Science and technology course
205 theses under this subject heading
Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri uygulaması: İlkokul 4. sınıflar üzerine bir araştırma
Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri tutmanın öğrencilerin akademik başarılarına, bilimsel süreç becerilerine, derse yönelik tutumlarına ve hatırlama düzeylerine etkisini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırmada, deneme modellerinden "öntest-sontest kontrol gruplu model" kullanılmıştır. Araştırmaya ilişkin uygulama, 2014-2015 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde gerçekleştirilmiştir. Araştırma Eskişehir ili Tepebaşı ilçesinde bulunan bir ilkokulun 4/A ve 4/C sınıfı öğencileri üzerinde sekiz hafta süre ile yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama araçları olarak, öğrencilerin ve ebeveynlerinin demografik özelliklerine ilişkin bilgi sahibi olmak üzere Kişisel Bilgi Formu, öğrencilerin başarılarını ve hatırlama düzeylerini ölçmek amacıyla Başarı Testi, Fen ve Teknoloji dersinin bilim defteri kullanımına göre işlenebilmesi için ders planları ve materyaller, öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini ölçmek için Bilimsel Süreç Becerileri Ölçeği, Fen ve Teknoloji dersine ilişkin tutumlarını belirlemek amacıyla Fen ve Teknoloji Dersi Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesi SPSS paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Verilerin çözümlenmesinde parametrik olmayan testlerden ilişkili örneklemler için Wilcoxon, ilişkisiz örneklemler için ise Mann-Whitney U testleri uygulanmıştır. Elde edilen bulgularda istatistiksel anlamlılık seviyesi 0.05 olarak belirlenmiştir. Araştırmanın sonucunda, Fen ve Teknoloji dersinde bilim defteri uygulamasının yapıldığı deney grubu ile bu uygulamaya yer verilmeyen kontrol grubundaki öğrencilerin akademik başarıları, bilimsel süreç becerileri ve bilgileri hatırlama düzeyleri arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Fen ve Teknoloji dersinde, bilim defteri uygulamasının yapıldığı deney grubu öğrencilerinin Fen ve Teknoloji dersine yönelik tutumları olumlu yönde geliştiği görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Bilim defterleri, fen öğretimi, fen ve teknoloji, ilkokul
İlkokul 4. sınıf fen ve teknoloji dersinde bağlam temelli öğrenme uygulamaları
21. yüzyılda eğitimde araştıran, sorgulayan, eleştiren, yapıcı, yaratıcı, en önemlisi de yaşam boyu öğrenen ve öğrenme sorumluluğu taşıyan bireyler yetiştirilmesi amaçlanmaktadır. Eğitimde bu amacı yerine getirmenin yollarından biri de öğretim sürecinde öğrenciyi etkin kılan yaklaşımlar kullanmaktan geçmektedir. Öğretme-öğrenme sürecinde öğrenciyi etkin kılan yaklaşımlardan biri de bağlam temelli öğrenme yaklaşımıdır. Bağlam temelli öğrenme, günlük yaşamdan bağlamları sınıf ortamındaki konulara ilişkilendirerek ele alan bir yaklaşımdır. Fen ve Teknoloji dersinin temel amaçlarından biri de öğrencilere öğrenmeyi öğreterek ve öğrencilerin düşünme becerilerini geliştirerek; sorgulayan bireyler olmalarını sağlamaktır. Bağlam temelli öğrenme öğrencilerin bu amaç doğrultusunda gelişmesine katkı sağlayacak- öğretme-öğrenme sürecinin etkin kılma, ilgi çekici ve yaşamsal olmasını sağlama gibi özellikler taşımaktadır. Ayrıca bağlam temelli öğrenme, Fen ve Teknoloji dersinde öğrencilerin deneyimlerinin yansıtılmasına olanak tanınması, konuların günlük yaşamı yansıtması ve öğrencilerin günlük yaşamda uygulama yapmasını sağlayacak bir yaklaşım olarak da görülmektedir. Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf Fen ve Teknoloji dersinde bağlam temelli öğrenme REACT modeline göre düzenlenmiş etkinliklerin öğrenme sürecine yansımalarını belirlemektir. Araştırma, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma araştırma modellerinden iç içe karma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya, 2014-2015 öğretim yılı güz döneminde Eskişehir'de Ülkü İlkokulu 4/G sınıfında yer alan 18 öğrenci katılmıştır. Araştırmada bağlam temelli öğrenme yaklaşımı REACT modeline göre gerçekleştirilen uygulama "Vücudumuzun Bilmecesini Çözelim" ünitesi kapsamında 21 ders saatinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri; akademik başarı testi, bilimsel tutum ölçeği, fen öğrenmeye yönelik motivasyon ölçeği, öğretmen ve öğrencilerle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler ve gözlem yoluyla toplanmıştır. Araştırmanın nicel verileri betimsel ve çıkarımsal istatistikler, nitel verileri ise verileri içerik analizi yoluyla çözümlenmiş ve elde edilen bulgular araştırma sorularına bağlı olarak yorumlanmıştır. Araştırma bulgularına dayalı ortaya çıkan sonuçlar şöyle sıralanabilir: • Bağlam temelli öğrenme yaklaşımı REACT modeli uygulamamalarının öğrencilerin akademik başarıları ve hatırda tutma düzeyleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki yaptığı ortaya çıkmıştır. • Bağlam temelli öğrenme yaklaşımı REACT modeli uygulamamalarının öğrencilerin bilimsel tutumları üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki yapmadığı anlaşılmıştır. • Bağlam temelli öğrenme yaklaşımı REACT modeli uygulamamalarının öğrencilerin Fen ve Teknoloji dersi motivasyonu üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki yaptığı ortaya çıkmıştır. • Bağlam temelli öğrenme REACT modelinin öğrencilerin bağlam-konu ilişkisi kurma, yaratıcılık, araştırma, öğrenmeyi sağlama, günlük yaşamla ilişkilendirme ve kariyer gelişimine katkı sağladığı ortaya çıkmıştır. • Bağlam temelli öğrenme REACT modelinin Fen ve Teknoloji dersine, öğrencilerin olumlu tutum geliştirmesi, motivasyonlarını artırması ve bilimsel süreç becerilerini geliştirmesi bakımından katkı sağladığı ortaya çıkmıştır. Bağlam temelli öğrenme REACT modelinin, öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini geliştirdiği; bu kapsamda öğrencilerin gözlem yapma, sınıflama ve modelleme becerilerini geliştirdiği anlaşılmıştır. • Bağlam temelli öğrenme REACT modeli kapsamında gerçekleştirilen etkinliklerden tavuk kesme, robot yapma, akciğer modeli, solunum modeli ve stetoskop etkinliklerin öğrenciler tarafından beğenildiği ve öğrencilerin öğrenmesine katkı yaptığı anlaşılmıştır. Etkinler öğrencilerin etkinliklere yoğun olarak katıldıkları ve etkinlikleri severek yaptıkları gözlenmiştir. • Bağlam temelli öğrenme REACT modeli kapsamında gerçekleştirilen uygulamalarda öğretmen, ailelerin maddi durumunun yetersiz olması, öğrencilerin devamsızlığı ve okulun imkânlarının yetersiz olmasını yaşanan sorunlar olarak belirtmiştir. Öğrenciler ise göre bazı bilgileri öğrenmede ve etkinlikleri gerçekleştirmede bazen zorlandıklarını belirtmişlerdir. • Bağlam temelli öğrenme REACT modelinin uygulamalarına dönük olarak öğretmen; hazır bulunuşluğun sağlanması, daha fazla etkinlik yapılması, öğrenci katılımının sağlanması, öğrencilerin araştırmaya yönlendirilmesi ve aile desteğinin alınmasını önerirken, öğrenciler uygulama sırasında müzik etkinliklerine ve model çizme çalışmalarına yer verilmesini önermişlerdir. Anahtar Sözcükler: Fen ve Teknoloji, bağlam temelli öğrenme, akademik başarı, bilimsel tutum, motivasyon
İlköğretim 5. sınıf fen ve teknoloji dersi programındaki kazanım ve etkinliklerin çoklu zekâ kuramı açısından değerlendirilmesi
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim 5.sınıf Fen ve Teknoloji dersi programında, ?Dünya, Güneş ve Ay? ve ?Yaşamımızdaki Elektrik? ünitelerindeki kazanım ve etkinliklerin Çoklu Zekâ Kuramı açısından değerlendirilmesine ilişkin öğretmen görüşlerini belirlemektir. Bu nedenle tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, Malatya ili merkez ilçesi belediye sınırları dâhilindeki ilköğretim okullarının 5. sınıflarında görev yapan 262 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Örneklemi, seçkisiz biçimde ulaşılabilen toplam 190 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Veri toplamak amacı ile anket kullanılmıştır. Ankette 5'i kişisel bilgilere; 65'i ise Fen ve Teknoloji dersi programının ?Dünya, Güneş ve Ay? ve ?Yaşamımızdaki Elektrik? ünitelerindeki kazanım ve etkinliklerin Çoklu Zekâ Kuramı açısından değerlendirilmesine yönelik olmak üzere toplam 70 madde vardır. Kazanım ve etkinliklerle ilgili maddelerin karşısında ise Çoklu Zekâ Kuramı'nı oluşturan 8 zekâ alanı sıralanmıştır. Anketin geçerlik ve güvenirliği uzman kanısı ve ön uygulama ile sağlanmıştır. ?Dünya, Güneş ve Ay? ve ?Yaşamımızdaki Elektrik? ünitelerindeki kazanım ve etkinliklerin Çoklu Zekâ Kuramı açısından değerlendirilmesi ile ilgili olarak, öğretmenlerden 65 kazanım ve etkinliğin her birinde, baskın olan bir zekâ alanını işaretlemeleri istenmiştir.Verilerin istatistiksel analizi için bilgisayar paket programı kullanılmış; bu ünitelerde yer alan kazanım ve etkinliklerin hangi zekâ alanına uygun olduğu ile ilgili olarak; mesleki kıdem, mezun olunan yüksek öğretim kurumu, öğrenme-öğretme kuram ve yaklaşımlarıyla ilgili hizmet-içi eğitim alıp almamalarına göre, öğretmen görüşlerinin dağılımı, frekans ve yüzdeleri ile çapraz tablolar şeklinde verilmiş ve yorumlanmıştır.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre öğretmenlerin; İlköğretim 5.sınıf Fen ve Teknoloji dersi programında ?Dünya, Güneş ve Ay? ve ?Yaşamımızdaki Elektrik? ünitelerindeki kazanım ve etkinliklerin, Çoklu Zekâ Kuramı açısından değerlendirilmesi ile ilgili olarak, öğrenme-öğretme sürecinde yapılan tüm faaliyetler dikkate alındığında, hemen hemen tüm zekâ alanlarına dağılmasına rağmen, daha çok görsel-uzamsal, mantıksal-matematiksel ve sözel-dilsel zekâ alanlarında odaklandığını; ayrıca mesleki kıdemleri, mezun oldukları yüksek öğretim kurumu ve öğrenme-öğretme kuram ve yaklaşımlarıyla ilgili hizmet-içi eğitim alıp almamaları bakımından da benzer düşündükleri belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara dayalı olarak çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Kırsal ve kentsel kesimdeki sınıf öğretmenlerinin fen ve teknoloji dersi öğretim süreci yeterliklerinin değerlendirilmesi
