Theses supervised by Doç. Dr. İbrahim Giritlioğlu
13 theses · Gaziantep University
Şehir turizmine hizmet veren otel işletmelerinin yeşil yıldız kriterlerini uygulama düzeyi: Gaziantep ve Hatay illerinde bir araştırma
İnsanoğlu, varoluşundan itibaren doğadan önemli düzeyde yararlanmış ve bu yönüyle doğal kaynakların en önemli kullanıcısı olmuştur. Yaşam tarzındaki değişimler, insanlarda farklı ihtiyaçlar ortaya çıkarmış ve insanlar, geçmişten günümüze gezme, görme ve dinlenme gibi ihtiyaçlarını gerçekleştirebilmek için turizm faaliyetlerine katılmışlardır. Yirmi birinci yüzyılda, kitle turizminin artış göstermesiyle birlikte turizmle ilgili çevre sorunları da önemli düzeyde artış göstermiştir. Artan çevre sorunları karşısında turizmin sürdürülebilirliğinin devam ettirilebilmesi için hükümetler tarafından çeşitli kanunlar çıkartılmış ve turizm işletmelerine, çevreyi/doğayı korumalarını destekleyici teşvik programları hazırlanmıştır. Türkiye'de de Kültür ve Turizm Bakanlığı konaklama işletmelerinin çevreye duyarlılığını artırabilmek için 'Yeşil Yıldız' programını oluşturmuş ve işletmelerin Yeşil Yıldız kriterlerini uygulaması için konaklama sektörünü çeşitli yönlerden teşvik etmiştir. Bu araştırmanın amacı, Gaziantep ve Hatay illerinde faaliyet gösteren 3, 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinin Yeşil Yıldız kriterlerini uygulama düzeylerinin ortaya konulmasıyla birlikte otellerin, Yeşil Yıldız çevre koruma kriterlerini uygulamalarında otellerin faaliyet gösterdiği şehre, sahip olduğu yıldız sayısına, otelin sahiplik durumuna, faaliyet gösterdiği süreye, otelin sahip olduğu personel ve oda sayısına göre farklılık olup olmadığının tespit edilmesidir. Bu araştırmanın gerçekleştirilmesi için 2015 yılının Nisan ve Mayıs aylarında Gaziantep'te ve Hatay'da faaliyet gösteren 3, 4 ve 5 yıldızlı 40 otel yöneticisine, her bir otelden bir yönetici seçilmek koşuluyla anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak frekans değeri, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Öte yandan araştırma amacı kapsamında oluşturulan hipotezleri test edebilmek amacıyla verilerin normal dağılmamaları durumu göz önüne alınarak "Kruskal Wallis H Testi" ile "Mann-Whitney U Testleri" uygulanmıştır. Yapılan araştırmanın sonucunda her iki şehirde faaliyet gösteren otellerde Yeşil Yıldız çevre koruma kriterlerini uygulama düzeyinin 'orta' seviyede olduğu tespit edilirken, farklı yıldız sayısına sahip otellerde uygulama düzeyleri arasında çeşitli farklılıklar olduğu ortaya konulmuştur. Otellerin yıldız sayısına göre ortaya çıkan farklılıkların en önemli nedeninin ise, 3 yıldızlı otellerde yapılan uygulamalardan kaynaklandığı anlaşılmıştır. Öte yandan Gaziantep'te ve Hatay'da faaliyet gösteren otellerde Yeşil Yıldız çevre koruma kriterlerini uygulama düzeylerinde herhangi bir anlamlı farklılığa rastlanılmazken otellerin sahiplik durumuna göre ortaya çıkan farklılıklarda şahıs otellerinin etkisinin olduğu görülmüştür. Bununla birlikte oda kapasitesi 10-50 odaya sahip otellerle personel sayısı 1-50 olan otellerin diğer oda kapasitesine ve personel sayısına sahip otellere nazaran Yeşil Yıldız çevre koruma kriterlerini uygulamalarında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklara sahip olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan otellerin faaliyet gösterdiği sürenin Yeşil Yıldız çevre koruma kriterlerini uygulama düzeylerinde herhangi bir etkiye sahip olmadığı bu araştırmada ortaya konulan diğer bir bulgu olmuştur.
