14
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Ergen sporcularda kişilik özellikleri ile yeme bozuklukları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Amaç: Bu çalışmanın amacı, ergen sporcularda yeme bozuklukları ile kişilik özellikleri arasında ilişki olup olmadığını tespit etmektir. Gereç ve Yöntem: Araştırmaya 17-19 yaş aralığında yer alan; 112 kadın, 177 erkek olmak üzere 289 sporcu katılmıştır. Araştırmada veriler, gönüllü katılım formu, demografik bilgi formu, YTT-26 ve SCL 90 R üzerinden toplanmıştır. İstatistiksel analizler SPSS paket programı kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Çalışmanın ana hipotezini test etmek etmek amacıyla YTT-26 ile SCL 90 R toplam puanı ve tüm alt testleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucuna göre, YTT-26 toplam puanları ile SCL 90 R toplam puanları ve tüm alt testleri arasında anlamlı, pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur. Çalışmanın alt hipotezini test etmek amacıyla ise YTT-26'nın cinsiyete göre değerlendirilmesi için bağımsız gruplar t-testi yapılmıştır. Bağımsız örneklem t-testi sonucuna göre; kadınların (Ort.=12,17, SS=12.003) yeme tutum testi puanlarının, erkeklere (Ort.=8,34, SS=7,19) göre anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur, t(161,871)=3,049, p<.01. Sonuçlar: Araştırma sonucu yeme bozuklukları değerlendirilirken kişilik özelliklerinin ve belli demografik özelliklerin göz önüne alınması gerektiğini göstermiştir.
Spor yapan ve yapmayan kişilerde, internet ve sosyal medya kullanımı ile sürekli kaygı düzeylerinin kişilik özellikleriyle incelenmesi
Bu çalışmada, spor yapan ve yapmayan bireylerde internet ve sosyal medya kullanımının sürekli kaygı düzeyleri üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bunun yanı sıra, bu etkileşimin bireylerin kişilik özellikleriyle nasıl bir ilişkisi olduğu detaylı bir şekilde araştırılmıştır. Bu çalışmada toplam 310 katılımcı yer almıştır, bunların 87'si kadın ve 223'ü erkek deneklerdir. Çalışma sonucunda, spor yapan bireylerin sosyal medya ve internet kullanımının, kaygı düzeyleri üzerinde spor yapmayanlara göre daha az etkili olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte, dışa dönüklük ve nevrotizm gibi belirli kişilik özelliklerinin, sosyal medya kullanımı ile kaygı düzeyleri arasında belirgin bir etkileşim gösterdiği belirlenmiştir. Özellikle dışa dönük bireylerin spor yapma alışkanlığı, sosyal medya kullanımının kaygı üzerindeki olumsuz etkilerini dengede tutma kapasitesine sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, internet ve sosyal medya kullanımının bireylerin ruh sağlığı üzerindeki etkilerini azaltmak için sporun potansiyel bir araç olabileceğini vurgulamaktadır. Buna ek olarak, kişilik özelliklerinin bu etkileşimde önemli bir rol oynadığı, bireysel farklılıkların kaygı yönetim stratejilerinde dikkate alınması gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu bulgular, teknolojinin hızla ilerlediği çağımızda bireylerin psikolojik refahını koruma stratejileri geliştirmede yenilikçi yaklaşımlar sunmaktadır.