Kırsal ve kentsel kesimde görev yapan sınıf öğretmenlerinin görüşlerine göre, fen ve teknoloji dersi öğretim süreci yeterliklerinin değerlendirilmesi amaçlanan bu araştırmada zenginleştirilmiş desen ve karşılaştırmalı ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2012-2013 eğitim-öğretim yılında Kütahya ilinde görev yapan 4. sınıf öğretmenleri oluşturmaktadır. Fen ve teknoloji dersi öğretim süreci yeterlik anketi uygulamasında örneklem seçimine gidilmeden evrenin tamamına ulaşılmaya çalışmış ancak 377 öğretmenden 268' i değerlendirmeye alınmıştır. Uygulanan anketin verilerine göre ortalama puanları düşük 50 sınıf öğretmeni görüşmenin, ortalama puanları yüksek 6 sınıf öğretmeni ise gözlemin çalışma grubunu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, MEB tarafından yayımlanan "Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri" dikkate alınarak, belirlenen öğrenme-öğretme süreci yeterliğine ilişkin performans göstergeleri 5'li likert tipi anket haline getirilerek kullanılmıştır. Aynı performans göstergeleri görüşme ve gözlem teknikleri kullanılarak da incelenmiştir. Anket ve gözlem verileri SPSS programı kullanılarak, görüşme verileri ise içerik analizi yapılarak çözümlenmiştir. Kırsal kesimde ve kentsel kesimde görev yapan 4. sınıf öğretmenlerinin yeterlikleri konusunda verdikleri yanıtlar frekanslardan, yüzdelerden ve aritmetik ortalamalardan elde edilen sonuçlar ışığında yorumlanmıştır. Gözlem yoluyla elde edilen veriler aritmetik ortalamayla, görüşme yoluyla elde edilen veriler ise içerik analizi yapılarak yorumlanmıştır. Kırsal ve kentsel kesimde çalışma durumlarının "materyal hazırlama" ve "bireysel farklılıkları dikkate alarak öğretimi çeşitlendirme" yeterlikleri üzerinde kentsel kesim lehine anlamlı fark oluşturacak bir etken olduğu saptanmıştır. Ayrıca cinsiyetin "dersi planlama, materyal hazırlama, öğrenme ortamını düzenleme, bireysel farklılıkları dikkate alarak öğretimi çeşitlendirme, davranış yönetimi" yeterlikleri üzerinde bayanların lehine anlamlı fark oluşturacak bir etken olduğu saptanmıştır. Yapılan araştırmanın bulgularına dayalı olarak hizmet öncesi ve hizmet içi öğretmen yetiştirme programlarına ve araştırmacılara ilişkin öneriler getirilmiştir. Anahtar kelimeler: Fen ve teknoloji dersi, öğretim süreci yeterlikleri, sınıf öğretmeni.
Sınıf öğretmenlerinin 4. sınıf fen ve teknoloji dersi alt branşlarına (fizik, kimya ve biyoloji) yönelik öz - yeterliklerinin incelenmesi
Bu araştırmada; sınıf öğretmenlerinin 4. sınıf fen ve teknoloji dersi alt branşlarına yönelik öz-yeterlik düzeyleri ile öğretmenlerin tanımlayıcı özelliklerine göre alt branşlarına yönelik öz-yeterlik düzeyleri ve aralarındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırma karma modelli olup, veri toplama araçları olarak 'Fizik Konuları Öz-yeterlik Ölçeği', 'Kimya Konuları Öz-yeterlik Ölçeği', 'Biyoloji Konuları Öz-yeterlik Ölçeği', Kişisel Bilgi Formu ve Görüşme Formu kullanılmıştır. Örneklemi, Ankara Yenimahalle ilçesindeki özel ve devlet, ilkokullarında çalışan ve rastgele seçilen 544 öğretmenden oluşmaktadır.Ölçeklerden elde edilen veriler, betimsel istatistik metotları; ANOVA, t testi ve sonrasında farklılıkları belirlemek üzere tamamlayıcı post-hoc analizi olarak Tukey testi kullanılmıştır. Sürekli değişkenler arasında doğrusal ilişkinin şiddeti ve yönünü belirlemek üzere Pearson Korelasyon ve regresyon analizi uygulanmıştır. Araştrımada önce anketle pilot uygulama yapılarak, ölçek çalışma grubu üzerinde uygulanmış, ölçeğin faktör yapısı incelenmiş, açımlayıcı faktör analizi (AFA) yapılarak yapı geçerliği test edilmiştir. Madde-test puanı korelasyonları, iç tutarlık katsayısı Cronbach Alfa hesaplanmıştır. Faktör analizi sonucunda 'Fizik Konuları Öz-yeterlik Ölçeği' KMO=.910 olarak üç faktörlü ve C. alpha .916 olduğu; 'Kimya Konuları Öz-Yeterlik Ölçeği' KMO=.921 olarak iki faktörlü ve C.alpha .914 olduğu; 'Biyoloji Konuları Öz-yeterlik Ölçeği' KMO=.940 olarak iki faktörlü ve C. alpha değerinin .929 olduğu saptanmıştır. 'Genel kimya kuları öz-yeterlik' düzeyi ile 'Genel fizik konuları öz-yeterlik' düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu (r= .70; p<.05), 'Genel biyoloji konuları öz-yeterlik' düzeyi ile 'Genel fizik konuları öz-yeterlik' düzeyleri arasında, pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu (r= .70; p<.05) ve 'Genel biyoloji konuları öz-yeterlik' düzeyi ile 'Genel kimya konuları öz-yeterliği' düzeyleri arasında yüksek pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur.(r=0.81; p<.05). Araştırma sonucunda öğretmenlerin fen ve teknoloji dersi alt branşlarına yönelik öz-yeterlik puanları ortalamalarının yüksek düzeyde olduğu, demografik özelliklerden cinsiyetlerine göre; biyoloji, kimya ve fizik konuları için özyeterlik düzeylerinin ortalamalarının; kadın öğretmenlerin öz-yeterlik düzeylerinin erkek öğretmenlerden daha yüksek olduğu, mesleki kıdemlerine göre; biyoloji ve kimya konuları için özyeterlik algısının 6-10 yıl kıdemi olanlarla 'Fizik konuları' öz-yeterlik algısının 16-20 yıl kıdemi olan öğretmenlerde en yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, mezun olduğu fakülteye göre; eğitim fakültesi mezunların ortalamasının 'Biyoloji konuları'nda diğer fakülte mezun olanların ortalamasından yüksek olduğu, mezun olduğu lise türü, öğretmenlik statüsü, çalıştığı okulda akıllı tahta teknolojisinin olması gibi değişkenlerde, biyoloji, fizik, kimya konuları öz-yeterlik düzeylerinide anlamlı düzeyde farklılaşma olmadığı dikkat çekmiştir. Anahtar Kelimeler: Fen ve teknoloji, öğretmen özyeterliği, öz-yeterlik
İlköğretim 5. sınıf fen ve teknoloji dersi ışık ve ses ünitesinde internetin de kullanıldığı bilgisayar destekli öğretimin öğrenci başarısına etkisi
Bu araştırma İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinde internetin de kullanıldığı bilgisayar destekli öğretimin öğrenci başarısına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma grubunu, Adana ili Yumurtalık ilçesi Ganime Erzenci İlköğretim okulu ile Kaldırım İlköğretim okulundan, rasgele yöntemiyle seçilen kırk altı 5. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Seçilen öğrencilerin karne notlarına ve sosyo-ekonomik düzeylerine bakılarak grupların denk olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada kullanılan veriler araştırmacı tarafından geliştirilen ?ön-son test? aracılığıyla toplanmıştır. Test oluşturulurken ilk olarak belirtke tablosu oluşturulmuş ve her davranış ile ilgili iki soru hazırlanmıştır. Hazırlanan ön uygulama testi Zeynepli İlköğretim okulunda uygulanmış ve üzerinde madde analizi yapılmış, sonucunda KR-20 değeri .92 çıkmıştır. Ayrıca uygun olmayan maddeler çıkarılmış gerekli maddeler düzeltilmiştir. Hazırlanan test öğrencilere deney öncesi ve sonrası uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 11.5 paket programı t-testi ile sınanmış, .05 düzeyinde anlamlılığı test edilmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlar kısaca şöyledir; 1. İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinin öğretilmesinde internetin de kullanıldığı BDÖ'yü kullanan öğrenciler ile 2005 programının kullanıldığı öğretimi alan öğrencilerin ön test puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. 2. İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinin öğretilmesinde internetin de kullanıldığı BDÖ'yü kullanan öğrenciler ile 2005 programının kullanıldığı öğretimi alan öğrencilerin son test puan ortalamaları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. 3. İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinin öğretilmesinde internetin de kullanıldığı BDÖ'yü kullanan öğrenciler ile 2005 programın kullanıldığı öğretimi alan öğrencilerin erişi puanları ortalamaları arasında deney gurubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. 4. İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinin öğretilmesinde internetin de kullanıldığı BDÖ'yü kullanan erkek öğrenciler ile kız öğrencilerin erişi puanları ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. 5. İlköğretim 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersi Işık ve Ses ünitesinin öğretilmesinde 2005 programı öğretimi alan erkek öğrenciler ile kız öğrencilerin erişi puanları ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. 6. İnternetin de kullanıldığı bilgisayar destekli öğretim alan erkek öğrenciler ile 2005 programının kullanıldığı öğretimi alan erkek öğrencilerin erişi puanları ortalamaları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. 7. İnternetin de kullanıldığı bilgisayar destekli öğretim alan kız öğrenciler ile 2005 programının kullanıldığı öğretimi alan kız öğrencilerin erişi puanları ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Anahtar Kelimeler : Bilgisayar Destekli Öğretim, İnternet, Fen ve Teknoloj