Turizme hizmet sunan pastane işletmelerinde çalışan geleneksel Maraş dondurması üretim personelinin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi ve uygulama düzeyi üzerine bir araştırma
Dünya turizm pazarı, her geçen yıl daha fazla büyümekte ve bu büyüme ile birlikte turistlerin de kültürel değerler bakımından zengin bölgeleri daha yüksek düzeyde tercih etme eğiliminde oldukları görülmektedir. Nitekim son yıllarda turizm sektöründe ortaya çıkan değişim ve gelişmeler sonucunda, farklı kültürleri tanıma ve öğrenme merakıyla gerçekleşen turistik seyahatlerin sayısında önemli bir artış tespit edilmiştir. Günümüzde yerli ve yabancı turistlerin beslenme ihtiyaçlarında, daha az işlenmiş ve daha düşük oranda katkı maddesine sahip, kalorisi düşük ve yöreye özgü tatlar içeren yiyecek ürünleri talep ettikleri durumu göz önüne alındığında, ülkemizde kültür turizminin kaynakları kapsamında geleneksel yiyecekler arasında yer alan Maraş dondurmasının önemi ortaya çıkmaktadır. Maraş dondurması, üretim ve depolama sürecinde zararlı bakterilerin bulaşmasına fazlasıyla elverişlidir. Hijyen ve gıda güvenliği konusunda yeterli bilgiye sahip olmayan personelin dondurma üretim sürecine dâhil edilmesi, hem yerel halkın hem de turistlerin sağlığı açısından başta gıda zehirlenmesi olmak üzere birçok sağlık riskini beraberinde getirmektedir. Bu araştırmanın amacını, Kahramanmaraş ilinde, turizme hizmet sunan pastane işletmelerinde çalışan geleneksel Maraş dondurması üreten personelin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi ve uygulama düzeyinin ortaya konulması oluşturmaktadır. Bu amaç doğrultusunda oluşturulan anket formu, kolayda örneklem yöntemi esas alınarak, Kahramanmaraş ilinde 7 farklı pastane işletmesinde görev alan 213 dondurma üretim personeliyle yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, SPSS 21.0 istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Bu kapsamda yapılan frekans analizi ile aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmıştır. Bununla birlikte, personelin bazı demografik özelliklerinin, personelin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi ve uygulama düzeyi üzerinde herhangi bir etkisinin olup olmadığının tespit edilmesi amacıyla verilerin normal dağılım göstermediği durumu göz önüne alınarak veriler üzerinde "Mann-Whitney U Testi" ile "Kruskal-Wallis H Testi" uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda, personelin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi ve uygulama düzeyinin "yüksek" seviyede olduğu tespit edilmiştir. Personelin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi düzeyi üzerinde, personelin yaşının, eğitim düzeyinin, iş tecrübesinin ve hijyen ve gıda güvenliği üzerine eğitim alma durumunun önemli bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan personelin hijyen ve gıda güvenliğine ilişkin bilgi ve uygulama düzeyi üzerinde, personelin cinsiyetinin önemli bir etkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan bu araştırmada, dondurma üretim faaliyetinde bulunan pastane işletmeleri ile bu alandaki araştırmacılara, elde edilen bulgular ışığında çeşitli öneriler sunulmuştur.
Otel işletmelerinin yiyecek içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmini ve işgören devir hızı algısı: Gaziantep'te bulunan 4 ve 5 yıldızlı oteller üzerine bir araştırma
Hizmet sektörü içerisinde yer alan otel işletmelerinin, ulusal ve uluslararası ekonomi içerisinde önemli bir yeri bulunmaktadır. Bununla beraber emek-yoğun bir özellik gösteren otel işletmelerinde istihdam edilen işgörenlerin, iş tatmin durumları ve işletmeye karşı işgören devir hızı algı düzeyleri işletmenin amaçlarına ulaşmasını önemli derecede etkilemektedir. Özellikle otelcilik sektöründe, müşterilere sunulan hizmetin kalitesini, bünyesinde çalışan işgörenler belirlemektedir. Bununla birlikte günümüz müşterileri, almış oldukları hizmetin içeriği ne olursa olsun sunulan hizmetin kaliteli olmasını beklemektedir. Memnuniyet düzeyi yüksek müşterilere sahip olan bir işletmenin, rakipleri ile rekabet edebilme ve kârlılığı artırma olasılığı göz önünde bulundurulduğunda, işletmeler açısından işgörenlerin önemi anlaşılmaktadır. Öte yandan, rekabet üstünlüğü elde etmek isteyen otel yöneticileri, işgörenlerin iş tatminlerini artırarak işgörenlerin, işgören devir hızına yönelik algı düzeyini en alt düzeyde tutmaya çalışması, öncelikli stratejiler arasında yer almaktadır. Yapılan bu araştırmanın amacı, Gaziantep ilinde faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin, iş tatmin durumlarının tespit edilerek, işgörenlerin işgören devir hızına yönelik algı düzeylerinin ortaya konulmasıdır. Öte yandan, iş tatminini oluşturan boyutlarla, işgören devir hızı algısını oluşturan boyutlar arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması yapılan bu araştırmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Araştırma 2015 yılının Mayıs ve Haziran aylarında, Gaziantep ilinde bulunan dört ve beş yıldızlı 17 otelin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan 272 işgören üzerinde, anket uygulamasıyla gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Ayrıca, araştırma amacı kapsamında, oluşturulan hipotezleri test edebilmek amacıyla verilerin normal dağılmadıkları durumu göz önüne alınarak "Kruskal Wallis H Testi" ile "Mann-Whitney U Testleri" uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmininin, "kariyer ve iş ortamı" "motivasyon" ve "objektiflik" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilirken, işgörenlerin, işgören devir hızı algısını oluşturan boyutların da "çalışma şartları ve koşulları", "yönetimsel unsurlar" ve "güven duygusu" şeklinde tıpkı iş tatmininde olduğu gibi üç boyuttan oluştuğu görülmüştür. Bununla birlikte, otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin, iş tatmininin "yüksek" düzeyde olduğu tespit edilirken işgörenlerin, işgören devir hızı algılarının ise "orta" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda ise, otel işletmelerinin yiyecek-içecek ünitelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmin durumlarıyla işgören devir hızı algısını oluşturan bazı boyutlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: İş Tatmini, İşgören Devir Hızı Algısı, Otel İşletmeleri, Gaziantep.
