Theses supervised by Prof. Şeyda Çilden
10 theses · Gazi University
Müzik öğretmeni yetiştirme sürecinde çalgı eğitiminin sorunları (Gazi Üniversitesi örneği)
Bu araştırma Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı?nda uygulanan çalgı eğitiminin, fiziki durum, program, öğretim elemanı ve öğrenci boyutlarındaki sorunlarına ilişkin öğretim elemanı ve öğrenci görüşlerini ve bu görüşler arasındaki farkı saptamayı ve bu görüşler doğrultusunda çözüm önerileri getirmeyi amaçlamıştır. Araştırmaya anabilim dalında görevli 38 öğretim elemanı ve 164 öğrenci katılmıştır. Öğretim elemanları ile öğrencilerin bireysel olarak yapılan çalgı ve piyano derslerinin uygulamadaki sorunları ifadelere dönüştürülmüş ve katılma durumlarını belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından anket formu hazırlanmıştır. Araştırma sonucuna göre ?Fiziki Durum? yönünden en önemli sorunlar mesai saati dışında ve hafta sonu tatillerinde okulda çalışma olanağının azlığı, çalışma odalarının ses yalıtımı ve ısı ayarlaması, derslerde eşlikli çalışmalar yapma olanaksızlığı ve çalgı bakım onarım yönünden yaşanan eksikliklerdir. ?Program? yönünden en önemli sorunlar haftalık ders saatinin yetersizliği, dersin kodunun ve adının çalgı türleri ve öğrenci seviyesi yönünden ayırt edici olmaması, dersin kredisinin gerektirdiği çalışma için yetersiz oluşu ve sınavların uygulanış şekli ve içerikleridir. ?Öğrenci? yönünden en önemli sorunlar planlı ve programlı çalışma yapılmaması, dersin gerektirdiği çalışmaların yapılmaması ve tatillerde çalışmaların aksatılmasıdır. ?Öğretim Elemanı? yönünden en önemli sorunlar öğrencilerin çalışmalarının ders saati dışında denetlenememesi, derse zamanında başlayamama ve dersi zamanında bitirememe ve ders zamanının verimli kullanılamamasıdır. Anahtar Kelimeler: Müzik Öğretmenliği, Müzik Eğitimi, Çalgı Eğitimi.
Keman eğitiminde kullanılan M. Crickboom metodunun incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, keman eğitiminde kullanılan M. Crickboom Keman Metodu?nun ilk üç fasikülündeki keman çalma tekniklerini incelemekle birlikte, metodun öğretim açısından içeriğini; keman çalmak için gerekli olan sağ ve sol el tekniklerine ilişkin çalışmaları ne ölçüde kapsadığını; alıştırmaların, etütlerin ve parçaların teknik ve müziksel özelliklerinin neler olduğunu tespit etmektir. Betimsel nitelikli olan bu araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden içerik analiz modeli kullanılmıştır. Gözlem, görüşme ve doküman analizi gibi nitel veri toplama yöntemlerinin kullanıldığı nitel araştırma, daha çok sosyal bilimlerde kullanılan bir yöntemdir. Buna göre, araştırmanın verileri belgesel tarama tekniği kullanılarak; doküman analiz yöntemi ile toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler, içerik analiz yönteminin; verilerin kodlanması, temaların bulunması, kodların ve temaların düzenlenmesi, bulguların tanımlanması ve yorumlanması aşamaları izlenerek tablolar halinde sınıflandırılmıştır. Araştırma sonucunda, elde edilen bulgular doğrultusunda ilk üç fasikülde, 248 alıştırma, 26 etüt, 16 parça ve referans gösterilen 18 şarkı-parça bulunmaktadır. İncelenen fasiküllerde kullanılan teknikler, sağ ve sol el teknikleri olmak üzere iki grupta toplanmıştır. Üç fasiküldeki sağ el teknikleri; legato, detaşe, martele, bağlı martele, portato ve bağlı staccato olarak tespit edilmiştir. Fasiküllerde en çok kullanılan sağ el tekniği detaşe iken; en az kullanılanı bağlı marteledir. Sol el teknikleri ise Entonasyon (Ses Temizliği) kapsamında işlenmektedir. Bu teknikler; sol el parmak konumları (A-B-C-D-E), majör-minör tonlar (18 tonalite işlenmiştir), aralık çalışmaları (4?lü, 6?lı, 5?li, 8?li-oktav, 10?lu, Artık 2?li, Eksik 7?li), arpej ve kromatik dizi çalışmaları, 4. parmağı uzatarak kullanma, pozisyon çalışmaları (I., II., III. ile I. ve II.) konularından oluşmaktadır. Araştırmada, bu tekniklerin hangi alıştırma, etüt ve parçalarda kullanıldıkları tespit edilmiştir. En çok kullanılan teknik çalışmaları; konum çalışmaları için A Konumu; tonaliteler için Sol Majör tonu, aralık çalışmaları için 6?lı aralık ve pozisyon çalışmaları için I. pozisyon çalışmaları oluşturmaktadır. Anahtar sözcükler: Keman Eğitimi, Mathieu Crickboom, Keman Metodu, Teknik Analiz, Müziksel Analiz, Sağ El Teknikleri, Sol El Teknikleri.