Fizik problemlerini çözmede yüksek ve düşük başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının fizik problem çözme süreçlerinin bilişsel farkındalık açısından incelenmesi
Bu araştırmada, fen ve teknoloji öğretmen adaylarının fizik problemlerini çözmede yüksek ve düşük başarı göstermelerinde bilişsel farkındalığın etkisi incelenmiştir. Araştırma fizik problemlerini çözmede 15' i yüksek ve 15'i düşük başarılı olmak üzere toplam 30 fen ve teknoloji öğretmen adayı üzerinde yürütülmüştür. Nitel bir nedensel karşılaştırma araştırması olan çalışmanın verileri gözlem ve görüşme yoluyla toplanmıştır. Araştırma kapsamında, fizik problemlerini çözmede yüksek ve düşük başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının fizik problem çözme süreçlerini açıklayıcı modeller geliştirilmiş, fizik problem çözme süreçleri bilişsel farkındalık açısından incelenmiş, bilişsel farkındalık beceri düzeyleri karşılaştırılmıştır.Araştırma kapsamında geliştirilen açıklayıcı modeller fizik problemlerini çözmede yüksek başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının problem çözme süreçlerinin döngüsel bir karar verme süreci, düşük başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının problem çözme süreçlerinin ise doğrusal bir karar verme süreci özelliği gösterdiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, araştırma bulguları fizik problemlerini çözmede yüksek başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının düşük başarılı olanlara oranla daha fazla bilişsel farkındalık davranışı kullandıklarını ve bilişsel farkındalığın boyutları içinde bulunan dikkat, tutum ve çaba yönünden daha iyi olduklarını göstermiştir. Bu iki grup fen ve teknoloji öğretmen adaylarının bilişsel farkındalık beceri puanları karşılaştırıldığında fizik problem çözmede yüksek başarılı grup lehine anlamlı fark bulunmuştur.Araştırma bulguları fizik problemlerini çözmede yüksek ve düşük başarılı fen ve teknoloji öğretmen adaylarının problem çözme süreçlerinin bilişsel farkındalık açısından önemli derecede farklılaştığını göstermiştir. Sonuç olarak fen ve teknoloji öğretmen adaylarının fizik problem çözmede yüksek ve düşük başarı göstermelerinde bilişsel farkındalığın etkili olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Sekizinci sınıf fen ve teknoloji dersi kalıtım konusunun tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında öğretiminin akademik başarı ve tartışma öğelerini kullanma düzeyine etkisi
Araştırmanın genel amacı, sekizinci sınıf fen ve teknoloji dersi kalıtım konusunun tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında öğretiminin akademik başarı ve tartışma öğelerini kullanma düzeyine etkisini araştırmaktır. Araştırma deneysel modele dayalı olarak gerçekleştirilmiştir.2008-2009 eğitim-öğretim yılının birinci döneminde yapılan bu çalışmanın örneklemini Gaziantep'in Şehitkâmil ilçesi Gazikent İMKB İlköğretim Okulu'ndaki sekizinci sınıfta öğrenim gören 4 şubedeki öğrenciler oluşturmaktadır. Örneklem kolay ulaşılabilir örneklem metoduyla seçilmiştir. Okuduğunu Anlama Testi(IOWA) sonuçlarına ve cinsiyete göre birbirine denk dört grup belirlendikten sonra deney grupları ve kontrol grubu random olarak belirlenmiştir. Araştırma üç deney ve bir kontrol grubu ile yapılmıştır. Deney gruplarındaki öğrenciler temel bilgisayar kullanabilme becerileri bakımından eşit bir dağılım gösterecek şekilde biri üçlü, diğerleri ikişerli olmak üzere toplam 14 grup oluşturmuşlardır. Deney-1 grubu tartışma öğretimi ve tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında; deney-2 grubu tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında; deney-3 grubu desteksiz benzetim ortamında, kontrol grubu ise geleneksel yöntemle öğrenim görmüştür. Çalışma yedi hafta sürmüştür. Haftalık öğretim süresi 3 saattir.Deney-1 grubundaki öğrencilere önce iki ders saati süresince Toulmin Tartışma Modeli temelinde tartışma öğeleri öğretilmiştir. Daha sonra bu grup tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında öğrenim görmüştür. Bu ortamda öğrenciler destek sorulara cevap vermek için akıl yürütmek ve düşüncelerini bilimsel bir şekilde yazarak açıklamakla sorumludur. Ayrıca bu gruptaki öğrenciler, benzetim ortamında her konu bölümünün sonunda karşılaştıkları metinleri Toulmin'in Tartışma Modeline göre analiz etmişlerdir. Tartışma öğeleri temelli rehber sorularla desteklenen benzetim ortamında öğrenim gören deney-2 grubu öğrencilerine ise tartışma eğitimi verilmemiştir. Sadece tartışma öğelerinin ortaya çıkarılmasını destekleyen sorularla yapılandırılmış benzetim ortamında çalışmışlardır. Bu ortamda öğrenciler sadece destek sorulara cevap vermek için akıl yürütmek ve düşüncelerini bilimsel bir şekilde yazarak açıklamakla sorumludur. Desteksiz benzetim ortamında öğrenim gören deney-3 grubu öğrencileri ise destek soruların bulunmadığı benzetim ortamında çalışmalardır. Bu gruptaki öğrenciler sadece verilen materyalleri çalışmakla sorumludurlar. Kontrol grubu öğrencileri ise geleneksel yöntemle öğrenim görmüşlerdir. Öğrenme kazanımları ve içerik analizleri bütün gruplar için aynıdır.Veri toplama aracı olarak akademik başarı testi, tartışma bütünsel puanlama rehberi ve tartışma analitik puanlama rehberi kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen nicel veriler SPSS 11.5 programında tek yönlü varyans (ANOVA) ve kovaryans (ANCOVA) ile çözümlenmiştir.Akademik başarı öntest puanları kontrol altına alındığında, akademik başarı sontest puanları bakımından deney-1 ve deney-2 gruplarının ortalamaları arasında anlamlı bir fark olmadığı, bu iki grubun puanlarının sırasıyla deney-3 ve kontrol gruplarının ortalamalarından anlamlı bir şekilde farklılaştığı gözlenmiştir. Deney-3 ve kontrol grupları ortalamaları arasında da deney-3 lehine anlamlı bir farklılık gözlenmiştir. En düşük ortalama kontrol grubuna aittir.Öntartışma iddia ve öntartışma analitik öğe-toplam puanları kontrol edildiğinde, sontartışma iddia ve sontartışma analitik öğetoplam puanları bakımından deney1 ve deney2 gruplarının puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark olmadığı, en yüksek puan ortalamasına sahip olan bu grupların ortalamalarının deney-3 ve kontrol grupları ortalamalarından anlamlı olarak farklılaştığı bulunmuştur. Ayrıca deney-3 ve kontrol gruplarının ortalamaları arasında da deney-3 grubu lehine anlamlı fark gözlenmiştir. En düşük puan ortalamasının ise kontrol grubuna aittir.Öntartışma veri puanları kontrol edildiğinde sontartışma veri puan ortalamaları arasındaki anlamlı farklışmanın, deney-1 ve diğer gruplar arasında deney-1 lehine olduğu; deney-2 ve kontrol grupları arasında deney-2 lehine olduğu tespit edilmiştir. Deney-2 ve deney-3, deney-3 ve kontrol grupları arasında anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir.Öntartışma puanları kontrol edildiğinde, sontartışma garanti desteği, tutarlılık, ilişkilendirme ve bütünsel tartışma puanları bakımından deney1 ve deney2 gruplarının puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark olmadığı, deney3 ve kontrol gruplarının puan ortalamaları arasında da anlamlı bir fark olmadığı, anlamlı farklılaşmanın en yüksek puan ortalamasına sahip deney 1, deney-2 ile en düşük ortalamaya sahip deney-3 ve kontrol gruplarına ait olduğu bulunmuştur.Öntartışma karşıt görüş puanları kontrol edildiğinde, son tartışma karşıt görüş puanları bakımından deney ve kontrol grupları arası farklılıklara rastlanılmamıştır.Bu çalışma tartışma yapılarının belli bir konu içinde benzetim aracılığıyla dolaylı öğretimine eklenen kısa, doğrudan tartışma öğeleri öğretim etkinliklerinin akademik başarıya ve tartışma yapılarının öğretilmesine olumlu bir katkı getirmediğini göstermiştir (veri kullanımı hariç). Yalnızca dolaylı öğretim ise hem başarının yükseltilmesinde hem de tartışma öğelerinin kullanımının öğretilmesinde desteksiz benzetim ile öğretimden veya geleneksel öğretim ortamlarından daha etkilidir.Bu araştırma bilgisayar destekli çok ortamlı öğrenme ortamında, tartışma öğelerinin rehber sorulara verilecek cevaplar aracılığıyla dolaylı yoldan öğretilebileceğini göstermiştir. Ayrıca bilgisayar destekli öğretim ortamlarının akademik başarıyı yükseltebileceği ancak düşünme becerilerinin geliştirilmesi için bu ortamların hedeflenen düşünme becerisi temelinde tasarlanması gerektiğini ortaya koymaktadır.