Gaziantep şehrinin destinasyon marka imajı ve destinasyon aidiyeti: Yerli turistler üzerine bir araştırma
Dünyada destinasyonların sayısı gün geçtikçe artmakta ve her geçen gün hızla gelişen teknoloji sayesinde destinasyonlar gittikçe daha da ulaşılabilir bir hâl almaktadır. Bu doğrultuda potansiyel turistlerin seçecekleri destinasyon sayısında artış yaşanırken, bu durum destinasyonlar arasındaki rekabetin de daha yüksek düzeyde artmasına neden olmaktadır. Destinasyonlar arasında artan rekabet sonucunda destinasyonlar, kendilerini diğer destinasyonlardan farklı kılmak amacıyla kendine özgü özelliklerini ortaya çıkarıp pozitif bir imajla markalaşma çabası içerisine girmektedir. Markalaşmayı başaran destinasyonların daha fazla tercih edilebilir bir duruma gelmesiyle diğer destinasyonlara nazaran rekabet üstünlüğü de elde etmektedir. Rekabet üstünlüğü elde eden destinasyonlar, potansiyel turistler tarafından daha fazla ziyaret edilerek destinasyon marka imajının artmasına ve bu durum potansiyel turistlerde aidiyet duygusunun oluşmasına imkan sağlamaktadır. Yapılan bu araştırmanın amacı, Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin gözünde Gaziantep şehrinin nasıl bir destinasyon marka imajı ve destinasyon aidiyetine sahip olduğunu tespit etmektir. Bu amaç kapsamında geliştirilen anket formu, tesadüfi olmayan örneklem yöntemlerinden kolayda örneklem yöntemiyle Gaziantep şehrini ziyaret eden 393 yerli turist üzerinde yüz yüze görüşme tekniğiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, SPSS 21.0 for Windows istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Bu kapsamda aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin demografik özelliklerinin destinasyon marka imajı ve destinasyon aidiyeti üzerinde herhangi bir etkisinin olup olmadığının tespit edilmesi amacıyla verilerin normal dağılım göstermediği göz önünde bulundurulmuş, veriler üzerinde "Mann-Whitney U Testi" ile "Kruskal-Wallis H Testi" uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda, Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin destinasyon marka imajının "doğal ve kültürel çekicilikler", "genel alt yapı ve sosyal çevre", "bölgenin atmosferi" ve "aktivite ve etkinlikler" olmak üzere dört boyuttan; destinasyon aidiyetinin ise tek boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Öte yandan Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin destinasyon marka imajının "yüksek" düzeyde olduğu; Gaziantep'e yönelik destinasyon aidiyetinin ise "orta" düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda, Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin destinasyon marka imajı algısıyla destinasyon aidiyeti arasında istatistiksel olarak pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Destinasyon, Destinasyon Marka İmajı, Destinasyon Aidiyeti, Gaziantep.
Kafe ve pastane işletmelerinde algılanan hizmet kalitesinin ölçümü: Gaziantep ilinde bir araştırma
Hizmet sektörü içerisinde yer alan kafe ve pastane işletmeleri modern çağın vazgeçilmezleri arasında yerini almaktadır. Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de kafe ve pastane işletmeleri hızlı bir gelişme göstermiş olup, ulusal ve uluslararası işletmeler bu sektöre yatırımlarını arttırmaktadırlar. Bu derece büyük gelişim gösteren bu sektör her geçen gün büyümekte ve insanların değişen istek ve ihtiyaçlarına karşılık vermek için çaba harcamaktadırlar. Değişim gösteren istek ve ihtiyaçlar doğrultusunda işletmeler sunmuş oldukları hizmet kalitesini arttırma yoluna gitmişlerdir. Yapılan bu tez çalışmasının temel amacını; Gaziantep şehrinde faaliyet gösteren kafe ve pastane işletmelerinde algılanan hizmet kalitesinin müşteriler tarafından değerlendirilmesi oluşturmaktadır. Öte yandan Gaziantep şehrinde faaliyet gösteren kafe ve pastane işletmelerinde algılanan hizmet kalitesinin kaç boyuta sahip olduğu ve hizmet kalitesini oluşturan boyutların müşteriler tarafından nasıl değerlendirildiği, yapılan bu araştırmanın diğer amaçlarını oluşturmaktadır. Söz konusu amaç doğrultusunda geliştirilen anket formu, kolayda örneklem yöntemi esas alınarak, Gaziantep ilinde son bir ay içerisinde kafe ve pastane işletmelerini ziyaret eden 1090 kişi üzerinde uygulanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, SPSS 21.0 istatistik paket programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Yapılan araştırma sonucun da katılımcıların söz konusu işletmelerde hizmet kalitesi algılarının genel olarak "yüksek" seviyede olduğu tespit edilmiştir. Kafe ve pastane işletmelerinde hizmet kalitesi "Kahve Özellikleri ve Fiyat", "Dekorasyon", "Ortam ve Çalışanlar", "Fiziksel Özellikler" ve Sunum ve Lezzet" olarak adlandırılan 5 boyut ve 24 önermeden oluştuğu sonucu tespit edilmiştir. Öte yandan katılımcıların hizmet kalitesi algılamaları ile eğitim düzeyi, gelir, cinsiyet ve meslekleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıkların olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgulardan hareketle Gaziantep şehrinde bulunan kafe ve pastane işletmesi sahip ve yöneticilerine hizmet kalitesini arttırıcı çeşitli öneriler sunulmuştur.
