Theses supervised by Prof. Dr. Aziz Ertunç
16 theses · Toros University, Çukurova University, Akdeniz University
Yapım projelerinde geoteknik risklerin yönetilmesi ve iş programına etkileri
Bu tez çalışmasının temel amacı, yapım projelerinde geoteknik risklerin saptanması, yönetilmesi ve bu risklerin iş programını nasıl ve ne derece etkilediğini belirlenmesidir. Tez kapsamında bu amaçla kullanılabilecek bir kavramsal çerçeve geliştirilmiştir. Gerek bu geoteknik risklerin ve iş programına etkilerinin belirlenmesi için kavramsal çerçevenin oluşturulmasında ve gerekse geoteknik risklerin ve iş programına etkilerinin belirlenmesinde uygulanan yöntem, literatür araştırması, analizi ve yorumlanmasıdır. Bu yönü ile bu tez çalışması betimleyici bir çalışmadır. Literatür araştırması kapsamında inşaat sektöründe geoteknik uygulamalar ve iş programı uygulamaları incelenmiştir. Ayrıca, geoteknik uygulamada öngörülen ya da öngörülemeyen riskler de incelemeye dahil edilmiştir. Literatür incelemesinde görülmüştür ki, yapım işlerinin hemen her alanında geoteknik riskler ayrıntılı bir biçimde belirlenmiştir. Ancak, geoteknik risklerin yönetilmesinin iş programına etkilerini inceleme konusunda yeterli araştırma bulunmamaktadır. İşte bu eksiklik, bu tezin yapım işlerindeki iş programı literatürüne katkı sağlayabileceği alan olmaktadır. Temel bulgulardan birisi, yapım işleri için geoteknik riskler belirlenirken tüm zemin parametrelerinin dikkate alınması gerektiği ve bu doğrultuda planlama yapılması gerektiği olmuştur. Bu parametreler aynı zamanda iş programını etkileyen geoteknik risklerin kavramsal çerçevesini oluşturmaktadır. Bu parametreler, zemin etüdü sonucu hazırlanan geoteknik rapor içeriğinde yer alan ve projelendirme ve uygulama süreçlerinde belirleyici olan değerlerdir. Bir başka ifade ile geoteknik risklerin yönetilmesi, iş programını doğrudan ve/veya dolaylı etkiliyor olsa da projenin sağlıklı ilerleyebilmesi için sorumlular tarafından bu risk yönetim faaliyetinin doğru şekilde gerçekleştirilebilmesi başarılmalıdır.
Gerede havzasından Ankaraya içme suyu aktarımında mühendislik jeolojisi çalışmaları
Bu çalışma, Ankara İçme Suyu Projesi'ni örnek göstererek, çizgisel mühendislik yapısı projelerinde geçki seçiminin önemini vurgulamaktadır. Zamanlama, maliyet, duraylılık- güvenlik ve çevre etki değerlendirme mühendislik projelerinin hemen her aşamasında göz önünde tutulması gereken ana konulardır. Mühendislik projelerinin değiştirilebilir nitelik taşıması özellikle zaman, maliyet ve çevre açısından yadsınılamaz önem taşımaktadır. Genel jeoloji, hidrojeoloji ve mühendislik jeolojisi modelleri, güvenilebilir bir jeoteknik modelin ortaya çıkarılmasında temeli oluştururlar. Her modelin güvenilirliği bir öncekinden geçer. Modellerin ortaya çıkarılabilmesi için yukarıda verilen sıranın korunması gerekmektedir. Yukarıda değinilen mühendislik ilkeleri ve yaklaşımları, konu içerisinde verilen gerçek örneklerden de anlaşılabileceği gibi daha uygun tasarımın gerçekleştirilmesinde mühendisi yetkin kılar. Gerede havzası suyunun Ankara'ya aktarılması için bu çalışmada