2005 ilköğretim 6. 7. ve 8. sınıf fen ve teknoloji öğretim programı, uygulanmasında yaşanan sorunlar ve çözüm önerilerine ilişkin öğretmen görüşleri
Bu araştırma, T.C. MEB, Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı tarafından, 2004 yılı eğitim programı reformu çerçevesinde hazırlanan ve 2006?2007 öğretim yılından itibaren 6. sınıftan başlanarak, kademeli olarak 7. ve 8. sınıflarda uygulamaya konulan, İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programına yönelik, öğretmen görüşlerini belirlemek üzere yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Hatay ili Antakya merkez ilçesinde bulunan 35 ilköğretim okulunda görevli 6., 7. ve 8. sınıf, 72 fen ve teknoloji öğretmenleri oluşturmuştur.Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen, uzman gözetim ve denetiminde hazırlanan 50 soru ve 14 öneri maddesinden oluşan Anket Formu ve anketi desteklemek için Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde; frekans, yüzde ve aritmetik ortalama değerleri hesaplanmıştır.Araştırmaya katılan öğretmenler programın güçlü (olumlu) özelliklerine ilişkin, yeni fen ve teknoloji öğretim programının öğrencilere fen okuryazarlığı, bilimsel tutum ve değerleri kazandırabildiğini, öğrencilerde teknolojik gelişmelere karşı merak uyandırabildiğini, öğrencilerin aktif katılımını sağladığını, öğrencilerin fen ve teknoloji dersine yönelik kaygı ve korkuları azalttığını, öğrenci merkezli ve yaşamla bütünleştirilmiş olduğunu belirtmişlerdir.Öğretmenler programın olumsuz (zayıf) yönleri olarak genel ve ideal hazırlandığını, hızlı bir şekilde uygulamaya geçildiğini, tam olarak anlaşılamadığını, öğretmen görüşlerinin programda yansıtılmadığını, uygulamada zamanın yetersiz olduğunu, matematiksel yöntemlerin fazla azaltıldığını, üst eğitim kurumuyla uyumsuz olduğunu ve dershanelere yönelimi arttırdığını belirtmişlerdir.Yeni programın daha iyi uygulanabilmesi için, ankette yöneltilen önerilere yüksek oranda katılmakla birlikte, hizmet içi eğitim kalitesinin yükseltilmesini, kalabalık sınıf problemlerinin çözülmesini, altyapı ve materyal desteği sağlanmasını ve ek kaynakların arttırılmasını önermişlerdir.
Görsel tasarım açısından fen ve teknoloji dersi yazılımlarının değerlendirilmesi
Bu araştırmanın genel amacı, İlköğretim Fen ve Teknoloji dersi yazılımlarının görsel tasarım özelliklerinin değerlendirilmesidir. Araştırma 2008-2009 öğretim yılının bahar yarıyılında, Çukurova Üniversitesi Ceyhan Meslek Yüksekokulunda Bilgisayar Teknolojisi ve Programlama Programı öğrencileri ile yapılmıştır. Bu araştırmada yarı-deneme modellerinden biri olan eşitlenmemiş kontrol gruplu model uygulanmıştır. Araştırmada yansız atama ile iki ayrı sınıf deney ve kontrol grubu olarak kullanılmıştır. İlköğretim Fen ve Teknoloji dersi yazılımlarından Bilden, Eurosoft, Kraker ve Zambak yazılımlarına ulaşılmıştır. Kontrol ve deney gruplarına ön-test ve son-test uygulanmış ve dört ayrı ilköğretim 7. sınıf. Fen ve Teknoloji ders yazılımı öğrencilerin görüşlerine sunulmuştur.Çalışma grubunu, Çukurova Üniversitesi Ceyhan Meslek Yüksekokulu Bilgisayar Teknolojisi ve Programlama programında bulunan, II. Sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Normal öğretim sınıfı Kontrol grubu, İkinci öğretim sınıfı ise Deney grubu olarak atanmıştır. Bu araştırmanın örneklemini her sınıftan 20 öğrenci olmak üzere toplam 40 öğrenci oluşturmuştur Kontrol grubu 20 öğrenciden ve Deney grubu 20 öğrenci olmak üzere toplam 40 öğrencidir.Verileri toplamak için ?Görsel Tasarım Ölçeği? kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin çözümlenmesi için, SPSS 17.0 istatistik paket programından yararlanılmıştır. Yazılımlar arasında yapılan karşılaştırılmalarda tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Deneysel grup ile kontrol grubu arasında ?Görsel Tasarım Ölçeği? konularında farklılık olup olmadığı da araştırılmıştır. Bu verilerin değerlendirilmesinde iki yönlü varyans analizi kullanılmıştır.Çalışmanın sonucunda görsel tasarım açısından, yazılımlar arasında anlamlı farklılıklar gözlemlenmiştir. Yazılımlar ile yapılan çalışmalar sonucunda görsel tasarım ölçeğine göre Deney ve Kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
Öğretmen adaylarının temel astronomi konularında bilgi seviyeleri ile bilimin doğası ve astronomi öz-yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Yapılan bu araştırma, Fen ve Teknoloji Öğretmenliği (FTÖ) ile Sosyal Bilgiler Öğretmenliği (SBÖ) bölümlerindeki öğretmen adaylarının astronomi konularındaki bilgi seviyeleri ile bilimin doğası ve astronomi öz-yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma, Çukurova Üniversitesi FTÖ bölümünden 55 (36 kız, 19 erkek), SBÖ bölümünden ise 72 (21 kız, 51 erkek) olmak üzere toplam 127 katılımcı ile yapılmıştır. Veri toplama araçları 2009-2010 bahar döneminde uygulanmıştır. Temel Astronomi Bilgi (TAB) Testi; Zeilik(1998), Trumper(2000) ve Kalkan (2007) ın uyguladıkları başarı testlerinden faydalanılarak geliştirilmiş ve testin KR-20 sonucu 0.64 hesaplanmıştır. Riggs ve Enochs (1990) tarafından geliştirilen öz-yeterlilik inanç ölçeği Özkan, Tekkaya ve Çakıroğlu (2002) tarafından Türkçeye çevrilmiş ve bu araştırmada astronomi öz-yeterliliği veri toplama aracı olarak kullanılmış, cronbach alpha değeri ise 0.80 bulunmuştur. Son veri toplama aracı ise Rubba ve Andersen (1978) tarafından geliştirilen, Kılıç, Sungur, Çakıroğlu ve Tekkaya (2005) tarafından Türkçeye çevrilen bilimsel bilginin doğası ölçeğidir, ölçeğin cronbach alpha değeri 0.84 bulunmuştur.Araştırmada, katılımcıların genel astronomi başarı seviyeleri %40 civarında bulunurken, astronomi öz-yeterlilikleri orta seviyede, bilimsel bilginin doğası düşünceleride orta seviyenin biraz üzerinde olduğu saptanmıştır. Astronomi başarısı ile astronomi öz-yeterliliği arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki tespit edilirken, astronomi başarısı ile bilimsel bilginin doğası düşünceleri arasında korelâsyon olmadığı bulunmuştur. Ayrıca astronomi öz-yeterliliği ile bilimsel bilginin doğası düşünceleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişkiye rastlanmıştır. Öte yandan astronomi başarısının yordanmasında, astronomi öz-yeterliliği ve bilimin doğası görüşlerinin ortak etkisi olmadığı bulunmuştur.Anahtar Kelimeler: Astronomi Eğitimi, Bilimin Doğası, Astronomi Öz-yeterlilik İnancı, Öğretmen Eğitimi
İlköğretim dördüncü sınıf fen ve teknoloji dersi ?canlılar dünyasını gezelim tanıyalım? ünitesi öğrenme öğretme sürecinde yapılan etkinliklerin öğrencilerin çevre bilgisi, çevreye karşı tutumları ve bunların kalıcılık düzeylerine etkisi