Su sporu ile uğraşan sporcularda kontrol odağının kişilik ile yordanması
Sporcularda kişilik özellikleri ve kontrol odağı literatürde sıklıkla tartışılsa da kişilik gelişiminin kritik zaman aralığı olan adolesan periyotta düzenli antrenman yapan sporculara ilişkin bilgi kısıtlıdır. Bu çalışmada su sporcularında kontrol odağının kişilik özellikleri ile yordamasın amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini, 12-17 yaş aralığında 173 erkek, 192 kadın olmak üzere toplam 365 katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcıların iç ve dış kontrol odak skorlarının belirlenmesi için Kontrol Odağı Ölçeği, kişilik özelliklerine ilişkin bilgi toplamak için Beş Büyük Kişilik Alanı ölçeğinin 10 maddeli formu kullanılmıştır. Formlar katılımcılara web tabanlı bir program üzerinden ulaştırılmıştır. Elde edilen veriler SPSS paket programında analiz edilmiştir. Analizde bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans (ANOVA), tek yönlü MANOVA, Pearson Korelasyon ve Regresyon analizleri kullanılmış, anlamlılık p<,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgulara bakıldığında: kontrol odağı ile yaş değişkeni, aile gelir düzeyi ve sporculuk düzeyi arasında anlamlı farklılıklar bulundu (p=,05). Kişilik özelliklerinde ise yaş değişkenine bağlı olarak sorumluluk ve duygusal dengelilik özelliklerine anlamlı farklılıklar göstermiştir (p=,05). Regresyon analizinde ise duygusal dengelilik (β=,140; t=2,612; p=,009) ve deneyimlere açıklığın (β=,163; t=3,047; p=,002) kontrol odağı üzerinde pozitif yönde anlamlı yordayıcı güce sahip olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak çalışmanın bulguları su sporları ile uğraşan adolesanların cinsiyet farkı gözetmeksizin yüksek iç kontrol odağına sahip olduklarını, bu yönlerinin sorumluluk ve duygusal dengelilikleri ile yakın bir ilişki içerisinde oldukları, yaş kategorisine göre bu özelliklerin farklılık gösterme potansiyelinin olduğu tespit edilmiştir. Gelecek araştırmalarda su sporlarında branş bazlı ve cinsiyet odaklı çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Adolesan, Kişilik, Su Sporları, Yaş grupları, İç Kontrol Odağı
Ortaöğretim öğrencilerinin psikolojik sağlamlık ve mutluluk düzeylerinin incelenmesi ( Kırşehir ili örneği )
Sporun, son zamanlarda yapılan çalışmalarda kişilerin negatif duygu durumlarını azaltıp, psikolojik sağlamlık seviyelerinde artış sağladığı gözlemlenmiştir. Bu durum spor yapan bireylerin karşılaştıkları zorluklar karşısında psikolojik olarak daha sağlam durduklarını göstermektedir. Bu çalışmanın amacı; lise öğrencilerinin psikolojik sağlamlık ve mutluluk düzeylerini: cinsiyet, spor yapma ve yapmama, haftalık antrenman sıklığı değişkenleri açısından incelemektir. Bu araştırmaya 2023-2024 eğitim-öğretim yılında, Kırşehir ili merkez liselerinde öğrenim gören 417 erkek, 124 kız olmak üzere toplam 541 lise öğrencisi katılmıştır. Çalışma 62 sayfadan oluşmaktadır. Araştırmaların verileri; kişisel bilgi formu, ''Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği'' ve '' Oxford Mutluluk Ölçeği Kısa Formu '' kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi için tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplar için t-test, tek yönlü varyans analizi ve paerson korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, spor yapmanın öğrencilerin; psikolojik sağlamlık üzerinde doğrudan bir etkisi olmadığı, mutluluk düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu, psikolojik sağlamlık düzeylerinin cinsiyetten bağımsız olduğunu, mutluluk düzeylerinin cinsiyetten bağımsız olduğunu, lisanslı spor yapan gençlerin psikolojik sağlamlık düzeylerinin lisanssız spor yapan gençlere göre daha yüksek olduğunu, spor yapan gençlerin mutluluk düzeylerinin spor yapma amaçlarına (lisanslı veya lisanssız) bağlı olarak değişmediği bulgularına ulaşılmıştır.