Zihinsel hazırlık çalışmalarının keman performansına etkisi
Bu araştırmanın amacı; keman öğrencilerinin zihinsel hazırlık çalışmalarını kullanma durumlarını ve bu çalışmaların öğrencilerin keman performansları üzerinde etkililik düzeyini belirlemek için uygulanan zihinsel ve video ile zihinsel eğitimin; keman eğitimi alan öğrencilerin genel performanslarında ve çalgısal bellek düzeyleri arasında fark oluşturup oluşturmadığını incelemektir.Bu araştırmada betimsel ve deneysel yöntem bir arada kullanılmıştır. Araştırmanın betimsel kısmında keman öğrencilerinin zihinsel çalışmalara yönelik algı ve tutumlarının belirlenmesi amacıyla `Yaylı Çalgı Çalışma Zihinsel Algı ve Tutum Ölçeği' uygulanmıştır. Araştırmanın deneysel kısmında ise tekrarlamalı ölçümler modeli çerçevesinde zihinsel ve videolu zihinsel çalışmalar oluşturularak, bu çalışmalar G. Ü. G. E. F. Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı'nda keman eğitimi alan öğrencilere uygulanmıştır. Uygulamalar sonucunda çalgısal bellek ölçümleri için ezberden; performans ölçümleri için de notaya bakarak çalınan iki video kayıdı alınmıştır. Bu kayıtlar; ilgili alan uzmanları tarafından, `Yaylı Çalgılar için Performans Ölçeği' ve `Çalgısal Bellek Ölçüm Tablosu' kullanılarak değerlendirilmiştir.Elde edilen bulgular ışığında zihinsel çalışmalara yönelik algı ve tutumun cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenleri açısından farklılık göstermediği belirlenmiştir. Deney süreci sonrası ezberden alınan ölçümlerin değerlendirilmesinden elde edilen bulgular, çalgısal belleğin tüm alt boyutlarında (ezgi, parmak numarası, yay ve toplam bellek) zihinsel çalışma ve videolu zihinsel çalışmanın ön test puanlarına göre anlamlı bir yükseliş oluşturduğunu göstermiştir. Ancak, zihinsel çalışmalara videonun eklenmesi anlamlı fark oluşturmamıştır. Deney süreci sonrasında performans ölçümü için notaya bakarak alınan ölçümlerde ise zihinsel ve videolu zihinsel çalışmanın anlamlı bir fark göstermediği belirlenmiştir. Sonuç olarak yürütülen çalışmada zihinsel çalışmaların genel performanstan ziyade, daha çok çalgısal belleğin gelişimine yardımcı olduğu ortaya çıkmıştır.