Bu araştırmada, ilköğretim dördüncü sınıf fen ve teknoloji dersi, ?Canlılar Dünyasını Gezelim, Tanıyalım? ünitesi öğretim sürecinin öğrencilerin çevre bilgisi, çevreye karşı tutumları ve bunların kalıcılık düzeylerine etkisi incelenmiştir. Bu boyutuyla araştırma tek grup öntest-sontest kontrol grupsuz deneme modelinde bir araştırmadır. Çalışmada ayrıca öğrencilerin yapılan öğretimle ilgili görüşleri belirlendiğinden, araştırmada aynı zamanda nitel bir boyut da içermektedir. Araştırmanın çalışma grubunu, Hatay ili Reyhanlı ilçesindeki bir devlet ilköğretim okulunun dördüncü sınıf şubelerinden birindeki toplam 27 öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin 12' si kız, 15' i erkektir. Ailesinin aylık toplam gelirine göre sekiz öğrencinin 0-600 YTL; 18 öğrencinin 600 ? 1000 YTL, bir öğrencinin ise 1000 ? 1500 YTL 'den fazla gelire sahip ailelerden geldiği belirlenmiştir. Dokuz öğrencinin annesi, altı öğrencinin ise okur-yazar değildir. Araştırma verileri 2008?2009 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde, ön ölçüm, uygulama, son ölçüm, kalıcılık ölçümleri ve görüşme şeklinde gerçekleşen bir süreç sonunda elde edilmiştir. Uygulama, beş hafta süreyle, 20 ders saati içinde gerçekleştirilmiştir. Milli Eğitim Bakanlığı ilköğretim 4. sınıf fen ve teknoloji dersinin haftada dört saat işlenmesini öngörmektedir. Bu nedenle dersin haftalık ders saatinde herhangi bir değişiklik yapılmamış, uygulamalar için haftanın iki günü ikişer ders saati ayrılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Çevresel Tutum Ölçeği, Çevre Bilgisi Testi, Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.Uygulama sonrası bütün öğrencilerin her iki ölçek puanlarının da, uygulama öncesinde aldıkları puanlardan yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca kız öğrencilerin erkek öğrencilere, ailesinin aylık geliri yüksek olan öğrencilerin düşük olanlara ve anne-baba eğitim düzeyi daha yüksek olan öğrencilerin anne-baba eğitim düzeyi düşük olan öğrencilere göre çevresel bilgi ve tutumlarında uygulama sonrasında daha olumlu gelişmeler olduğu saptanmıştır. Yapılan görüşmelerde öğrencilerin dersin işlenişi sırasında yapılan etkinlik ve uygulamalardan keyif aldıkları, motivasyonlarının yüksek olduğu, derse aktif olarak katıldıkları, kendilerini daha rahat ifade ettikleri ve daha kolay öğrendiklerini ifade ettikleri görülmüştür. Öğrenciler doğayla etkileşim içinde gerçekleşen etkinliklerden öğrendiklerinin daha kalıcı olduğunu ifade ederken diğer derslerde de benzer etkinliklerin yapılmasını istediklerini vurgulamışlardır.Anahtar sözcükler: çevre eğitimi, çevresel bilgi, çevresel tutum, çevresel farkındalık, ilköğretim
İlköğretim altıncı sınıf fen ve teknoloji dersi kuvvet ve hareket ünitesinde fen-matematik entegrasyonunun akademik başarı ve kalıcılık üzerine etkisi
Bu çalışmada, fen-matematik entegrasyonu doğrultusunda düzenlenen öğretimin ilköğretim 6. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına ve öğrendikleri bilgilerin kalıcılığı üzerine etkisi olup olmadığı araştırılmıştır.Araştırma 2009?2010 öğretim yılının güz yarıyılında, Hatay ili İskenderun ilçesinde bulunan bir resmi ilköğretim okulunda gerçekleştirilmiştir. Deney grubunda 30, kontrol grubunda 31 öğrenci olmak üzere toplam 61 öğrenci çalışma grubunda yer almıştır. Çalışma 5 hafta sürmüştür. Gruplar arasında çeşitli değişkenlere göre denklik sağlanmıştır. Dersler deney grubunda 2004 yılında hazırlanan ve temelini yapılandırmacı yaklaşımın oluşturduğu program ile birlikte Fen Temelli Matematik Destekli Entegrasyon, kontrol grubunda ise sadece 2004 yılında hazırlanan ve temelini yapılandırmacı yaklaşımın oluşturduğu programa göre hazırlanan ders planları ile gerçekleştirilmiştir. Deney ve kontrol gruplarına `` Fen ve Teknoloji Başarı Testi'' öntest ve sontest olarak uygulanmış, öğrenilen bilgilerin kalıcılığını belirlemek için başarı testi sontset uygulamasından 4 hafta sonra yeniden uygulanmıştır.Araştırma süresince başarı testinden elde edilen verilerin, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri betimsel olarak verildikten sonra, kovaryans analizleri yapılmıştır.Sonuç olarak Fen ve teknoloji başarı testi sontest puanları açısından, fen temelli matematik destekli entegrasyonun uygulandığı deney grubunun başarı sontest puanlarının aritmetik ortalaması 2004 yılında hazırlanan ve temelini yapılandırmacı yaklaşımın oluşturduğu programın uygulandığı kontrol grubunun başarı sontest puanlarından çok az yüksek olmasına karşın aralarında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.Deney ve kontrol grupları öğrenilen bilgilerin kalıcılığı açısından incelendiğinde ise deney grubunda bulunan öğrencilerin kalıcılık puanlarının kontrol grubunda bulunan öğrencilerin kalıcılık puanlarından yüksek olduğu bulunmuştur. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda sontest puanları açısından fen temelli matematik destekli entegrasyonun uygulandığı deney grubu lehine anlamlı farklılık bulunmuştur.Anahtar Kelimeler: Fen temelli matematik destekli entegrasyon, Fen Ve Teknoloji öğretimi, akademik başarı, kalıcılık
İlköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji konularını günlük hayat problemlerinin çözümüne transfer düzeylerinin incelenmesi
Bu araştırmada, ilköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji dersi kapsamındaki kuvvet ve hareket ünitesi konularını günlük hayat bağlamındaki problem çözümlerine transferleri incelenmiştir. Eylem araştırması şeklinde desenlenen araştırmanın örneklemini kritik durum örneklemesi yöntemiyle seçilen 33 sekizinci sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada veriler araştırmacı tarafından geliştirilen ?Kuvvet ve Hareket Ünitesi Başarı Testi (KHÜBT)? ve ?Fen Bilgileri Transfer Testi (FBTT)? ile elde edilmiştir.Araştırma kapsamında elde edilen veriler iki aşamalı olarak ele alınmış, birinci aşamada öğrencilerin başarı testi ve transfer testi puanları arasındaki ilişkiye bakılmış, ikinci aşamada ise öğrencilerin fen ve teknoloji konularını günlük hayat problemlerinin çözümüne transfer düzeyleri belirlenmiştir.Araştırmada yapılan analizler sonucunda öğrencilerin başarı testi puanları ile transfer testinden aldıkları puanlar arasında pozitif yönde, anlamlı ve orta düzeyde bir ilişki bulunmuştur.Araştırma kapsamında geliştirilen transfer düzeyleri , sıfır transfer, eksik transfer ve tam transfer olarak kategorize edilmiştir. Sekizinci sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji konularını günlük hayat bağlamına tam transfer düzeylerinin oldukça düşük olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca öğrencilerin sıfır transfer yanında büyük oranda eksik transfer gerçekleştirdikleri sonucuna ulaşılmıştır.