Spor bilimleri fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin kişiliklerine göre başarı hedeflerinin ve ders çalışma yaklaşımlarının incelenmesi
Amaç: Bu çalışmada, Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin kişiliklerine göre öğrenme yaklaşımları ve başarı hedefi kavramlarının önemi ve bu kavramların birbirleriyle olan ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: : Araştırmanın evrenini, 2018-2019 Eğitim öğretim yılında İzmir ve Manisa İllerinde bulunan Ege Üniversitesi ve Celal Bayar Üniversitesi, örneklemini ise bu üniversitelerin Spor Bilimleri Fakültesinin 3 farklı bölümünde (beden eğitimi ve spor öğretmenliği, spor yöneticiliği ve antrenörlük eğitimi bölümü) öğrenim gören 292 kadın, 646 erkek toplamda 938 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada, öğrencilere araştırmacı tarafından hazırlanmış, kişisel bilgi formu ile 2X2 Başarı Yönelimi Ölçeği, Ders Çalışma Yaklaşımları Ölçeği ve Beş Faktör Kişilik Envanteri Kısa Formu uygulanmıştır. Bulgular: Beş Faktör Kişilik Envanteri'nin alt boyutlarını öngörme bakımından başarı yönelimi hedefleri ve ders çalışma yaklaşımlarına yönelik gerçekleştirilen adımsal çoklu regresyon analizi sonuçları incelendiğinde, öğrenme yöneliminin uyumluluk, sorumluluk ve zeka/hayalgücü alt boyutlarının en önemli belirleyicisi olduğu belirlenirken, performans yönelimi yapısının duygusal dengelilik alt boyutunu en fazla açıklayan yapı bulunmuştur. Sonuç: Uyumluluk, sorumluluk ve zeka/hayalgücü kişilik özelliklerine sahip bireylerin daha çok öğrenme yönelimini kullandıkları, duygusal dengelilik kişilik özelliğine sahip bireylerin ise daha çok performans yönelimini benimsedikleri sonucu bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Başarı yönelimi, Kişilik, Derin Yaklaşım, Yüzeysel Yaklaşım
6222 Sayılı Kanun gereğince ceza almış futbol taraftarlarını şiddete yönelten faktörlerin incelenmesi
Amaç: Bu çalışmanın amacı; 6222 Sayılı Kanun Gereğince Ceza Almış futbol taraftarlarını şiddete yönelten faktörlerin incelenmesi ve yürürlükte olan 6222 Sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun'un hukuki etkinliğinin saptanmasıdır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın çalışma grubunun belirlenmesinde, nitel araştırma yöntemlerinden amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evreni futbol müsabakalarında 6222 Sayılı Kanun gereğince ceza almış futbol taraftarlarından oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi, İzmir, Manisa, Balıkesir, Adana, Ankara, İstanbul, Trabzon, Antalya şehirlerinde yaşayıp, savcılık makamı tarafından cezaları onanmış 25 kişiden oluşmuştur. Araştırmacı örneklem grubuyla yüz yüze görüşerek verileri elde etmiştir. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında düz yazı haline getirilmiştir. Bu veriler, NVivo 11 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Veriler, daha sonra alanda uzman kişilerle kodlanmış, birbiriyle örtüşen kodlar temalar ile beraber gruplandırılmıştır. Bulgular: Görüşme yöntemiyle elde edilen veriler 'Taraftarları Şiddete Yönelten Faktörler' ve 'Hukuki Yaptırımların Etkinliğinin Değerlendirilmesi' teması altında sunulmuş ve çekirdek temalarına ulaşılmıştır. Sonuçlar: Araştırmada kanun gereğince ceza almış kişileri şiddete yönelten kişisel faktörler, hakemler, tribün şovları, duygusal baskı, rakip takım taraftarları, alkol, takım performansı, taraftar grubu ve şehre aidiyet olarak tespit edilmiştir. Futboldaki şiddete genel olarak sebebiyet veren faktörler ise, medya, rakip takım taraftarlar, kulüp yöneticileri, taraftar liderleri, emniyet güçleri, TFF, taraftar grupları, uyuşturucu ve alkol, statların fiziki durumu ve hakemler olarak tespit edilmiştir. Yürürlükteki kanunun hukuki etkinlikleri de yaptırım gücü, etkin pişmanlık, yaptırımın işlevselliği ve caydırıcılık başlıkları altında değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Şiddet, Saldırganlık, Futbol, Futbolda Seyirci Şiddeti ve Saldırganlığı, 6222 Sayılı Kanun.
The relationship between prospective physical education teachers' metacognitive awareness and anxiety levels
In this study, it is aimed to examine the relationship between the meta cognitive awareness and trait anxiety levels of physical education teacher candidates. It is also investigated whether the meta cognitive awareness of physical education teacher candidates varies according to age, gender, type of sport they are pursuing, the educational status of their parents, and the classes they are educated at university.