Keman öğretiminde vibrato becerisinin geliştirilmesine yönelik deneysel bir çalışma (Gazi Üniversitesi örneği)
Bu araştırmanın amacı, keman öğrencilerinin vibrato becerilerinin geliştirilmesine yönelik egzersizler hazırlamak ve bu egzersizler kullanılarak gerçekleştirilen deneysel uygulama öncesi ve sonrası farkları ortaya koyup, bu egzersizlerin öğrencilerin vibrato becerileri üstünde ne gibi değişikliklere yol açtığını saptamaktır.Araştırmanın evrenini GÜGEF Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı keman öğrencileri, örneklemini ise 2009-2010 öğretim yılında Lisans 2. ve Lisans 3. sınıftan N=20 keman öğrencisi oluşturmaktadır.Bu araştırmada hem betimsel hem de deneysel yöntem kullanılmıştır. Buna göre, nicel ve nitel veriler ayrı ayrı toplanmış, analiz edilmiş ve elde edilen veriler sonuçta bir araya getirilmiştir.?Araştırmanın betimsel boyutunda araştırma için belirlenen konunun temellendirilmesi ve yönlendirilmesi için literatür taraması yapılmıştır. Ayrıca keman öğrencilerinin vibrato ile ilgili görüşlerini almak ve vibratoya yönelik olarak yaşadıkları sıkıntıları tespit etmek amacıyla bir anket uygulanmıştır. Anket sonucunda vibrato eğitiminde karşılaşılan sorunlara yönelik görüşler saptanarak, keman eğitiminde vibrato ve vibrato öğretiminin eksiklikleri belirlenmiştir. Hem literatür taraması hem de anket sonuçlarından elde edilen bilgiler doğrultusunda araştırmanın deneysel boyutunda kullanılacak olan vibrato egzersizlerinin hazırlanması için bir alt yapı oluşturulmuştur.Araştırmanın deneysel boyutunda ise, ön test son test kontrol gruplu desen kullanılmıştır. Vibrato egzersizleri kullanılarak uygulanan sekiz haftalık deneysel işlem sürecinden sonra ön test son test farklılıkları karşılaştırılmıştır. Modele ilişkin olarak, veriler eşleştirilmiş örneklem t-testi ve bağımsız örneklem t- testi kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel işlemlerin yapılabilmesi için araştırmacı tarafından geliştirilen vibrato değerlendirme ölçeği kullanılarak sayısal veriler elde edilmiştir.Araştırmada ayrıca deneysel işlemin etkililiğini ortaya koymak amacıyla vibrato ile ilgili bilgisayar ölçümleri de yapılmıştır. Deney grubu öğrencilerine ait vibratoların ses analizleri yapılarak vibrato sıklığı ve vibrato genliği ölçülmüş ve ön test-son test arasındaki farklar ortaya koyulmuştur.Sonuçlar, vibratonun kemanda önemli bir unsur olduğunu ve öğretilebilir bir beceri olarak görüldüğünü; ancak vibrato öğretimine yönelik uygulamaların yetersiz olduğunu, bu beceriyi geliştirmede öğrencilerin kendi çabalarının ağır bastığını, bu beceriyi geliştirmede sıkıntı yaşandığını, vibratoyu geliştirmeye yönelik herhangi bir egzersiz ya da metot kullanılmadığını ve Türkiye' de bu konuyla ilgili önemli ölçüde eksiklik olduğunu göstermektedir. Ayrıca deneysel boyuttan elde edilen sonuçlar, vibratoya yönelik egzersizler uygulandıktan sonra, öğrencilerin vibrato ile ilgili davranışlarında deneysel işlem öncesine göre olumlu yönde önemli farklılıklar oluştuğunu ve vibrato sıklığının ve vibrato genliğinin ön teste göre son testte yine olumlu yönde önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır.Anahtar Kelimeler: Çalgı Eğitimi, Keman Eğitimi, Vibrato, Vibrato Egzersizleri, Ses Analizi.