Öğrencilerin fen ve teknoloji dersindeki başarıları ile fen okuryazarlığı düzeylerinin karşılaştırılması ve öğretmenlerin fen okuryazarlığı ile ilgili görüşlerinin incelenmesine yönelik bir çalışma
Bu araştırma, ilköğretim ikinci kademede öğrenim görmekte olan 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin fen okuryazarlığı ve Fen ve Teknoloji dersi başarısı arasındaki ilişkileri ve Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin fen okuryazarlığı ile ilgili görüşlerini inceleyen bir çalışmadır. Betimsel tarama modelinin kullanıldığı bu çalışmaya 1780 yedinci ve sekizinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen 7 ve 8. sınıf düzeylerinde Fen ve Teknoloji Başarı Testi (FTBT) kullanılmıştır. Ayrıca Keskin'in (2008) geliştirdiği Bilimsel Okuryazarlık Ölçeği (BOÖ), Dindar ve Yangın'ın (2007) geliştirdiği anketten faydalanılmıştır.Araştırmada öğrencilerin demografik bilgilerine ( cinsiyet, sınıf düzeyi, anne-baba öğrenim durumu, ailenin aylık geliri, dershaneden faydalanma süresi, fen ve teknoloji materyallerinden faydalanma) göre kişisel bilgi formu hazırlanmış, FTBT ve BOÖ' nün bu boyutlarla ilişkisi incelenmiştir. Kullanılan test ve ölçeklerin pilot uygulaması yapıldıktan sonra 2010-2011 eğitim-öğretim yılında öğrencilere FTBT ve BOÖ, öğretmenlere de fen okuryazarlık anketi uygulanmıştır.BOÖ ve FTBT' den elde edilen sonuçlar doğrultusunda birçok demografik özellikler bakımından anlamlı farklılıklar bulunmuştur. BOÖ ve FTBT arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.Ayrıca öğretmenlere uygulanan fen okuryazarlığı anketi sonucunda anket puanları ile öğretmenlerin cinsiyet ve çalışma sürelerine ilişkin bulgular arasında anlamlı bir farklılık çıkmadığı gözlenmiştir.
Fen ve teknoloji öğretmenlerinin eleştirel düşünme eğilimleri ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişki
Bu araştırmanın amacı, fen ve teknoloji öğretmenlerinin eleştirel düşünme eğilimleri ile duygusal zeka düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir.Tarama modelinin kullanıldığı bu araştırma 2010-2011 eğitim öğretim yılında Gaziantep ilinde görev yapan 130 öğretmenden elde edilen veriler doğrultusunda gerçekleşmiştir. Araştırma verileri, fen ve teknoloji öğretmenlerinin bazı kişisel özelliklerinin belirlenmesi için ?Kişisel Bilgi Formu?, eleştirel düşünme eğilimlerini ölçmek için ?California Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği? ve duygusal zeka düzeylerini ölçmek için ?Duygusal Zeka Ölçeği? aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analiz edilmesiyle ortaya çıkan sonuçlar ise şöyledir. Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin eleştirel düşünme eğilimleri bazı alt ölçekleri ile duygusal zeka alt boyutları arasında p<0.01 anlamlılık düzeyinde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ancak belirlenen bu ilişkinin pozitif yönlü, düşük ve orta derecede olduğu gözlenmiştir
İlköğretim 6. sınıf düzeyindeki fen ve teknoloji dersinin öğrenme nesneleri ile desteklenmesinin öğrencilerin akademik başarılarına etkisi
Bu araştırma, ilköğretim 6. sınıf fen ve teknoloji dersinin öğrenme nesneleri ile desteklenmesinin öğrencilerin akademik başarılarına ve dersin kalıcılığına etkisini araştırmayı amaçlayan deneysel bir çalışmadır.Araştırma 2010-2011 eğitim öğretim yılının ikinci yarıyılında, Hatay ili Dörtyol ilçesinde bulunan Altınçağ İlköğretim Okulunda gerçekleştirilmiştir. Deneysel çalışmanın uygulanmasından önce seçkisiz olarak iki tane 6. sınıf belirlenmiştir. Daha sonra bu sınıflardan biri deney grubu, diğeri kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Deney grubu 35, kontrol grubu 38 öğrenciden oluşmaktadır. Deney grubunda, öğrenme nesneleri ile hazırlanan materyal ile ders işlenirken, kontrol grubunda geleneksel yöntemle ders işlenmiştir.Bu araştırmada öğrencilerin akademik başarılarını ve dersin kalıcılığını ölçmek için Fen ve Teknoloji Başarı Testi uygulanmıştır. Ayrıca öğrencilerin bilgisayara yönelik tutumları da Bilgisayar Destekli Eğitim ile işlenen dersin başarısını etkileyeceğinden Bilgisayara Yönelik Tutum Ölçeği uygulanmıştır. Hazırlanan materyalin değerlendirmesini yapmak amacıyla uygulama sonucunda Materyal Değerlendirme Formu uygulanmıştır.Veriler SPSS 15.0 for Windows paket programı kullanılarak çözümlenmiştir. Verilerin çözümlenmesi sonucunda elde edilen bilgilere göre, deney grubu ile kontrol grubunun ?Vücudumuzda Sistemler? ünitesi akademik başarı son test puanları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark çıkmıştır.
İlköğretim fen ve teknoloji dersinde alternatif değerlendirme yöntemlerinden portfolyo (ürün seçki dosyası) ve içeriğine ilişkin öğretmen adayları görüşlerinin incelenmesi
Bu araştırma, yenilenen ilköğretim programı ile daha aktif bir şekilde kullanılması önerilen alternatif değerlendirme yöntemlerinden portfolyo değerlendirme yöntemi ve içeriğine öğretmen adaylarının bakışını ortaya koymak ve görüşlerde okunulan sınıf ve alınan derslerin etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma betimsel bir çalışma olup öğretmen adaylarının portfolyo değerlendirme yöntemi ile ilgili bilgi, görüş ve tutumlarını belirlemek amacıyla anket yapılmıştır. Ankete öğretmen adaylarının kişisel bilgilerini, alternatif değerlendirme yöntemleri ve portfolyoya bakış açılarını, portfolyo içeriği ile ilgili görüşlerini ortaya koymayı sağlayan sorular ve öğretmen adaylarının portfolyonun kullanımına yönelik görüş, öneri ve düşüncelerini ifade etmelerini sağlayan açık uçlu sorular konmuştur. Veriler, 2011-2012 eğitim-öğretim yılı Çukurova Üniversitesi İlköğretim Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümü 3. ve 4. sınıf öğrencileri ile Hakkari Üniversitesi İlköğretim Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümü 3. sınıf öğrencilerinden elde edilmiştir. Araştırmamıza 107 öğretmen adayı katılmıştır. Araştırmadan elde edilen nicel veriler SPSS for Windows 11.5 paket programı ile çözümlenmiştir. Ölçekten elde edilen nicel verilerin analizinde ki kare, frekans ve yüzde değerleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda 4. sınıfta staja giden ve 3. sınıfta ölçme değerlendirme dersi alan öğretmen adaylarının genel olarak portfolyo kavramı ile ilgili bilgilerini yeterli bulmadığı ancak portfolyoya olumlu baktıkları, çoğunun daha önce portfolyo hazırlamadığı fakat öğretmenliğe başladıktan sonra bu yöntemi kullanacaklarına inandıkları görülmüştür. Öğretmen adaylarının portfolyo yöntemi ile ilgili bakış açılarını incelediğimiz sorularda genel olarak öğretmen adaylarının okudukları sınıf ve alınan derslerin anlamlı bir farklılık yaratmadığı görülmüştür. Portfolyo içeriği ile ilgili olarak da öğretmen adaylarının verdikleri cevapların frekansları incelenmiş ve öğrenci portfolyolarında en sık olarak fen ve teknoloji ödevlerinin bulunacağına inandıkları, deney raporlarının mutlaka bulundurulması gerektiğini düşündükleri, öğrencilerin tekrar yapmak istedikleri konunun portfolyoda olmasının gerekli olmadığını düşündükleri, öğrencilerin hazırlamak istemeyeceği ürünlerin başında ise öğrencilerin günlük, haftalık, aylık yaptıkları iş ve aktivitelere ilişkin çıktılar geldiği, gezi-gözlem raporları ve video kayıtlarının okulun bulunduğu sosyo-ekonomik çevreye göre yapılma sıklığının değişeceğini düşündükleri ortaya çıkmıştır. Öğretmen adaylarına sorulan açık uçlu görüş ve öneri sorularında ise 4. sınıfların verdikleri yanıtlar staja gittikleri için daha fazlayken 3. sınıflar fazla yorum yapamamışlardır. Portfolyo kullanımını yaygınlaştırabilmek için öğretmen adaylarının verdiği önerilerin başında öğretmen adaylarına, öğretmenlere daha kaliteli bilgi verilip onların da öğrencilerine daha etkili yönlendirme yapabilmesinin sağlanması gelmektedir. Öğretmen adaylarından staja gitmiş olan 4. sınıfların portfolyo kullanımı ile ilgili gözlemleri; öğretmenlerin bu yöntemi zaman alıcı buldukları, sıkıldıkları, geleneksel yöntemleri tercih ettikleri ve portfolyo yöntemini uygulamak için öğretmenlerin gerekli donanıma sahip olmadığı yönündedir. Bu yöntemin uygulandığı okullarda staja giden öğretmen adayı sayısı çok az iken, öğretmen adayları yapılan gözlemlere göre uygulamada yaşanan sorunların genellikle zamanlama, öğrencilerin motive olamaması ve sorumluluk almak istememesi şeklinde ifade etmişlerdir. Genel olarak bakıldığında daha önceden portfolyo hazırlayanların bu konuda kendilerini daha yeterli hissettikleri, daha olumlu düşündükleri bu nedenle de öğretmen eğitiminde konuların teorik öğretiminden çok pratik uygulamalarının yapılmasının çok önemli olduğu önerisi üzerinde durulmuştur. Anahtar Kelimeler: Portfolyo Değerlendirme, Öğretmen Adayı Görüşleri
Öğrencilerin buharlaşma kavramını farklı bağlamlara transfer edebilme becerileri
Bu araştırmanın amacı 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji dersinde öğrendikleri buharlaşma kavramını karşılaştıkları farklı problem durumlarını çözerken kullanıp kullanamadıklarını ve kullanmadaki başarı düzeylerini incelemektir. Araştırmaya farklı okullardan seçilen toplam 37 öğrenci katılmıştır. Öğrencilere soruların içeriğinde yer alan buharlaşma kavramı öğretim programında yer aldığı gibi öğretmenleri tarafından anlatılmış olup ders ile ilgili kazanımlar tamamı ile öğrencilere kavratılmıştır. Araştırmadaki veriler öğrencilerle bire bir mülakat yapılarak toplanmıştır. Mülakatta banyo yapıldıktan sonra hissedilen serinliğin nedenleri, ele kolonya dökmemizin ardından hissettiğimiz serinliğin nedenleri, kesilen karpuzun güneş altında bırakıldıktan sonra soğumasının nedenleri, kedilerin serinlemek için tüylerini yalamalarının nedenleri ve köpeklerin yorulduklarında dillerini dışarıya çıkarma nedenleri öğrencilere açık uçlu sorular şeklinde sorulmuştur. Mülakat için zaman sınırlaması yapılmamış olup öğrenciler mülakatı yapan kişiler tarafından yönlendirilmemiştir. Mülakatlar öncelikle transkript edilerek sonrasında ise kodlanarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda öğrencilerin buharlaşma kavramını daha önceden öğrenmelerine rağmen farklı problem durumlarını çözerken bu kavramı etkin bir biçimde kullanamadıkları ve soruları çözerken öğrendikleri varsayılan bilgileri transfer edemedikleri ortaya çıkmıştır. Örneğin, öğrencilere köpeklerin yorulduklarında dillerini dışarıya çıkarma nedeni sorulduğunda araştırmamıza katılan öğrencilerden hiçbirinin bu durumu buharlaşma kavramı ile ilişkilendirerek cevaplayamadığı gözlemlenmiştir.