Otel işletmelerinde işgören sinizminin çalışanların motivasyon ve iş tatminine etkileri: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde bir araştırma
Otel işletmeleri sundukları hizmeti basit fakat bütünleşik bir şekilde gerçekleştirmektedir. Yapısı, sunduğu hizmeti ve hizmeti sunuş şekli açısından diğer işletmelerden farklı olan otel işletmeleri; hizmetin insandan insana sunulması, üretim ve tüketimin eş zamanlı olması ve bu hizmetin stoklanamaması gibi kendine ait birçok özelliğinin yanında işgörenler açısından yoğun çalışma koşullarına sahip, özel hayat ve çalışma hayatının dengesizliğine yol açabilen bunun yanında işgörenler açısından stres yaratan işletmeler olma niteliğine de haizdir. İşgörenlerin çalışırken stres altında olmaları müşteri memnuniyetini etkileyen büyük bir sorundur. Çünkü yüksek memnuniyet düzeyine sahip otel işletmelerinin rakiplere karşı avantajı ve karlılığı arttırma oranı da yüksek olacaktır. İşgörenlerin mutsuz ve huzursuz olması, çalıştıkları otel ile ilgili olumsuz tutum ve davranış sergilemesi, otel yöneticilerine ya da diğer işgörenlere karşı sorumsuz olması aynı zamanda işgörenlerin çalışmakta oldukları otelin vizyon ve misyonuna bağlı hareket etmediğini düşünmesi otel işletmeleri için önemli bir dezavantaj oluşturmaktadır. Otel işletmelerinin varlığını sürdürememesi, rekabet şansını kaybetmesi gibi nedenler örgütsel sinizmin, motivasyonun ve iş tatmininin otel işletmelerine zarar verdiğinin göstergesidir. Yapılan bu araştırmanın amacını Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde faaliyet gösteren 5 yıldızlı otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm durumları ile işgörenlerin motivasyon ve iş tatmin düzeylerinin tespit edilmesi ve örgütsel sinizmin motivasyon ve iş tatminine olan etkilerinin ortaya konulması oluşturmaktadır. Öte yandan örgütsel sinizmi oluşturan boyutların motivasyon ve iş tatminini oluşturan boyutlarla arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması da bu araştırmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Araştırma 2017 yılının Nisan ayında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki otellerde çalışan 500 işgören üzerinde, anket uygulaması ile gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Ayrıca, araştırma amacı kapsamında oluşturulan hipotezleri test edebilmek amacıyla verilerin normal dağılmadıkları durumu da göz önünde bulundurularak "Kruskal Wallis H Testi" ile "Mann-Whitney U Testleri" uygulanmıştır. Yapılan araştırmanın sonucunda otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm durumlarının "olumsuz duygu ve davranış" ve "misyona ve vizyona inançsızlık" olmak üzere iki boyuttan oluştuğu tespit edilirken; işgörenlerin motivasyon durumlarının da "çalışma ortamı ve şartları" ile "özgüven" olmak üzere iki boyuttan oluştuğu görülmüştür. Ayrıca otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin iş tatmin durumlarının ise "örgütsel ve yönetsel tatmin" ve "ekonomik ve psikolojik tatmin" olmak üzere iki boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm düzeylerinin "orta", motivasyon durumlarının ise "yüksek" seviyede olduğu tespit edilirken, işgörenlerin iş tatmin durumlarının ise "orta" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda ise, otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sinizm, motivasyon ve iş tatmini algılarını oluşturan bazı boyutlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Otel işletmelerinde örgütsel sosyalizasyonun, duygusal emek ve örgütsel bağlılık üzerindeki etkileri: Muğla ilinde bir araştırma