Flüt'te ton kavramı ve flüt eğitiminde kullanılan Marcel Moyse'un "De La Sonorite" adlı kitabının incelenmesi
Bu araştırma, flütte ton kavramının hangi aşamalardan geçtiğini ve Marcel Moyse'un ton anlayışının nasıl benimsendiğini ve Marcel Moyse'un ton alanında yazmış olduğu "De La Sonorite" adlı kitabının tonu ne şekilde geliştirdiğini saptamak amacı ile yapılmıştır.Bu araştırmada kaynak tarama yöntemi ile elde edilen bilgiler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir.Araştırma sonuncunda, Marcel Moyse'un geliştirdiği yeni ton anlayışının giderek bir çok ülkede hakim olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca bu araştırmada, Marcel Moyse'un ton geliştirme çalışmalarının öğretmen ve öğrenciler tarafından burada belirtilen şekilde ayrıntılarıyla öğrenip uygulamaları, Marcel Moyse'un diğer egzersiz kitaplarının incelenebileceği gibi önerilerde bulunulmuştur.
Keman eğitiminde kullanılan ?fiorillo 36 etüden? metod' unun sağ el, sol el teknikleri ve müzikal dinamikler açısından incelenmesi
?Keman Eğitiminde Kullanılan ?Fiorillo 36 Etüden? Metod' unun Sağ El, Sol El Teknikleri ve Müzikal Dinamikler Açısından İncelenmesi? adlı bu araştırma; keman çalmanın ve müzikal ifadenin temellerini oluşturan teknikleri ve davranışları içermektedir. Bu çalışma; incelenen tekniklerde ve davranışlarda, ?Fiorillo 36 Etüden? kitabından rastlantısal olarak seçilmiş 10 etüt ile, sağ kolun ve sağ el parmaklarının, sol elin ve parmaklarının nasıl kullanılması gerektiği hakkında öneriler sunmak amacı ile yapılmıştır.Araştırmada betimsel yöntem kullanılmıştır.Veriler kaynak tarama ve etüt analizi yöntemleri kullanılarak yorumlanmıştır.Araştırmada; ?Fiorillo 36 Etüden? Kitabından rastlantısal olarak seçilmiş 10 etütte;Matlelé, detaşe, legato, bağlı ve bağsız staccato, spiccato ve vurgulama teknikleri, tel atlama davranışı, sol el rahatlığı, seslerin temiz çalınması, hızlı pasajlarda konum geçişlerinin bilerek, çabuk ve temiz çalınması, trill, çarpma, basamak (appogiatur) süslemesi, vibrato tekniği, çift ses, akor, oktav, arpej (arpaggio), tiz konumlarda çalma uygulamaları, piano, forte, crescendo, decrescendo, mezzo forte, diminuendo, mezzo piano, pianissimo, allargendo müzikal dinamik uygulamaları saptanmış ve nasıl uygulanacağı hakkında tespitler yapılmıştır. Sonuç olarak bu çalışmanın keman eğitimine yararlı olabileceği düşünülmektedir.
Yan flüt eğitiminde diyafram nefesinin önemi ve diyafram nefesinin türkiyede müzik öğretmeni yetiştiren kurumlardaki yan flüt dersi öğretim programlarındaki yeri
YAN FLÜT EGTMNDE DYAFRAM NEFESNN ÖNEM VE DYAFRAM NEFES EGTMNN TÜRKYE'DE MÜZK ÖGRETMEN YETSTREN KURUMLARDAK YAN FLÜT DERS ÖGRETM PROGRAMLARINDAK YER DURAL, Tugçe Yüksek Lisans, Müzik Ögretmenligi Anabilim Dalı Tez Danısmanı: Prof. Seyda ÇLDEN Mayıs - 2007 ÖZET Bu arastırma yan flüt egitiminde diyafram nefesinin önemini vurgulama ve Türkiye'de müzik ögretmeni yetistiren kurumlardaki yan flüt dersi ögretim programlarında diyafram nefesine ne derece yer verildigini tespit etme amacıyla yapılmıstır. Arastırma sürecinde ?Yan flüt egitiminde diyafram neden önemlidir?? ve ?Türkiye'de müzik ögretmeni yetistiren kurumlardaki yan flüt dersi ögretim programlarında diyafram nefesi egitimine ne derece yer verilmektedir?? sorularına cevap aranmıstır. Arastırmada diyafram nefesi ile ilgili kaynaklar taranmıs, diyafram nefesinin nitelikleri ve yan flüt egitimine etkileri açıklanmaya çalısılmıstır. Türkiye'de müzik ögretmeni yetistiren 22 kurumun 8 tanesinin yan flüt dersi ögretim programlarına ulasılmıs, ulasılan programlar incelenmis, içeriklerinde diyafram nefesi egitimine ne derece yer verildigi tespit edilmistir. Bu arastırmanın sonucunda Türkiye'de müzik ögretmeni yetistiren kurumlarda uygulanan yan flüt dersi ögretim programlarında, diyafram nefesi egitimine çok az derecede yer verildigi tespit edilmistir. Arastırmanın; yapılacak ilgili arastırmalara ısık tutacagı, müzik ögretmeni yetistiren kurumlarda yan flüt dersi ögretim görevlileri ve ögretim üyelerinin yapacagı çalısmalara katkı saglayacagı düsünülmektedir.