İlköğretim öğrencilerinin öğrenme stilleri ile bazı derslerdeki akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu araştırmada ilköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin öğrenme stilleri ile Türkçe, matematik, fen ve teknoloji, sosyal bilgiler derslerindeki akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bunun yanı sıra beşinci sınıf öğrencilerinin öğrenme stillerinin cinsiyet, kendi odaları olup olmaması, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi gibi değişkenlere göre anlamlı bir şekilde farklılaşıp farklılaşmadıkları incelenmiştir. İlişkisel tarama modelinde yürütülen çalışmanın evrenini 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Adana ili merkez ilçelerindeki ilköğretim okullarında öğrenim gören beşinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemi ise altı ilköğretim okulunun beşinci sınıfında okuyan beş yüz sekiz öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada öğrencilerin öğrenme stillerini belirlemek üzere Ö. Şimşek (2007) tarafından geliştirilen Marmara Öğrenme Stilleri Ölçeği, araştırmacı tarafından geliştirilen öğrencilerin demografik değişkenlerine ilişkin soruların yer aldığı kişisel bilgi formu ve öğrencilerin notlarını gösteren not çizelgeleri kullanılmıştır. Bu araştırmada öğrencilerin öğrenme stillerinin belirlenmesi için frekans ve yüzde analizleri yapılmıştır. Öğrencilerin kişisel bilgilerine göre öğrenme stillerinde anlamlı farklılaşma olup olmadığını belirlemek ve öğrencilerin öğrenme stilleri ile akademik başarıları arasındaki ilişkiyi incelemek için ki-kare testi yapılmıştır. Bu araştırma sonucunda öğrencilerin sesli ortamı, düşük ışığı, ılık ortamı, rahat oturmayı ya da uzanarak çalışmayı, sabah çalışmayı, öğrenirken bir şeyler atıştırmamayı tercih ettikleri saptanmıştır. Öğrencilerin motivasyon düzeyleri ve sorumluluklarını bilmeleri oldukça yüksek orandadır. Öğrencilerin aile ile öğrenmeyi, tek başına çalışmayı, öğrenirken açıklama istememeleri, öğrenmede farklı yolları kullanmayı tercih ettikleri saptanmıştır. Öğrencilerin öğrenme esnasında hareket etmemeyi ve işitsel öğrenme stilini tercih ettikleri saptanmıştır. Öğrencilerin ses, sabırlılık durumu ve çeşitli yollarla öğrenme tercihlerinin kızlar lehine; ses, yiyecek, sabırlılık durumu, çeşitli yollarla ve işitsel öğrenme tercihlerinin kendi odası olanlar lehine; işitsel öğrenme stilini tercih edenlerin anne ve babaları üniversite mezunu olan öğrenciler lehine, sıcaklık ve yetişkinle öğrenmeyi tercih edenlerin anne ve babası ortaokul ve lise mezunu olanlar lehine anlamlı bir şekilde farklılaştığı belirlenmiştir. Ayrıca bu çalışmada Türkçe, matematik, fen ve teknoloji, sosyal bilgiler derslerinde, çeşitli yollarla ve işitsel öğrenmeyi; Türkçe, fen ve teknoloji, sosyal bilgiler derslerinde, düşük ışığı ve bir şeyler atıştırmadan öğrenmeyi; Türkçe, matematik, fen ve teknoloji derslerinde, ılık ortamda öğrenmeyi tercih edenlerin akademik başarısı yüksek olan öğrencilerin lehine anlamlı bir şekilde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Öğrenme Stilleri, Akademik Başarı, İlköğretim, Öğrenme
Argümantasyon yöntemi destekli artırılmış gerçeklik uygulamalarının akademik başarı, eleştirel düşünme becerisi, fen ve teknoloji dersine yönelik güdülenme ve argümantasyon becerisi üzerindeki etkisinin incelenmesi
Bu araştırmanın genel amacı fen ve teknoloji dersinde argümantasyon yöntemi destekli arttırılmış gerçeklik uygulamalarının öğrencilerin akademik başarıları, eleştirel düşünme becerileri, fen ve teknoloji dersine yönelik güdülenmeleri ve argümantasyon becerilerine etkisini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırma karma araştırma desenlerinden iç içe gömülü deneysel desenle gerçekleştirilmiştir. Araştırma Adana'da bir özel okulda 2014-2015 öğretim yılı Nisan ayının üçüncü haftası, Mayıs ayı ve Haziran ayının ilk haftasında gerçekleştirilmiştir. Nisan ayının üçüncü haftasında pilot çalışma yapılmış, asıl uygulama Mayıs ayında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, uygun örnekleme göre belirlenen 26'sı Deney-1, 27'si Deney-2 ve 26'sı Kontrol grubunda olmak üzere 79 ortaokul 7. sınıfta öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Deney-1 grubu öğrencileri, fen ve teknoloji dersinde "Güneş Sistemi ve Ötesi: Uzay Bilmecesi" ünitesi kapsamında üç hafta boyunca toplamda 19 saat argümantasyon destekli AG uygulamalarına katılmışlardır. Deney-2 grubunda sadece argümantasyon yönteminin kullanıldığı uygulamalar gerçekleştirilmiş, Kontrol grubuda ise mevcut fen ve teknoloji dersi öğretim programı uygulanmıştır. Araştırmada verilerin toplanmasında nitel ve nicel veri toplama yöntemleri kullanılmıştır. Nicel veriler; "Güneş Sistemi ve Ötesi Ünitesi Başarı Testi (GÜSÖBT)", "Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği (GÖSÖ)" ve "Cornell Eleştirel Düşünme Testi Düzey X" deneysel işlem öncesinde öntest ve deneysel işlem sonrasında sontest olarak uygulanmasıyla toplanmıştır. Nitel veriler ise, yapılandırılmamış gözlem, yarı yapılandırılmış görüşme, doküman incelemesi, yansıtıcı değerlendirme formları ve araştırmacı günlükleri aracılığıyla toplanmıştır. Nicel verilerin analizi ANOVA, Kruskal Wallis ve Mann Whitney U testleri ile yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise tümevarımsal ve tümdengelimsel yaklaşımlar kullanılmıştır. Araştırmanın nicel sonuçları, argümantasyon destekli artırılmış gerçeklik uygulamalarının, argümantasyon yöntemi ve mevcut öğretim programı uygulamalarına göre öğrencilerin başarılarını ve güdülenmelerini artırmada daha etkili olduğunu, argümantasyon destekli artırılmış gerçeklik uygulamaları ve argümantasyon yöntemi uygulamalarının tümdengelim yoluyla çıkarım yapma becerisini geliştirdiğini göstermiştir. Nitel bulgulardan elde edilen sonuçlara göre uygulamanın ortasına kadar Deney-1 grubu öğrencilerinin eleştirel düşünme becerileri gelişim göstermesine rağmen, uygulamanın ortasından sonra becerilerin kullanılma sıklıklarının değişim gösterdiği tespit edilmiştir. Öğrencilerinin güdülenmelerine ilişkin nitel bulgular, artırılmış gerçeklik teknolojisinin öğrencilerin içsel motivasyonlarını artırdığı sonucuna ulaştırmıştır. Öğrencilerin sözel argüman yapıları incelendiğinde, sonuçlar tüm grupların argümantasyona katıldıklarını ve argümanlar ürettiklerini göstermiştir. Öğrenci argümanlarının çoğu seviye 4 ve seviye 5 düzeyindedir. Öğrenciler bilimsel konulara göre sosyo bilimsel konularda daha kaliteli argümanlar üretmişlerdir. Öğrencilerle yapılan görüşmelerde, öğrenciler argümantasyon destekli AG uygulamalarının konuları daha iyi öğrenmelerini sağladığını, 3 boyutlu görüntüler ve onlarla etkileşim gerçekleştirebilmeleri sayesinde öğrenilen bilgilerin daha kalıcı olduğunu, derslerin çok dikkat çekici, eğlenceli olduğunu ve uygulamaların öğrenmeyi kolaylaştırıcı bir etkiye sahip olduğunu, soyut kavramları zihinlerinde canlandırabildiklerini belirtmiştir. Ayrıca fen ve teknoloji dersinin diğer konularında ve diğer derslerde de bu uygulamalara yer verilmesi gerektiğini ifade etmişlerdir. Uygulamada artırılmış gerçeklik programları ile ilgili, internet bağlantısı ile ilgili ve uygulama süreci ile ilgili sorunlar yaşandığı tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: Artırılmış gerçeklik, argümantasyon, fen eğitimi, astronomi eğitimi, güdülenme, eleştirel düşünme.