Emek-yoğun özellik gösteren otel işletmelerinde işgören devir hızının yüksek ve maliyetli olması, istihdam edilen işgörenlerin örgütsel sosyalizasyon durumları ve duygusal emek ile örgütsel bağlılık düzeylerinin yüksek olması, rekabet hȃlinde olan işletmelerin sektörde var olabilmesi ve varlıklarını sürdürebilmesi büyük bir öneme sahiptir. Otel işletmelerinde, müşterilere sunulan hizmetin kalitesi ve müşteri memnuniyetinin sağlanması, hizmet sektöründe aktif olarak performans sergileyen ve müşteriler ile yüz yüze olan işgörenlerin belirleyici bir faktör olması; otel işletmelerinin rekabet edebilmeleri ve kȃrlılık oranlarını artırmaları bakımından otel işletmelerinde istihdam edilen işgörenler önemli bir yere sahiptir. Bununla birlikte, rekabet üstünlüğü elde etmek isteyen otel yöneticilerinin, işgörenlerinin örgütsel sosyalizasyonu sağlaması ve duygusal emek durumları ile örgüte olan bağlılıklarını arttırmaları fayda sağlayıcı unsurlar arasında yer almaktadır. Yapılan bu araştırmanın amacı, Muğla ilinde faaliyet gösteren otel işletmelerinde örgütsel sosyalizasyonun, duygusal emek ve örgütsel bağlılık üzerindeki etkilerinin ortaya konulmasıdır. Öte yandan otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel sosyalizasyon, duygusal emek ve örgütsel bağlılık düzeylerinin de tespit edilmesi yapılan bu araştırmanın diğer amaçlarını oluşturmaktadır. Araştırma 2017 yılının Haziran, Temmuz ve Ağustos ayları içerisinde, Muğla ilinde bulunan otel işletmelerinde çalışan 400 işgören üzerinde anket uygulamasıyla gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda otel işletmelerinde işgörenlerin örgütsel sosyalizasyonun, "eğitim ve gelecek beklentisi", "anlama" ve "iş arkadaşları desteği" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilirken, işgörenlerin, duygusal emeklerini oluşturan boyutların "derin davranış", "yüzeysel davranış" ve "doğal (samimi) davranış" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu; işgörenlerin örgütsel bağlılıklarını oluşturan boyutların ise "duygusal bağlılık", "devam bağlılığı" ve "normatif bağlılık" şeklinde yine üç boyuttan oluştuğu görülmüştür. Otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin, örgütsel sosyalizasyonun "yüksek" düzeyde olduğu tespit edilirken, duygusal emek ve örgütsel bağlılıklarının "orta" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda ise, otel işletmelerinde örgütsel sosyalizasyon, duygusal emek ve örgütsel bağlılık arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Seyahat acentalarında müşteri memnuniyetinin tekrar satın alma ve hizmeti başkalarına tavsiye etme davranışı üzerindeki etkisi: Hatay ilinde bir araştırma
İçinde bulunduğumuz yüzyıl pek çok alanda dünya çapında gelişmelerin ortaya çıktığı ve insana verilen değerin hızla arttığı bir dönemdir. Son yıllarda işletmeler öncelikle kâr elde etmek amacıyla sahip olduğu müşterilere hizmet etmek şeklinde ifade etmektedir. İnsanların son yıllarda aşina olduğu kavramlardan bir tanesi de "hizmet" kavramıdır. Son yıllarda ekonomide yapılan klasik imalat, ticaret ve hizmet biçimindeki üçlü ayrım yerine, her sektör kendini bir hizmet ve üretim örgütü olarak konumlandırmayı seçmektedir. Hizmet sektörünü oluşturan faaliyetler arasında yer alan turizm sektörü, 21. yüzyılda telekomünikasyon ve bilgi teknolojileri ile birlikte küresel ekonomide en hızlı büyüyen sektör hâline gelmiştir. Bu araştırmada seyahat acentalarında müşteri memnuniyetinin tekrar satın alma ve hizmeti başkalarına tavsiye etme davranışları üzerindeki etkisi incelenerek, tekrar satın alma davranışı ile hizmeti başkalarına tavsiye etme davranışı arasındaki ilişkinin yönü ve kuvveti bulunmaya çalışılmıştır. Araştırma 2017 yılında Hatay'da bulunan seyahat acentalarından hizmet alan ve tesadüfi olmayan örneklem yöntemlerinden kolayda örneklem yöntemiyle seçilmiş 724 müşteri üzerinde uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda, seyahat