önerilen E5 (boru hattı) seçeneği 19601ı yulardan beri çalışılan Köroğludağı (tünel) seçeneğine göre yukarıda değinilen 4 ana konu açısından küçümsenemez üstünlükler sağlamaktadır. E-5 boru hattı boyunca ayrıntılı süreksizlik çalışmaları yapılıp, karşılaşılacak birimlerin mühendislik özellikleri ve açılacak boru kanalı yamaçlarında devrilme, kamatipi ve düzlemsel kayma analizleri kinematik yöntemle incelenmiştir. Köroğludağı seçeneğinde bulunan Işıklı Tünelleri'nde gerilmeler oranının değişmesinin tünel tasarımına etkisi sonlu elemanlar yöntemi ile araştırılmıştır. E-5 seçeneği tünelleri ortadan kaldırmakta ve içme suyu projesi olmasına rağmen ikincil enerji olanağı sunmaktadır. Hiç bir noktasına ulaşım sorunu yoktur. Çevre etki değerlendirmesi açısından sorun içermemektedir
Zonguldak-Devrek Bartın yol ayrımı ve tünel güzergahlarının mühendislik jeolojisi incelemesi
Zonguldak-Devrek Bartın Yol Ayrımının Mühendislik Jeolojisi İncelemesi adlı çalışma ile 35 km'lik bir hattın mühendislik jeolojisi çalışılmış; biri 900 m, diğeri ise 800 m uzunluğunda iki tünel gereksinimi çıkmıştır. Ayrıca 10 adet alt geçit ve 34 adette sel geçidin yapılması zorunludur. Tüneller, ani topoğrafik değişimlerin gözlendiği arazilerde çizgisel mühendislik yapılarının en önemli bileşenini oluştururlar. Mühendislik Projelerinde genel jeoloji, hidrojeoloji, morfolojik özellikler ve mühendislik jeolojisi modelleri güvenilir bir jeoteknik modelin ana bileşenlerini oluştururlar. Yapılan çalışmalar ile Üzülmez tünelinin Karbonifer yaşlı birimlerde, Sapça tünelinin ise Kretase yaşlı birimde açılacağı görülmüştür. Tünel güzergahları boyunca yapılan arazi çalışmalarından tünellerin yeraltısu seviyesinin üzerinde açılacağı anlaşılmıştır. Mühendislik jeolojisi çalışmaları ile tünel güzergahları boyunca 1/2000 ölçekli ayrıntılı mühendislik jeolojisi harita ve boy kesitleri hazırlanmıştır. Ayrıca yol hattı boyunca eğim haritası hazırlanmıştır. Tünel tasarımlarında RMR ve Q ampirik yöntemleri kullanılmış, tünellerin orta-zayıf kalite kaya sınıfı içinde açılacağı görülmüştür. Analitik yaklaşımlarda ise Phase2 (4.05) bilgisayar programı kullanılarak, yerinde gerilmelerin etkisi ve kaya kütle özelliklerine göre gerilme-deformasyon analizleri ve kazı-destek etkileşimi incelenmiştir. Birimlerin indeks özellikleri belirlenmiş, tek eksenli basma dayanımı ile schmidt sertlik değeri arasında doğru orantılı bir ilişki belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler:Mühendislik jeolojisi, tünel tasarımı, kaya sınıflaması, gerilme- deformasyon, kazı-destek etkileşimi
Coğrafi bilgi sistemlerinin Burdur yerleşim alanına uygulanması
Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), coğrafik verilerin gösterimi, toplanması, depolanması ve bir kaynak oluşturması için bilgisayar destekli bir sistemdir. CBS, software, hardware ve verilerin birlikte kullanımıdır. CBS teknolojisi, kaynak yönetimi, planlama gelişimi ve bilimsel araştırmalarda kullanılabilir. Bazı uygulama alanları, jeoloji, ziraat, arazi kullanımı ve coğrafi konulardır. Uzaktan Algılama (UA) objelerle fiziksel temasta bulunmadan herhangi bir uzaklıktan yapılan ölçümlerle yeryüzü hakkında bilgi edinme bilim ve sanatıdır. UA yöntemleriyle geniş alanların kısa zamanda analizi yapılabilmektedir. Kilometrelerce uzunluğundaki fay zonlan haritalanabilmekte, arazide izlenemeyen çok küçük faylar ya da kırık sistemleri gözlenebilmektedir. CBS ve UA tekniklerinin bir arada kullanımı oldukça yararlı sonuçlar doğurmaktadır. Günümüzde zaman ve iş gücünün önemi düşünülürse bu iki sistemin bir arada kullanımının artan önemini reddetmek mümkün değildir. Bu çalışmada CBS'nin Burdur ili yerleşim alanına uygulanması amaçlanmıştır. Bu amaçla bölgenin 1/5000 ölçekli şehir, mühendislik jeolojisi, hidrojeoloji, eğim ve sıvılaşma haritaları sayısallaştırılmıştır. Ayrıca Uzaktan Algılama teknikleri kullanılarak uydu görüntüsü üzerinden bölgenin jeolojik haritası yapılarak sayısallaştırılmıştır. Aynı şekilde uydu görüntüsü kullanılarak bölgenin kırık sistemleri incelenmiştir. Sayısal veri haline dönüştürülen ve ayrı katmanlar halinde oluşturulan bütün haritalar, Arc View programında üst üste çakıştırılmıştır. Bu haritalar üzerinde amaca yönelik olarak sorgulamalar yapılarak bölgenin yerleşime uygunluk haritası çıkarılmıştır. Anahtar Kelimeler: Coğrafi Bilgi Sistemleri, Sayısallaştırma, Uzaktan Algılama
Mühendislik projelerinde jeoloji ve jeotekniğin önemi: Ecemiş fay kuşağı, Adana-Niğde
Çalışma alanı kuzeyden güneye Sivas, Tuzla, Şarkışla, Kayseri, Yahyalı, Çamardı, Kamışlı, Pozantı, Killik ve Mersin'den Akdeniz'e ulaşan çizgiselliğin aşağı orta bölümünde yer almaktadır. Üst Kretase yerleşim yaşlı karmaşık içerisinde kıta-kıta çarpışması sırasında oluşan düşey eğimli süreksizlikler, Ecemiş Fay Kuşağını yaratmıştır. Ters faylar, normal faylar ve son olarak da doğrultu at ımlı Ecemiş Fayı, çalışma alanının 40 kilometresi boyunca milyarlarca metreküplük büyük ölçekli kopmalara neden olmuşlardır. Jeoteknik sorunların ana nedeni olan su-süreksizlik-kil (SSK) üçlüsü bu kaymaların oluşumda ana etken olmuştur. Ancak SSK üçlüsünün yarattığı duraysız zemin, gözardı edilemeyecek kadar yüksek verimli tarım alanlarını yaratmıştır. Böyle bir vadi içerisinde, ilgili kurumlarca bir baraj ve bir otoyol projesi yerleştirilmiştir. Ancak buraya özgü olan jeoteknik sorunların çözümleri için yapılacak iyileştirme yöntemleri kabul edilebilir sınırları aşmaktadır. Bu nedenle bu çalışmayla; doğal ve tarihi kültürü yok eden sıradan baraj yöntemine karşın maliyet-emniyet (duraylılık)-zaman- estetik (çevre) (MEZE) açısından projeye üstünlük sağlayan basınçlı boru sistemi önerilmiştir. Öneri sistem uygulanarak, çevreye zarar vermeden daha az yatırımla daha yüksek enerji elde edilebilecektir. Sıradan baraj yöntemlerine karşı, önerilen basınçlı boru sisteminin ana bileşenleri.S yan dereler üzerinde küçük ölçekli baraj,./ akışdüzengeçler,.S çelik borular ve S santrallardır. Ayrıca; otoyolun buradan geçirilemeyeceği ilgililer tarafından kabul edilmiş ve yeni geçki Ecemiş koridorunun 30 km batısına kaydırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Jeoteknik, Ecemiş, Su-süreksizlik-kil (SSK), MEZE, Basınçlı boru.
