Acil tıp kliniğine 2010 – 2020 yılları arasında başvuran 50 yaşın üstündeki hastaların intihar girişimlerinin araştırılması

Bu çalışmada Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Tıp Kliniğine intihar girişiminde kimyasal madde kullanarak başvuran hastaların; zehirlenme şekillerinin, mortaliteyi etkileyen faktörlerinin ve cinsiyetler arasındaki farklarının araştırılması amaçlandı. Çalışmamız etik kurul onayı alındıktan sonra, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp kliniğine 1 Ocak 2010 ve 31 Eylül 2020 tarihleri arasında intihar girişimi sonrası başvuran 50 yaşın üstündeki 72 hasta ile yapılmıştır. Hastalar retrospektif şekilde taranarak demografik özellikleri (yaş, cinsiyet, mevsim) , vital bulguları (tansiyon, ortalama arter basıncı, nabız, saturasyon), elektrokardiyografik özellikleri, kronik hastalıkları, travma skoru (Glasgow koma skalası: GKS) , kullanılan ilaç grubu, kan gazı değerleri (pH, laktat ve HCO3) , hemogram değerleri (hemoglobin, lökosit, platelet düzeyleri), koagulasyon değerleri (APTT, PT, INR düzeyleri), Aktif kömür ve lavaj uygulamaları, tedavi yöntemleri, mekanik ventilatör ihtiyaçları, takip durumları ve sonlanımları incelendi. Değişkenlere Kolmogorov-Smirnov testi kullanılarak normallik testi yapıldı. Normal olan veriler ortalama değer±standart sapma şeklinde, normal olmayan kategorik veriler n (%) olarak ifade edildi. Sürekli olan değişkenleri analiz etmek için Student-t testi kullanıldı. Kategorik değişkenler Ki-kare testi kullanılarak karşılaştırıldı. Bütün parametrelerde anlamlı değer olarak p<0,05 değeri belirlenmiştir. Hastaların 35 (% 48,6 ) 'i Kadın, 37 (%51,4 ) 'si Erkekti. Erkek Kadın oranının 1,05/1 olduğu belirlendi. Hastaların yaş ortalaması 63.0 ± 9,84 yıl idi. Erkekler ile kadınlar arasında yaş ortalamalarında fark izlenmedi(p>0,05). Yaş ve Cinsiyet açısından ölenler ve sağ kalanlar arasında fark bulunmadı (p>0,05). En çok hasta 50 - 59 yaş aralığındaki grupta, en az hasta ise 80 yaş üstü olan grupta bulundu. En çok başvurunun ilkbahar mevsiminde saptandı. Cinsiyetler arasında mevsimlere göre fark bulunmadığı görüldü. Mevsimlerin mortalite üzerindeki etkisinde anlamlı fark bulunmadı (p> 0,05). Cinsiyetler arasında ek hastalık varlığına (komorbidite) göre fark bulunmadı (p>0,05). Kardiyovasküler problemleri ve Psikiyatrik problemleri olan hastaların sayısının daha fazla olduğu izlendi. Geliş kan basıncı ile mortalite arasında ilişki saptanmadı (p>0,05). Cinsiyetler arasında ilaç seçimlerine göre fark bulunmadı (p>0,05). En çok tarım-böcek ilaçlarının kullanıldığı saptandı. Erkeklerin daha çok yoğun bakımda takip edildiği izlendi. Erkekler ve kadınlar arasında Mortalite açısından fark bulunmadığı saptandı(p>0,05). OAB 'nın, Bradikardi-Taşikardi-Normal ritmin ve de Oksijen Saturasyonun mortaliteyi etkilmediği izlendi. pH, Laktat, HCO3, WBC ve INR değerlerine göre ölenler ve sağ kalanlar arasında fark olduğu saptandı (p<0,05). GKS puanının 15'in altında olması mortaliteyi etkilediği görüldü. Geliş kan basıncı ile mortalite arasında fark olmadığı saptandı(p>0,05) pH'nın 7,35 değerinin altında olması mortaliteyi etkilediği izlendi(p<0,05). Laktat değerinin 2 mmol/l'nin altında olması sağkalımı, 4 mmol/l'nin üstünde olması mortaliteyi etkilediği saptandı (p<0,05).HCO3 değerinin 22 mmol/l'nin altında olmasının mortaliteyi etkilediği tespit edildi (p<0,05). Lökositoz varlığının mortaliteyi etkilediği görüldü (p<0,05). INR değerinin 1,2'nin üzerinde olmasının mortaliteyi artırdığı saptandı(p<0,05). Mekanik ventilatör kullanımı ile ölenler ve sağ kalanlar arasında mortalite açısından fark bulunmadı(p>0,05). Yoğun bakım takibi ile ölenler ve sağ kalanlar arasında sonlanım açısından fark olmadığı tespit edilmiştir(p>0,05). Sonuç olarak acil servislere intihar girişimi sonucu başvuran ileri erişkin ve geriatrik hastaların olgu sayılarını ve mortalitelerini azaltmak amacıyla uygun tedavinin sağlanması, mortaliteyi artırdığını tespit ettiğimiz durumlara yönelik olarak olguyu yöneten ekibin acil tıp uzmanı gibi deneyimli kişiler tarafından organize edilmesi ile psikoterapi ve sosyal desteğinin sağlanması gerektiği düşüncesindeyiz.