diplomacy. Additionally, international organizations promote economic integration, trade liberalization, and investment initiatives in Africa, which foster sustainable development and poverty reduction. They also support democratic governance, human rights, and the strengthening of institutions and electoral processes. Collaborative efforts between international organizations and African nations are crucial to overcome challenges and advance peace, stability, and democratic progress in Africa. The main objective of this research is to examine the attributes and frameworks of international organizations in order to establish standards and guidelines for promoting peace, security, and stability in Africa. It highlights the significance of integrating democratic principles into the operations of these organizations.