Tarsus-Adana-Gaziantep otoyolu (TAG) tünel 2-tünel 4 arasının mühendislik jeolojisi
99 ÖZET Bu çalışmada, Tarsus-Adana-Gazlantep (TAG) otoyolunun en tartışmalı bölümü olan Nur Dağı geçişindeki 4 km'lik kesimi de içine alan Kızlaç bölgesinin mühendislik jeolojisi ayrıntılı olarak araştırılmıştır. Yaklaşık l ve 1.5 km uzunluğunda iki tünelin yer aldığı bu bölgenin genel jeolojisi, yapısal jeolojisi, litolojik birimlerin mühendislik özellikleri ve üç boyutlu dağılımları, hidrojeolojik özellikleri ve ana duraysızlık sorunları araştırılmıştır. Çalışma bölgesinin stratigrafisi sunulmuş ve birimler anlatılmıştır. Çalışma alanında bölgesel metamorfizma geçirmiş Devoniyen (?) yaşlı Kaman metakırıntılı üyesi bulunur. Bu birimler detay olarak çalışılmış ve alt üyelere ayrılarak incelenmiştir. Birimlerin tanımlamaları yapılırken mühendislik özellikleri sürekli göz önünde tutulmuştur. Mühendislik jeolojisinde yüzey yapıları (dolgu, yarma, köprü vb.) için oldukça önemi bulunan Kuvaterner yaşlı birimlerin mühendislik özellikleri yüzey ve yeraltı jeolojisi ile belirlenmiştir. Devoniyen yaşlı birimTer sıkıştırma kuvvetlerinin yönünde (üst Kretase -Alt Tersiyer bindirme fazı) genelde KB'ya eğimli tek yönlü yapı kazanmışlardır. Metakırıntilılarda sistozite genellikle etken sıkıştırma kuvvet yönüne dik olarak gelişmiştir. Sistozite tabakalanma ile kesildiği için, ayrıca tabakalanma da metamorfizma ile kaynaştığından bu tür süreksizlikler kaya kalitesi üzerinde pek fazla etkili değildir. Çalışma alanındaki yapısal unsurlar incelenip görsel olarak (harita, kesit, şekil resim) verilmeye çalışılmıştır. ı Mühendislik jeolojisi ve hidrojeolojik yönden bu yapısal unsurların bölgedeki etkileri araştırılmıştır. Eklem takımları, sistozite ve tabakalanma sistemleri mühendislik veri tutanaklarına işlenmiştir.100 Yerinde ve laboratuarda elde edilen veriler denettirilerek en yaygın değ-iştirgelerin (parametrelerin) bulunması sağlanmıştır. özellikle yarma ve tünel kazılarında karşılaşılabilecek sorunlar ve çözümleri belirlenmeye çalışılmıştır. Farklı iki seçenekten, kuzey yamaçta (Kızlaç) heyelan sorunları olan bir alandan geçmenin çok büyük maddi sorunlar yaratacağı, 3 yıl gibi uzun ve yoğun bir zemin araştırmasından sonra anlaşılmıştır. Böylece, sadece yüzey jeolojisi çalışmalarına göre hazırlanmış olan blok gösterimler ve enkesitler, daha sonra yapılan bu araştırmalarla doğrulanmıştır. Güney yamaçta ise (Çürçek) büyük bir heyelan gibi görünen, gerçekte kalınlığı 15 metreyi geçmeyen duraysız bir kütle ve yüaen blok diye yorumlanan birbirinden bağımsız ana kaya yüzleklerinin gerçek durumu süreksizlik araştırmalarıyla ortaya konmuştur. Daha sonra yapılan sondaj çalışmalarıyla da bu sonuç doğrulanmıştır. Güney seçenek bütün bu çalışmalar sonunda otoyol inşaatı için yetkililerce uygun bulunmuştur. Tünel 3b'nin doğu ve batı giriş-çıkış ağızlarındaki yarmalarda ve tünel tavan ve yan yüzeylerinde kinematik incelemeler yapılarak düzlemsel kayma, kama tipi kayma, devrilme ve kopma durumları incelenmiştir. Tortul birimlerin metamorflamasının mühendislik jeolojisi üzerindeki olumlu etkileri ayrıca verilmeye çalışılmıştır. Yapısal jeolojinin, bölgenin hidrojeolojisini nasıl etkilediği ayrıntılı gözlemlerle açıklanmaya çalışılmıştır. Yaklaşık olarak bölgenin KB'ya eğimli tek yönlü yapı sunmasının YAS'nün beslenme alanın (batı yamaçlar için) yağış alanından daha büyük olmasına neden olduğu ortaya Çıkarılmıştır. Etken kayma alanlarında yeraltı suyunun Önemi incelenirken menfez, köprü vb. mühendislik yapılarının olduğu derelerde taşkın hesaplamaları yapılarak bu yapıların boyutlandırılmasında nasıl kullanıldığı irdelenmiştir.