Farklı güdüsel iklimlerde performansın ön görücüsü olarak akış ve duygusal zekâ
Amaç: Bu çalışmada amaç, farklı güdüsel iklimlerde akış ve duygusal zekânın performansa olan etkisinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın çalışma gurubu 2015-2016 eğitim öğretim yılında Celal Bayar Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören 112 öğrenciden oluşmaktadır. Bu araştırmada veri toplama aracı olarak sürüş simülasyonu, optimal performans duygu durumu ölçeği, Schutte duygusal zekâ ölçeği, sporda görev ve ego yönelimi ölçeği, 10 basamaklı durumluluk kaygı durumluluk güven görsel skala ölçeği, 10 basamaklı haz ve uyarılmışlık görsel skala ölçeği kullanılmıştır. Optimal performans duygu durumu ölçeğinin Türkçe uyarlamasını Aşçı ve ark.(2007) tarafından, Schutte duygual zekâ ölçeğinin Türkçe uyarlamasını Tatar ve ark.(2011), sporda görev ve ego yönelimi ölçeğinin Türkçe uyarlamasını ise Toros (2001) tarafından yapılmıştır. Çalışma verileri SPSS 21.00 versiyonu ile analiz edilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistikler, t testi veya nonparametrik eş değeri, regresyon ve korelasyon teknikleri kullanılmıştır. Bulgular: Görev grubundaki katılımcıların test toplam zaman ve akış boyutları arasındaki ilişki görev zorluğu deneyimi ile oluşan modelin tur zamanlarındaki değişimi anlamlı bir şekilde açıklayabildiğini göstermiştir. [F (1, 38)= 10,70 P= .002, R2adj = .20] Ego grubundaki katılımcıların test toplam zaman ve akış boyutları arasındaki ilişki kontrol duygusu ve amaca ulaşma deneyimi ile oluşan modelin tur zamanlarındaki değişimi anlamlı bir şekilde açıklayabildiğini göstermiştir. [F (2, 37)= 20,45 P= .000, R2adj = .50] Kontrol grubundaki katılımcıların test toplam zaman ve akış boyutları arasındaki ilişki belirli geri bildirim ve göreve odaklanma deneyiminden oluşan modelin tur zamanlarındaki değişimi anlamlı bir şekilde açıklayabildiğini göstermiştir. [F (2, 31)= 22,82 P= .000, R2adj = .57] Sonuç: Araştırma verilerinden elde edinilen sonuçlara göre, bir performans esnasında oluşturulan iklime bağlı olarak performansın ve akış alt boyutlarının farklılaştığı görülmüştür.
Psikomotor bir görev sırasında sporcuların stresi tolere etme becerilerini etkileyen faktörler
Amaç: Stresin sporcular üzerindeki psikofizyolojik etkilerini incelemek ve bu etkileri tolere etmek için gerekli olan psikolojik özellikleri ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya MCBÜ Spor Bilimleri Fakültesi'nde okuyan 15 kadın, 25 erkek toplamda 40 denek, deney ve kontrol gruplarından birine rastgele yerleştirilmiştir. Kişisel bilgi formu ile Kendinle Konuşma Anketi (Zervas ve ark. 2007), Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği (Watson ve ark. 1988), Beş Faktör Kişilik Envanteri Kısa Formu (Tatar 2016), Stresle Başa Çıkma Tutumları Envanteri (Özbay 1993), Görsel Analog Skala (Aitken 1969) ve NASA-TLX iş yükü envanteri katılımcılara uygulanmıştır. Katılımcılardan 3'er dakika boyunca istirahat, stresör, görev ve toparlanma olmak üzere dört koşul süresince NeXus-10 cihazı kalp atım hızı değişkenliği ve galvanic deri yanıtları ölçümleri alınmıştır. Veriler SPSS 20,0 paket program ile analiz edilerek istatistiki sonuçlar elde edilmiştir. Bulgular: İstirahat anında Stresle Başa Çıkma Tutumları ile GSR ve KHD zaman boyutu değerleri ile Aktif Planlama, Dış yardım alma ve Kaçma-Soyutlama Biyokimyasal alt boyutu arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. KHD frekans boyutu arasındaki ilişkiye bakıldığında ise Aktif planlama ve Dış yardım alma ile anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Tüm örneklem dikkate alındığında İstirahat anında Beş Faktör Kişilik Kuramı ile GSR ve KHD zaman boyutu arasındaki ilişki incelendiğinde Dışa dönüklük ile Duygusal dengelilik alt boyutları ile KHD zaman boyutu değerleri arasında; Uyumluluk ile GSR değeri arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=,33, p=,039). Sonuçlar: Fizyolojik parametrelerin deney koşulları boyunca değişim gösterdiği ve değişim miktarının psikolojik özelliklerle ilişkili olduğu bulunmuştur.