Cumhuriyetten günümüze milli eğitim şüraları ve müzik eğitimine yansımaları
Eğitim ve öğretim tarihimizle ilgili genel olarak araştırmalar yapılmasınarağmen müzik eğitimi alanı içinde; Millû Eğitim Bakanlığı'nın merkez teşkilatındanolan ve danışma kurulu işlevi gören Millû Eğitim ŞÃ»rası ile ilgili yeterli araştırmanınolmaması araştırmamıza zemin hazırlamıştır.Amacımız, Türk Milli Eğitim sisteminin geliştirilmesi ve niteliğininyükseltilmesi amacıyla, bilimsel bir danışma ve karar organı olarak Millû EğitimBakanlığı bünyesinde yer alan Milli Eğitim ŞÃ»rası'nın, kuruluşundan günümüzemüzik eğitimi ile ilgili görüşmelerini, aldığı kararları ve bunların müzik eğitimineolan yansımalarını belirlemeye çalışmak olmuştur.Araştırma dört bölümden oluşmaktadır. 1. Bölüm'de araştırmanın ?Girişi?, 2.Bölüm'de ?Araştırmanın Yöntemi?, 3. Bölüm'de ?Bulgular ve Yorumlar? ortayakonmuştur. 4. Bölüm'de ise ?Sonuçlar ve Öneriler? yer almaktadır.Araştırmada, kaynaklar ağırlıklı olarak Millû Eğitim Bakanlığı'nınyayınlarından kullanılmış, bunun yanı sıra eğitimle ilgili temel kaynaklardan dafaydalanılmıştır.Elde edilen bulgular ışığında, araştırma problemine ilişkin olarak, MillûEğitim ŞÃ»raları'nda Müzik Eğitimi'nin daha etkin yer alması bakımından, şÃ»raların;yaptırım gücünün sağlanması, yönetmelikçe belirlenen tarihlerde yapılması,gündemlerinin öğretmen, öğrenci, veli, üniversite öğretim elemanları veakademisyenlerin de katılımı ile belirlenmesi, müzik eğitimi üye ve katılımcı sayılarıaçısından çok daha fazla kişi ile, çok daha iyi temsil edilmesi ve müzik eğitim veöğretimi konulu bir şÃ»ranın yapılması önerileri getirilmiştir.