Ankara su temin projesi Gerede-Çamlıdere derivasyonu ışıklı tüneli jeoteknik incelemesi
VIII ÖZ: Bu inceleme, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Jeoloji Mü hendisliği Anabilim Dalında doktora tezi olarak hazırlanmıştır.Çalışmalar 1991-1994 yılları arasında gerçekleştirilmiştir. Ankara Su Temin Projesi Işıklı Tüneli alternatif güzergahlarında yapılan bu çalışma ile kaya kütlesi sınıflamaları ve tünel güzergahlarına uygulamaları ile destek tipleri incelenmiş, tünel güzergahlarının jeolojik ve jeoteknik koşulları ortaya konularak alternatiflerin karşılaştırmaları yapılmıştır.
Tekir-Tarsus bağlantısı geçki seçenekleri
Tekir-Tarsus ve Mersin arasında 140 km uzunluğunda otoyol ve bağlantıları yapılmaktadır. Söz konusu otoyol, aktif olan Ecemiş fayını yer yer kesmekte, kimi zaman ona paralel uzanmaktadır. Bu incelemede Tekir-Tarsus bağlantısının ayrıntılı mühendislik jeolojisi çalışmaları yapılmıştır, özellikle, yaklaşık 3 km uzunluğunda olan büyük boyutlu bir kaymanın bulunduğu bölgenin; genel jeolojisi, yapısal jeolojisi, ayırtlanan litolojik birimlerin mühendislik özellikleri ve alansal dağılımları, hidrojeolojik özellikleri, ana duraysızlık sorunlarım yaratan jeoteknik modeller araştınlmıştır. Diğer bölümlerde açılan yarmaların etkisiyle etkinleşen fosil kaymaların ve yeni oluşan duraysızlık sorunlarının mekanizmaları açıklanmaya çalışılmış, sonuçlan incelenmiş, etkin mühendislik çözümleri üretilmiş ve otoyolun daha sağlıklı, daha ekonomik olması için farklı geçki seçenekleri karşılaştınlmıştır. Yapılan bu çalışmayla, otoyol geçirişinin ve bileşenlerinin, projenin ilk aşamasında belirlenmesinde, jeolojik ve jeoteknik araştırmaların küçümsenmeyecek ölçüde önem taşıdığı ve otoyol yapım maliyeti ile süresini 1/5 oranında düşürdüğü sonucuna varılmıştır.
Viyadük temellerinin yerleşimine etki eden jeolojik ve jeoteknik faktörlerin incelenmesi
69 ÖZET Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmada Adana iline bağlı Bahçe ile Kömürler ilçesi arasındaki Kızlaç Köyü' nün 1.5 Km batısında yer alan TAG (Tarsus- Adana-Gaziantep) Otoyolu' nun m. Kesimi Nur Dağı kesişjminde Km 207+000-207+500 istasyonları arasındaki metakuvarsitler üzerine inşa edilen Viyadük-4 köprü yapısı temellerini, temel tasarımında önemli bir yer tutan jeolojik ve jeoteknik faktörleri dikkate alarak yamaç durayhlığı, oturma ve taşıma kapasitesi yönünden incelenmiştir. Jeoteknik tasarımda kaya temellerinin gerek teoride gerekse pratikte zemin temellerine göre farklılıklar göstermesi, analitik ve ampirik açıdan ele alınarak yapılan incelemesinde jeolojik faktörlerin temel tasarımlarım etkilediği çok açıktır. Çalışma sahası olarak belirlenen alanda elde edilen verilere göre temel tasarımlarının yapıldığı bu çalışmada, otoyollarda büyük sanat yapısı olarak kabul edilen viyadük gibi inşaat projelerinin temellerinin yerleşeceği alanda yamaç molozu ve anakaya litolojisine göre üç ana temel grubu belirlenmiştir. Bunlar sırasıyla, yüzeysel olarak kabul edeceğimiz, sömel temel, derin temel olarak da kazıklı ve soketli temellerdir. Bu temel tasarımlarında, kayacın deformasyon ve mukavemet parametreleri kullanılmıştır. Temellerdeki oturma çok küçük miktarda hesaplanırken, özellikle yamaç molozunun yer aldığı alanlarda stabilite sorunu gündeme gelmiştir. Yapılacak temel yapılarının özellikle yamaç hareketlerinden korunması için ıslah yöntemleri kısaca bu araştırmada ele alınmıştır. Ana kayadaki süreksizliklerin kontrolü altında gelişecek deplasmanlar için ankraj uygulaması bu inceleme kapsamında tartışılmıştır.