Voleybol hakemlerinin ego ve görev yönelimleri bakımından öz yeterliklerinin incelenmesi
1. ÖZET Amaç: Bu araştırmada amaç voleybol hakemlerinin ego ve görev yönelimleri ile öz yeterlikleri arasındaki ilişki incelenerek demografik özelliklerine göre bu ilişkinin değişip değişmediğinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın çalışma grubu 2017-2018 sezonunda İzmir, Kayseri, Denizli, Aydın, Ankara, İstanbul ve Isparta illerinde faal olarak görev yapan 279 voleybol hakeminden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Sporda ego ve görev yönelimi ölçeği (Doğan ve ark. 2017) ve Hakem öz yeterlik ölçeği (Karaçam ve Pulur 2017) ile sosyo-demografik veri formu kullanılmıştır. Bu çalışma verileri SPSS programının 21.00 versiyonu ile analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde Tek Yönlü Varyans Analizi (One Way Analysis of Variances) ve bağlantısız gruplar için t-testi (independent t-test) ile karşılaştırma sonuçlarına yer verilmiştir. Varyans analizlerinde gruplar arası farklılık için de Tukey-B çoklu karşılaştırma (Post Hoc Multiple Comparison) testi uygulanmıştır. Bulgular: Fiziksel yeterlik, oyun bilgisi, karar verme, baskı, iletişim, HÖYÖ toplam puanı ve görev yönelimi alt boyutlarının her birinin birbirleri ile, ego yönelimi alt boyutununsa sadece görev yönelimi alt boyutu ile anlamlı bir ilişki içinde olduğu görülmüştür. Cinsiyet gruplarına göre fiziksel yeterlik alt boyutu ve karar verme alt boyutu, Yaş (F(4,261)=3,660; p<0,05) ve Deneyim (F(5,258)=3,295; p<0,05) gruplarının karar verme alt boyutu, Klasman gruplarının karar verme alt boyutu (F(3,266)=3,912; p<0,05) ve ego yönelimi alt boyutu (F(3,267)=3,079; p<0,05) Şehir gruplarının ego yönelimi alt boyutu (F(6,267)=6,190; p<0,05) toplam puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunurken meslek gruplarının alt boyut toplam puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Sonuçlar: Araştırmanın sonucunda voleybol hakemlerinin ego ve görev yönelimleri ile öz yeterlikleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüş ve cinsiyet, yaş, deneyim, şehir ve klasman değişkenleri arasında farklılıklar bulunmuştur.
Oryantiring sporcularında denetim odağı ile başarı ve başarısızlık arasındaki ilişkinin araştırılması
IV ÖZET Araştırmanın amacı; oryantiring sporunu yapan kişilerin, denetim odağı ile basan ve başarısızlıkları arasındaki ilişkiyi araştırmak ve oryantiring sporcularının basan ve başarısızlıklarını etkileyen nedenlerden denetim odağı konusunun tartışılmasına bilimsel yaklaşımlarla açıklama getirebilmektir. Araştırma da anketlerin uygulanacağı oryantiring sporcularının, müsabakalardaki başarıları, katılımları ve yarışmaları tamamlamaları gibi kriterlere dikkat edilerek saptanması için; 2001 yılından araştırma zamanına kadar, Ankara, Antalya, Bergama, Bolu, Bursa, Çanakkale, Edremit, İsparta, İstanbul ve İzmir'de yapılan Türkiye Oryantiring Kademe müsabakaları ve Türkiye Oryantiring Şampiyondan temel alınmıştır. Bu bölgelerdeki müsabakalara katılan sporcuların neler hissedebilecekleri, hedefe nasıl-ne şekilde ulaştığı, parkur içerisinde yaptığı hatalar- doğrular araştırmacı tarafından gözlemlenmiştir. Bu çalışmada örneklem grubu, 12.06.2004 tarihinde Bursa'da yapılan Türkiye Oryantiring Şampiyonası ve Milli Takımlar