acentalarında müşteri memnuniyetinin tekrar satın alma davranışını anlamlı düzeyde etkilediği, müşteri memnuniyeti ile tekrar satın alma davranışı arasında kuvvetli ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yine müşteri memnuniyetinin hizmeti başkalarına tavsiye etme davranışını anlamlı düzeyde etkilediği ve her iki değişken arasında pozitif yönlü ve kuvvetli bir ilişki olduğu sonucu ortaya konulmuştur. Ayrıca müşteri memnuniyetinin personel memnuniyeti, fiziksel özellikler memnuniyeti, ürüne erişim memnuniyeti ve güvenirlik memnuniyeti olmak üzere dört boyuttan oluştuğu ve bu dört boyutun da tekrar satın alma ve hizmeti başkalarına tavsiye etme davranışını anlamlı bir şekilde etkilediği sonucu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Seyahat Acentaları, Müşteri Memnuniyeti, Tekrar Satın Alma Davranışı, Başkalarına Tavsiye Etme Davranışı, Hatay
Kruvaziyer turizmde deneyimsel pazarlamanın müşteri sadakati ve tekrar ziyaret etme niyetine etkileri: Kuşadası limanını ziyaret eden yabancı turistler üzerine bir araştırma
Pazarlama gelişim süreci ürün, üretim ve satış kavramlarına dayalı olarak, geleneksel pazarlamadan günümüz modern pazarlamasına değişim göstermiştir. Geleneksel pazarlama anlayışı rasyonel kararlara bağlı olarak stratejilerin geliştirilmesini temel almaktadır. Modern pazarlama içerisinde yer alan deneyimsel pazarlama ise veri tabanlı pazarlama stratejileri geliştirme, deneyim oluşturma böylelikle akılda kalıcılığın sayesinde oluşturulmasıyla sağlandığı bir süreci kapsamaktadır. Deneyimsel pazarlama; tüketicilerde merak, duygular, farklılık ve değerlilik gibi hislerin yoğun kullanımı ile deneyim alanları oluşturulmaktadır. Tüketici, oluşturulan deneyimden uzaklaşmasına rağmen deneyimsel pazarlama boyutlarında yer alan beş duyu organının kullanılmasıyla akılda kalıcılık şeklinde devam etmektedir. Bu akılda kalıcılığın kullanılması deneyimsel pazarlamanın temel bileşenini oluşturmaktadır. Turizm sektörü içerisinde fazlasıyla yer alan deneyimsel pazarlama uygulamaları, turizm işletmeleri müşterilerinin deneyiminden kendini özel hissetmesi, tekrarlanmasını istemesi ve memnuniyet gibi duyguların eş ve dosta aktarılması ile bütünselbir süreç olarak değerlendirilmektedir. Yapılan bu araştırmanın temel amacını; Kuşadası limanını ziyaret eden yabancı gemi turistlerinin deneyimsel pazarlamanın kruvaziyer turizm içerisindeki yerinin tespit edilerek deneyimsel pazarlamanın müşteri sadakati ve tekrar ziyaret etme niyetine olan etkisinin incelenmesi oluşturmaktadır. Söz konusu amaç doğrultusunda geliştirilen anket formu, 2017 yılının Haziran ve Ekim ayları arasında kolayda örneklem yöntemi esas alınarak, Kuşadası kruvaziyer limanını ziyaret eden 69 gemi yolcusuolan 550 turiste uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda; Kuşadası Limanı'nı ziyaret eden yabancı turistlerin deneyimsel pazarlama algıları 6 boyut ve bu boyutlara bağlı olarak 24 önermeye sahip olduğu, bu boyutların ise "Hizmet-Keyif, Gemi Performansı, Seyahat Hissiyatı, Görsellik, Düşünsel Katkı ve Yeterlilik" olduğu sonucu tespit edilmiştir. Öte yandan katılımcıların deneyimsel pazarlama kapsamında müşteri sadakati ve tekrar ziyaret etme niyeti ilişkisinin anlamlı, ayrıca deneyimsel pazarlamanın tekrar ziyaret etme niyetinde müşteri sadakatinin kısmi bir aracılık etkisine sahip olduğusonucuna da ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlardan hareketle kruvaziyer turizmde deneyimsel pazarlamanın rolü ve önemi üzerinde durularak sektörde faaliyet gösteren işletmelere çeşitli öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Deneyimsel Pazarlama, Kruvaziyer Turizm, Müşteri Sadakati, Tekrar Ziyaret Etme Niyeti, Kuşadası.