Türkiye'de fen eğitiminde kavram karikatürlerinin kullanıldığı araştırmaların analizi
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de fen eğitiminde kavram karikatürlerinin kullanıldığı araştırmaların, farklı değişkenlere göre incelenerek araştırmalardaki genel eğilimlerin belirlenmesidir. Araştırma kapsamında 2007-2023 yılları arasında yayımlanmış 25 makale ve 44 tez çalışması, literatürde yer alan yayın sınıflama formlarından yararlanılarak araştırmacı tarafından geliştirilen yayın sınıflama formları ile değerlendirilmiştir. Betimsel bir araştırma olan bu çalışmada doküman analizi gerçekleştirilmiştir. Doküman analizi sonucu elde edilen bilgiler frekans ve yüzde değerleriyle ifade edilmiştir. Başlıca araştırma sonuçlarına göre; en fazla çalışmanın yapıldığı üniversite Manisa Celal Bayar Üniversitesi, en fazla çalışmanın yapıldığı yıl 2019, en fazla kullanılan anahtar kelime kavram karikatürü, en fazla çalışmanın yapıldığı öğrenme alanı fiziksel olaylar, en fazla çalışılan konu öğretimin akademik başarıya etkisi, en fazla kullanılan araştırma yöntemi nicel araştırma yöntemi, en fazla kullanılan veri toplama araçları testler, en fazla kullanılan veri analiz yöntemi nicel veri analizi, en fazla çalışılan örneklem grubu yedinci sınıf öğrencileri, en fazla kullanılan bağımlı değişken ise akademik başarıdır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar ışığında fen eğitiminde kavram karikatürlerini kullanacak araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: fen eğitimi, kavram karikatürü, doküman analizi
Özel yetenekli bireylere yönelik fen öğretim programında bulunan sosyobilimsel konulara ilişkin karar verme becerilerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı Fen Öğretim programı içerinde bulunan yaşam becerileri kısmında yer alan karar verme becerilerinin özel yetenekli bireyler kapsamında incelenmesidir. Özel yetenekli bireylerin fen öğretim programında yer alan sosyo-bilimsel konulara ilişkin kazanımlardan yola çıkarak yaşam becerileri kapsamında bulunan karar verme becerilerinin incelenmesi, programın uygulanabilirliği ve karşılaşılan güçlüklere yönelik öğretmen görüş ve önerilerinin değerlendirilmesi ve programa yönelik yeni öneriler geliştirilmesi hedeflenmiştir. Araştırma nitel araştırma desenlerinden durum çalışması kullanılarak tasarlanmıştır. Çalışmanın yapıldığı alan İzmir'de bulunan Bilim ve Sanat Merkezleridir. Ulaşılmak istenen hedef; özel yetenekli bireylere yönelik hazırlanan fen bilimleri öğretim programı içerisinde bulunan sosyo-bilimsel konuları kapsayan kazanımlarının özel yetenekli bireylerin yaşam becerileri başlığı altında incelenen karar verme becerileriyle ilişkili olarak incelenmesidir. Elde edilen bulgulara göre, özel yetenekli bireylerin fen öğretim programında bulunan konu ve kazanımlar incelendiğinde 21 konunun SBK ile ilişkili olduğunu, bu konular içinde bulunan kazanımlardan 33 tanesinin karar verme becerileri ile ilişkili olduğunu ve bu kazanımların program içinde dengesiz dağılım sergilediği gözlemlenirken öğretmenlerin sosyobilimsel konuların karar verme becerilerini olumlu yönde etki ettiği fikrinde oldukları saptanmıştır
6. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programındaki "olgu ve genellemelerin" tespit edilmesi, sunuş ve aktarma modellerinin kullanılabilirliğinin incelenmesi
Ülkemiz de, diğer gelişmiş ülkelerde olduğu gibi okullarda fen ve teknoloji öğretimini daha verimli hale getirmek için yeni arayışlar içine girilmiştir. Bunun en somut örneği ise üniversitelere bağlı enstitülerde Fen ve Teknoloji Eğitimi alanında yüksek lisans ve doktora programlarının açılması ve bu programlarda fen ve teknoloji öğretiminin daha verimli hale getirilmesine yönelik yeni araştırmaların yapılmasıdır. Bu verimliliği artırmaya yönelik Aydın ve arkadaşları tarafından 2011 yılında yapılan bir çalışmada, öğretmenler tarafından fen ve teknoloji öğretiminde olgu ve genellemelerin sunulmasında yaygın olarak sunuş yoluyla öğretim stratejisinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Fakat işaret edilen stratejinin kullanılabilirliğine yönelik örneklemde bilgi eksikliği ve uygulamaya yönelik aksaklıklar olduğu saptanmıştır. Bu araştırmanın problemi ise yukarıda araştırmacılar tarafından ifade edilen eksiklikler ve işaret edilen aksaklıkların günümüzde güncelliğini koruyup korumadıklarını saptamaktır. Tüm bu nedenlerden dolayı bu çalışma önemlidir. Bu çalışmada, 6. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programında "olgu ve genellemelerin" tespit edilmesi, Sunuş ve Aktarma Modellerinin kullanılabilirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ve tarama yöntemleri kullanılmıştır. Bu araştırmanın örneklemini, Kırşehir merkez ve ilçelerinde devlet okulları ve Milli Eğitim Bakanlığına (MEB) bağlı özel ortaokullarda görev yapan 50 Fen ve Teknoloji öğretmeni oluşturmaktadır. Bu çalışmada veri toplama aracı olarak 34 maddelik " Öğretmen Değerlendirme Anketi" ve içerik analizi kullanılmıştır. "Öğretmen Değerlendirme Anketi"ndeki veriler frekans ve yüzde olarak çözümlenmiş ve adı geçen öğretim programındaki olgu ve genellemelerin analizi ise Ek 2 ve Ek 3'de sunulan olgu ve genellemelere yönelik anahtar kelimeler ve ipuçları göz önünde bulundurularak yapılmıştır. Bu analizler ışığında çalışma grubunun; "genellemeye" yönelik bilgi düzeyleri %70,6; olgulara yönelik bilgi düzeyleri %72,34; Fen bilgisindeki olgu ve genellemelerin sunulmasında uygun strateji sunuş yoluyla öğretim stratejisidir." ifadesine yönelik bilgi düzeyleri % 54;programın bileşenlerine yönelik bilgi düzeyleri % 73,84; öğrenme sürecinin bileşenlerine yönelik bilgi düzeyleri 74,67'dir. Sonuç olarak; çalışma grubunun genelleme ,olgulara, program ve öğrenme sürecinin bileşenleri yönelik bilgi düzeyleri %70'in biraz üzeri olmasına karşın, bunların sunulmasına yönelik strateji bilgilerinin %55'in altında olduğu görülmektedir. Aydın ve arkadaşları (2011) tarafından, işaret edilen stratejinin kullanılabilirliğine yönelik örneklemde bilgi eksikliği ve uygulamaya yönelik aksaklıkların bu çalışmada da güncelliğini koruduğu görülmektedir. Bu güncelliğin azaltılması için bu alanın uzmanları (Öğretim Üyeleri) tarafında örnekleme ivedilikle uygulamalı bir şekilde Hizmet İçi eğitimin verilmesi paydaşlara (MEB, İl Milli Eğitim Müdürlükleri) önerilebilir. Temmuz 2019, 117 Sayfa Anahtar Kelimeler: 6. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı, Olgular, Genellemeler, Sunuş ve Aktarma Modelleri, Fen eğitimi