Seçmelerine katılan, Türkiye Oryantiring Kademe Yarışmalarından en az beş tanesine katılmış lisanslı 77 bay ve 18 bayan oryantiring sporcusundan oluşmaktadır. Bu çalışmada, sporculara uygulanan ölçek, Rotter (40) tarafından 1966 yılında üretilen içsellik-dışsallık skalasının, Tannenbaum ve Weingarten tarafından 1984 yılında alınıp spora özgü bir biçimde geliştirdikleri, Hasırcı'nın Türkçe'ye uyarlayıp, geçerlik ve güvenirlilik (1990) çalışmasını yaptığı bireysel sporcular için, Wingate Sport Achievement Responsibility Scala (WSARS), Sporda Başarının Sorumluluğunu Alma Ölçeği (SBSÖ)'dir. Kullanılan bu ölçeğin dışında, sporculara ek bilgi formu uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi, SPSS 11.0 istatistik paket programında, SBSÖ puanlan bağımsız değişken olabilecek faktörlerin tümü ile istatistiksel olarak anlamlı farklılıkların olup olmadığım incelemek için, Bağımsız t testi yöntemi ve Tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ayrıca, araştırma hipotezlerinin üretildiği değişkenlerin birbiri ile ilişkisi çapraz tablolar ile gösterilmiş ve aralarında anlamlı farklılık bulunan değişkenlerin oransal değerlendirilmeleri yapılmıştır.Araştırma sonunda, sporcuların SBSÖ puanlarının tanımlayıcılarına bakıldığında, oryantiring yapan sporcuların % 70,53 'ünün iç denetim eğilimli, başarılı olan sporcuların % 24,24'ünün dış denetim eğilimli, % 75,76'sının iç denetim eğimli olduğu görülmektedir. Bağımsız değişkenlerden sporcunun başarısı ve sporcu cinsiyeti ile SBSÖ ölçümleri arasında istatistiksel olarak 0,05 düzeyinde anlamlı fark olduğu saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Oryantiring, Yüklemleme, Denetim Odağı, İç Denetim, Dış Denetim, Basan ve Başarısızlık
Ortaöğretim kurumlarındaki sporcu öğrencilerin kişisel uyum ve sosyalleşme düzeylerinin incelenmesi (Adıyaman ili Gölbaşı ilçesi örneği)
Bu araştırmada; Adıyaman ili Gölbaşı ilçesindeki 2010 ? 2011 Eğitim öğretim yılında ortaöğretim kurumlarında ?yatılı eğitim ve normal eğitim gören, lisanslı olarak spor yapan ve spor müsabakalarına iştirak eden 82 kadın ve 124 erkek olmak üzere toplam 206 sporcu öğrencinin kişisel ve sosyal uyum düzeyleri? incelenmiş, sporcuların kişisel bilgilerinden de elde edilen sonuçlar doğrultusunda Bağımsız Değişkenlere göre sporcu öğrencilerin kişisel ve sosyal uyum düzeyleri arasındaki farklılıklar ve benzerlikler ortaya konmuştur.Araştırmada veri toplama aracı olarak; araştırmacı tarafından geliştirilen ?Kişisel Bilgi Formu?, ?Hacettepe Kişilik Envanteri'' (HKE) ve Sosyotropi ve Otonomi ölçeği? (SOSOTÖ) kullanılmıştır. Yatılı ve normal eğitim gören sporcu öğrencilerin kişisel ve sosyal uyum düzeyleri arasında fark olup olmadığını belirlemek için ölçeklerden elde edilen bilgiler Varyans analizi, Kruskal wallis, Mann Witney U ile İkili grupların karşılaştırılması için Bağımsız t-testi kullanılmıştır. Araştırmada anlamlılık düzeyi 0.05 olarak kabul edilmiştirAraştırma sonucunda sporcu öğrencilerin ?Hacettepe Kişilik Envanteri ve Sosyotropi Otonomi Ölçeği?nden aldıkları puanların sporcu öğrencilerin ?yaş, cinsiyet, spor yapma süresi, anne ve babanın eğitim durumu, aile tipi, ailenin gelir durumu, yatılı ve normal eğitim alma durumuna göre incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olmadığı (p>0,05) görülmüştür.