Otel işletmelerinde algılanan nepotizm düzeyinin örgütsel adalet ve yaşam tatmini üzerindeki etkileri: Hatay ili örneği
Hizmet sektörü içerisinde yer alan otel işletmeleri yoğun emek gerektiren bir işletme türü olduğundan sunulan hizmetin en iyi şekilde gerçekleştirilmesi büyük ölçüde işgücüyle ilişkilidir. Bu nedenle otel işletmelerinde misafirlere sunulan hizmetin kalitesini ve memnuniyet düzeyini işletme bünyesinde görev yapan işgörenler belirlemektedir. Bu doğrultuda memnuniyet düzeyi yüksek olan misafirlere sahip olan işletmelerin rakipleri ile rekabet edebilmesi için, işgörenlerin motivasyon düzeylerinin yüksek olması ve yaşam koşullarından tatmin olmaları gerekmektedir. Yapılan bu araştırmanın amacını Hatay ilinde faaliyet gösteren 3-4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin nepotizm, örgütsel adalet ve yaşam tatmini düzeylerinin tespit edilmesi ve işgörenlerin nepotizm durumlarının örgütsel adalet ve yaşam tatminine olan etkilerinin belirlenmesi oluşturmaktadır. Öte yandan nepotizmi oluşturan boyutların örgürsel adalet ve yaşam tatminini oluşturan boyutlarla arasında herhangi bir ilişkinin olup olmadığının ortaya konulması, bu araştırmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Araştırma, 2017 yılının Eylül ve Ekim aylarında Hatay ilinde hizmet sunan otel işletmelerinde çalışan 400 işgören üzerinde anket uygulamasıyla gerçekleştirilmiştir. Anket uygulaması sonucunda elde edilen verilerin analizi yapılarak aritmetik ortalama değerleri hesaplanmış ve verilerin gruplandırılmasında faktör analizinden yararlanılmıştır. Ayrıca araştırmanın amacı kapsamında oluşturulan hipotezleri test edebilmek için verilerin normaldağılmadıkları durumu göz önüne alınarak "Kruskal Wallis H Testi" ile "Mann-Whitney U Testleri" uygulanmış olup, elde edilen bu verilerin analizinde dağılım ölçüleri, faktör analizi, korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon kullanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin nepotizm durumlarının "iş sürecinde kayırmacılık" "terfi sürecinde kayırmacılık" ve "işe alım sürecinde kayırmacılık" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin örgütsel adalet durumlarının ise "yönetsel adalet" ve "yapılan işin adaleti" olmak üzere iki boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte işgörenlerin yaşam tatmin durumlarının ise "yaşam tatmini" olmak üzere tek boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Öte yandan otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin nepotizm ve örgütsel adalet durumlarının "orta" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin yaşam tatmini durumlarının genel olarak "orta" düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Son olarak yapılan korelasyon analizi sonucunda otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin, nepotizm, örgütsel adalet ve yaşam tatmin durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı'na dahil olan Gaziantep ilindeki gastronomi girişimcilerinin kişilik özellikleri ve yenilikçiliğe bakış açıları üzerine bir araştırma
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) gastronomi, gıda ve kültür çalışmalarını tanımlamak, insanların yediklerine ve içtiklerine dair bilgi sahibi olabilmelerini ve kültürel çeşitliliği sağlamak adına 2004 yılında "Yaratıcı Şehirler Ağı (Creative Cities Network)" programını faaliyete geçirerek Gastronomi Şehirler Ağı'nın da içinde bulunduğu Tasarım, Zanaat ve Halk, Edebiyat, Müzik, Sinema/Film, Medya Şehirlerini 7 tema altında sınıflandırmıştır. Gastronominin Yaratıcı Şehirler Ağı kapsamında bir tema altında değerlendirilerek yöresel mutfakların kültürel birer miras olarak ulusal ve uluslararası düzeyde korunması gerektiği bilinci, yaşanan ekonomik ve kültürel gelişmelerle beraber giderek önem kazanmıştır. Bu kapsamda UNESCO'nun yayımlamış olduğu hedef ve maddelerinden biri olan; "Üye şehirlerin kamu, özel sektör ve sivil toplumun içinde bulundukları ortaklıklar sayesinde aynı platformda buluşturarak, yenilikçi fikirleri hayata geçirme yönünde girişimde bulunmaya teşvik etmek ve geliştirmek" ile bu bileşenleri ortak platformda buluşturabilecek; gerekli durumlarda risk ve sorumluluk almaktan çekinmeyen, aynı zamanda yenilikçi fikirleri hayata yansıtabilen lider ruhlu bireylerin varlığı önem kazanmıştır. UNESCO'nun Gastronomi Şehirleri arasına 2015 yılında dahil olan Gaziantep ilinin markalaşmasında ve sürdürülebilir kentsel kalkınmasında gastronomi girişimcileri aktif rol oynamaktadır. Bu kapsamda yapılan araştırmanın temel amacını, Gaziantep ilinin gastronomi turizminde markalaşmasında öncü role sahip olan gastronomi girişimcilerinin kişilik özelliği ve yenilikçiliğe bakış açılarının tespit edilerek, kişilik özellikleri ile yenilikçilik özellikleri arasında bir ilişki ve gastronomi girişimcilerinin kişilik özelliklerinin yenilikçiliğe bakış açılarına herhangi bir etkisi olup olmadığının ortaya konulması oluşturmaktadır. Söz konusu amaç doğrultusunda geliştirilen anket formu, 2019 yılının Ağustos ve Ekim ayları arasında tesadüfi olmayan örneklem yönteminden kolayda örneklem yöntemi esas alınarak, Gaziantep ilinde hizmet veren yöresel ve turistik yiyecek-içecek işletmelerindeki 254 gastronomi girişimcisine uygulanmıştır. Yapılan araştırma sonucunda gastronomi girişimcilerinin kişilik özelliklerinin "Kararlılık", "Objektiflik" ve "Motivasyon" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilirken, yenilikçiliğe bakış açılarını oluşturan boyutların "Yenilikçi Düşünce", "Farklılık" ve "Etkileşim" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu görülmüştür. Gastronomi girişimcilerinin kişilik özellikleri ile yenilikçiliğe bakış açıları arasında "düşük" düzeyde ilişki olduğu tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizleri sonucunda ise, gastronomi girişimcilerinin kişilik özellikleri yenilikçiliğe bakış açılarını pozitif yönde ve anlamlı etkilediği saptanmıştır.