Öğrenci orkestrasının seslendirdiği eserlere ait viyolonsel partilerinin Otokar Sevcik Op.2,5 numaralı etütte yer alan varyasyonlar açısından incelenmesi
Bu araştırma GÜGEF Müzik Öğretmenliği Bölümü öğrenci orkestrasının2001 ve 2002 yıllarında seslendirdiği eserlere ait viyolonsel partileri ile O. Sevcikop.2 5 numaralı etütte yer alan varyasyonların; yay teknikleri açısından karşılaştırılarak devinişsel davranışlar açısından aralarındaki ilişkilerin somutlaştırılması amacı ile yapılmıştır. Araştırmada, Orkestra/Oda müziği dersi etkinlikleri; bu ders kapsamında oluşturulan lisans orkestrasının dağarının tespit edilmesi, viyolonsel partilerinin sağ el teknikleri açısından incelenmesi ve bu partileri seslendirebilmek için gerekli olan devinişsel davranışların neler olduğu alt problemleri incelenmiştir. Araştırma, taşıdığı amaç ve bu amaca uygun olarak izlenen ve toplanan verilerin niteliği açısından betimsel bir çalışmadır. Araştırmada etüt analizi yöntemi ile O. Sevcik'in op.2 5 numaralı etüdün içerik analizi yapılmıştır. Etütte yer alan 260 varyasyonun içerdiği devinişsel davranışlar saptanarak; çağdaş öğretim programı ekseninde somutlaştırılmıştır. Etüdün öncelikli hedef davranışları ilgili varyasyonlarla konulara göre sınıflandırılıp çalışma biçimleri olarak ifade edilmiştir. Araştırmada ayrıca 2001 ve 2002 yıllarında GÜGEF Müzik Öğretmenliği Bölümü öğrenci orkestrasının seslendirdiği eserler saptanarak viyolonsel partilerine ulaşılan 28 eser içerdiği yay teknikleri açısından benzer özellikler taşıyan 5. Etüt varyasyonları ile karşılaştırılmıştır. Yay teknikleri açısından incelenen 28 eserde birbirinden farklı yay teknikleri ve sağ el davranışları saptanmıştır. Eserlerdeki yay teknikleri, saptandıkları ölçü sayısına göre tablolaştırılarak sunulmuştur. Sonuç olarak; GÜGEF Müzik Öğretmenliği Bölümü'nde lisans 3. ve 4. sınıf öğrencilerinin Orkestra/Oda Müziği dersi eğitim etkinlikleri doğrultusunda oluşturduğu öğrenci orkestrasının seslendirdiği eserlerde, viyolonseldeki temel yay tekniklerinin tümü saptanmıştır. Viyolonsel öğrencilerinin yay teknikleri açısından olmaları gereken hazır bulunuşluk düzeyi 2001-2002 yılları dağarı göz önüne alınarak somutlaştırılmıştır. Viyolonsel partileri ile O. Sevcik 5. etüt varyasyonları arasında devinişsel davranışlar açısından saptanan benzerlikler ile etüdün işlev alanının genişliğinin somutlaştırıldığı düşünülmektedir.
İlköğretim kurumlarında görev yapan müzik öğretmenlerinin ilköğretim kurumları müzik dersi ikinci devre programına ilişkin görüşleri
İLKÖĞRETİM KURUMLARINDA GÖREV YAPAN MÜZİK ÖĞRETMENLERİNİN İLKÖĞRETİM KURUMLARI MÜZİK DERSİ İKİNCİ DEVRE ÖĞRETİM PROGRAMINA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ Harika SAĞLAM ÖZET Bu araştırma, İlköğretim Kurumlan İkinci Devre Müzik Dersi Öğretim Programının, ilköğretim kurumlarında görev yapan müzik öğretmenlerinin görüşleri de alınarak genel bir değerlendirme yapılması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede İlköğretim Kurumları Müzik Ders İkinci Devre i (4. ve 5. sınıflar) Öğretim Programının öğrenciye kazandırdıklarının ortaya çıkarılması ve müzik dersi uygulamalarının daha etkin bir biçimde yürütülmesi konusunda yeni yaklaşımlar ortaya koyması bakımından önemli görülmektedir. Araştırma evreni olarak seçilen ilköğretim kurumlarında görev yapan müzik öğretmenlerinden ankete dahil edilen otuz öğretmen örneklemi oluşturmuş, anket sorulan araştırmacının kendisi tarafından uygulanmıştır. Elde edilen veriler, oluşturulan değerlendirme modeli çerçevesinde elle işlenerek çözüme hazır hale getirilmiş, verilerin işlenmesi ve çözümlenmesi aşamasında istatistiksel yaklaşımlar kullanılmıştır. Veriler tablolaştınlmak suretiyle bulgular haline getirilmiş ve bulguların ayrıca yorumlan yapılmaya çalışılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında araştırma problemine ilişkin olarak sonuçlar saptandıktan sonra ilköğretim kurumlan müzik dersi ikinci devre öğretim programı ve ikinci devre derslerinin uygulanışları bakımından öneriler getirilmeye çalışılmıştır.