Kokar pınar kaynağının (Ceyhan-Adana) hidrojeokimyasal değerlendirilmesi
Bu çal mada, Adana Ceyhan Küçükburhaniye Köyü'nde Kokar P nar suyunun hidrojeokimyasal özelliklerinin belirlenmesi amaçlanm t r. Çal ma alan Adana ili Ceyhan ilçesinin Küçükburhaniye köyünün 1 kmkadar kuzeybat s nda yer almaktad r. nceleme alan n n büyük bir k sm Üst Kretase ya l kireçta lar ve geni bir yay l m gösteren alüvyon birimlerden olu maktad r. Yap lan analizler sonunda kaynak suyunda en fazla bulunan iyonlar sodyum ve bikarbonat iyonlar d r. Kimyasal analiz sonuçlar na göre kaynak suyunda bulunan anyon ve katyonlar n kökenleri aç klanm t r. Bu verilerin yard m yla Piper, Schoeller, ABD tuzluluk, Wilcox, Giggenbach triangle, Pie diyagramlar çizilerek, sular n kimyasal bile imlerinin litolojisiyle ili kileri ortaya konulmu tur. Yap lan analizler sonucunda elde edilen A.B.D. Tuzluluk laboratuar diyagram nda C3S2 bölgesinde yüksek tuzlulukta olup, Schoeller diyagram nda çok iyi-iyi sular s n f ndad r. Pie diyagramlar na göre kaynak suyunda yo un olarak sodyum, klor, bikarbonat, kalsiyum, sülfat ve magnezyum iyonlar s ras ile söylenebilir. Piper diyagram na göre kaynak suyunda alkaliler toprak alkalilerden fazla oldu u için 2. bölgede oldu u ortaya konulmu tur. Giggenbach triangle diyagram nda so uk sular grubundad r. A r Metal Analizlerde Çinko (Zn), Bak r (Cu), Alüminyum (Al) iyonlar görülmü olup di er a r metal iyonlar gözlenmemi tir. Yap lan kimyasal analizlere göre suyun fasiyesinin Na- Ca- Cl- HCO3 oldu unu ortaya konmu tur. Anahtar Kelimeler: Ceyhan, Kokar P nar, Su Kimyas , Kireçta .
Kösbucağı (Mersin-Erdemli) göleti su kaçaklarının incelenmesi
Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmada, Kösbucağı sulama göletinde meydana gelen su kaçakları incelenmiş olup, bu kaçaklara karşı çözüm önerileri getirilmeye çalışılmıştır. Mersin ilinin 47 km batısında, Erdemli ilçe merkezine 12 km uzaklıkta, Kösbucağı köyünün 1 km güneyinde yer alan Kösbucağı sulama göleti, sol yamacında bulunan kireçtaşı-konglomera dokanağında meydana gelen su kaçakları problemi yüzünden su depolayamamaktadır. İnceleme alanında çeşitli çalışmalar yapılmış, gölet alanının 1/500 ölçekli jeoloji haritası çıkartılmıştır. Oluşan problemin ortadan kaldırılması için, gözlemler yapılmış, Kösbucağı sulama göletinde problem teşkil eden bölgeye jeomembran kaplanması ya da beton kaplanması önerilmiştir.
Marmaray Projesi mühendislik jeolojisi özellikleri
Bu çalışma 2009-2010 öğretim yılında Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalında Yüksek Lisans Tezi olarak hazırlanmıştır.Marmaray Projesi İstanbul'un Avrupa-Asya Yakasını denizden birbirine bağlayan Türkiye' de gerçekleştirilen en önemli projelerinden biridir.Bu tezde Marmaray Projesinin tarihçesi, amaçları, Üsküdar İstasyonu ile ilgili bilgiler verilmiş olup, İstasyonun zemin profilinin boy kesiti yapılmış, sondaj log verileri değerlendirilmiştir.Proje tamamlandığında en derin batırma tüp tünel olarak hem İstanbul'un hem de dünyanın en önemli yapıtlarından biri olacaktır.