Yerli turistlerin Gaziantep mutfağına bakış açılarının tespit edilmesine yönelik bir araştırma
Eskiden turizm faaliyeti denildiği zaman akla ilk olarak "deniz, güneş, kum" üçlemesi gelirken; günümüzde alternatif turizm çerçevesinde "spor, macera, inanç, sağlık, kültür ve kongre turizmi" gelmektedir. Günümüz destinasyonlarında alternatif turizm kapsamında değerlendirilebilecek bir diğer önemli turizm türü de gastronomi turizmidir. Gastronomi turizmi, günümüz alternatif turizm türleri içinde dikkat çeken önemli turizm türlerinden biridir ve bu doğrultuda son yıllarda turizmdeki payı gittikçe artmaktadır. Bu bağlamda Gaziantep ilinin turistik zenginlik unsurlarının başında "mutfağı" yani yöresel yiyecek ve içecekleri gelmektedir. Yapılan bu araştırmanın amacını, Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin Gaziantep mutfağına özgü düşünceleri ve Gaziantep mutfağına yönelik bakış açılarının tespit edilmesi oluşturmaktadır. Belirtilen amaç doğrultusunda geliştirilen anket formu, tesadüfi olmayan örneklem yöntemlerinden kolayda örneklem yöntemiyle 2015 yılının Mayıs ve Haziran aylarında Gaziantep'i ziyaret eden 384 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Yapılan araştırma sonucunda Gaziantep'i ziyaret eden yerli turistlerin Gaziantep mutfağına ait yemeklerin kalorisinin yüksek, yemek çeşidinin zengin ve yemeklerinin ise lezzetli olduğunu düşündükleri tespit edilmiştir. Turistlerin Gaziantep mutfağına yönelik bakış açısının "Gaziantep mutfağı", "Gaziantep mutfak kültürü" ve "Yerel mutfak" olmak üzere üç boyuttan oluştuğu tespit edilmiş olup yerli turistlerin Gaziantep mutfağına yönelik algı düzeyinin ise "çok yüksek" seviyede olduğu bu araştırmada ortaya konulan diğer bir bulgu olmuştur. Anahtar kelimeler: Destinasyon, Gastronomi, Yerli turist, Gaziantep mutfağı.
Mutfak yöneticilerinin üretimde yerel yiyeceklere ilişkin algı ve yerel yiyecekleri kullanma düzeylerine yönelik bir araştırma
Yapılan bu araştırmanın temel amacını; Gaziantep'teki mutfak yöneticilerinin yerel yiyeceklere yönelik algıları ile bu yiyecekleri üretimde kullanma düzeylerinin tespit edilmesi oluşturmaktadır. Söz konusu amaç doğrultusunda geliştirilen anket formu, 2020 yılının Ağustos ve Ekim ayları arasında tesadüfi olmayan örneklem yöntemlerinden kolayda örneklem yöntemi esas alınarak, Gaziantep'teki yiyecek- içecek işletmelerinde görev yapan 262 mutfak yöneticisine uygulanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin istatistiksel analizlerinin yapılmasında, SPSS 21.0 for Windows istatistik paket programı kullanılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda; mutfak yöneticilerinin yerel yiyeceklere yönelik algı düzeyine ilişkin geliştirilen ölçeğin, 21 önerme ve "Tedarikçiye Ulaşılabilirlik, Yerel Yiyecek Özellikleri, Görünüm ve Beceri, Ekonomi ve Sağlık ve İşletmeye Etkisi" olmak üzere 5 boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Araştırmada, mutfak yöneticilerinin yerel yiyecek kullanma düzeyine ilişkin geliştirilen ölçeğin, 7 önerme ve "Yerel Yiyecek Kullanımı ve Temin-Yetki Boyutu" olmak üzere 2 boyuttan oluştuğu tespit edilmiştir. Bir başka ifade ile mutfak yöneticilerinin yerel yiyecek kullanım düzeyleri 2 boyut ve 7 önermeden oluşmaktadır. Yapılan korelasyon analizleri sonucunda, mutfak yöneticilerinin yerel yiyeceklere ilişkin algı düzeyleri ile yerel yiyecek kullanma düzeyleri arasında pozitif yönlü ve zayıf düzeyde anlamlı bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlardan hareketle yerel yiyeceğin önemi üzerinde durularak sektörde faaliyet gösteren yiyecek-içecek işletmelerine ve mutfak yöneticilerine çeşitli öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Mutfak, Gaziantep Mutfağı, Yerel Yiyecek, Gaziantep