10 haftalık imgeleme ve konsantrasyon çalışmalarının dart atışında görsel odak kontrolü üzerine etkisinin araştırılması
Bu çalışmanın temel amacı; 10 haftalık imgeleme ve konsantrasyon çalışmalarının dart atışında görsel odak kontrolü üzerine etkisini araştırmaktır. İzmir ili Ege Üniversitesi'nde okuyan ve en az 4 yıllık spor geçmişi bulunan; 23.3 ±2.7 yaş ortalamasına sahip 23 erkek sporcu çalışmanın araştırma grubunu oluşturdu. Katılımcılar esas araştırma öncesinde gerçekleştirilen bir dart yarışmasındaki puanlarına göre sıralandı ve araştırma grupları başarı sıralamalarına göre homojen şekilde dağıtıldı. Katılımcılar ikisi çalışma biri kontrol olmak üzere üç gruba ayrıldı(Kontrol, n=8; İmgeleme n=8; Konsantrasyon, n=7). Çalışma grupları olan imgeleme ve konsantrasyon grupları, sırasıyla, 10 hafta boyunca içsel imgeleme ve konsantrasyon (yantra kullanarak) çalışmalarına katıldı. Bu çalışmaların görsel odak, performans ve odaklanma süresi üzerine etkisi ASL göz izleme modülü ile, durumluk kaygı düzeyi ise STAI (Sürekli/Durumluk Kaygı Envanteri) ölçeği ile araştırıldı. Yapılan zihinsel çalışmaların kontrol ve çalışma grupları üzerinde odaklanabilme (görsel odak), durumluk kaygı ve odaklanma süresi değişkeni açısından grup içi ve gruplar arası karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p > 0.05). Kontrol ve imgeleme gruplarında başarı (performans) değişkeni ile ilgili istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmazken (p > 0.05), konsantrasyon grubunda yapılan çalışmanın olumlu etkisi saptandı (p = 0.004). Yapılan korelasyon analizlerinde imgeleme grubunda son test odaklanma süresi ile son test odaklanma dereceleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulundu (r = 0.73; p = 0.024). Ayrıca, konsantrasyon grubunun odaklanma derecesindeki yüzde değişim ile başarıdaki yüzde değişim arasında negatif yönlü anlamlı ilişki bulundu (r = −0.82; p = 0.024). Sonuç olarak imgeleme çalışmalarının performansta anlamlı olmasa da iyileşme gösterdiği; yantra ile konsantrasyon çalışmalarının ise anlamlı olarak performansı arttırdığı bulundu. Ayrıca konsantrasyon grubunda odaklanma derecesi merkezden uzaklaştıkça, performansın iyileştiği; imgeleme grubunda ise odaklanma süresindeki artışın, odaklanma derecesindeki bozulmayla doğru orantılı olduğu gözlendi.
Sporda profesyonelleşme ve toplumsal hareketli̇li̇k: Türki̇ye'de futbol örneği̇
Bu araştırmanın amacı, toplumsal bir kurum alanı olarak profesyonel futbolun toplumsal dikey hareketlilikle olan ilişkisini incelemektir. Bu çerçevede, profesyonel futbol kariyerine yönelen bireyler için toplumsal dikey hareketliliğin uzun ve kalıcı mı yoksa kısa ve geçici mi olduğu anlaşılmaya çalışılmaktadır. Bu süreçte, toplumsal hareketlilik sayesinde elde edilen ekonomik sermaye, habitus ve toplumsal statünün bireylerde nasıl etki yarattığı göz önünde bulundurulacaktır. Bu çalışmada, bireylerin toplumsal dikey hareketlilik konusunda deneyimlerini derinliğine ve çok boyutlu anlamak için yöntem olarak niteliksel araştırma yöntemi belirlenmiştir. Veri toplama araçları olarak bireysel görüşme ve odak grup görüşmeleri oluşturulmuştur. 8 bireysel görüşme ve 1 odak grup görüşmesi (8 kişi) yapılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler niteliksel içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonucunda üç farklı tema ortaya çıkmıştır: 1) futbola yönelik toplumsallaşmada sosyal ajanlar: geçiş, 2) profesyonelleşme ve yukarı dikey hareketlilik: dönüşüm, 3) profesyonellikte ve sonrasında sorunlar ve geriye dönüş: düşüş. Sonuç olarak profesyonel futbol kariyerinin sistematik ve yapısal sorunları sebebiyle kalıcı toplumsal dikey hareketlilik imkanı tanımadığı ortaya konmuştur.